İnsan bədənində hansı "artıq" sümüklər var? - Cavab sizi təəccübləndirəcək
Körpələrdə böyüklərlə müqayisədə daha çox sümük olur. Yeni doğulan uşaqlarda 275-300 sümük ola bilər. Uşaq böyüdükcə xırda sümüklər birləşir və bərkiyərək daha iri sümükləri əmələ gətirir. Nəticədə əksər yetkin insanlarda sümük sayı 206 olur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Live Science" nəşri yazır.
Qeyd olunur ki, xırda və daha yumşaq sümüklərin olması körpələrə ana bətnində bükülmək və doğuş kanalından keçmək üçün lazım olan əlavə elastikliyi təmin edir.
Bununla belə, bəzi yetkin insanlarda həqiqətən 206-dan çox sümük olur. "Scientific Reports" jurnalında dərc olunan araşdırmaya görə, əlavə və ya normadan artıq sümüklər inkişaf prosesində sümüklərin standart şəkildə birləşməməsi nəticəsində yarana bilər.
Əksər hallarda insanda normadan artıq sümük olmasının heç bir açıq əlaməti müşahidə edilmir.
"Əlavə sümüyün olduğunu bilməmək çox asandır. Çox vaxt biz bunu xəstəyə başqa səbəbdən rentgen çəkiləndə təsadüfən aşkar edirik", deyə Baltimordakı "Mercy" tibb mərkəzinin ayaq və topuq rekonstruksiyası institutundan ortoped-cərrah Vandan Patel bildirib.
Bədəndə əlavə sümüklər
İstanbul Universiteti Medeniyetin anatomiya kafedrasının dosenti Eren Oğutun sözlərinə görə, əlavə sümüklər rentgen görüntülərində görünsə belə, tez-tez diqqətdən kənarda qalır və ya sınıq fraqmenti, yaxud yaşla bağlı dəyişiklik kimi qiymətləndirilir.
"Ümumilikdə tədqiqatlar göstərir ki, bu cür sümüklər əhalinin təxminən 10-30 faizində rast gəlinir. Lakin real yayılma səviyyəsi, ehtimal ki, qəbul ediləndən daha yüksəkdir", deyə o qeyd edib.
Patel bildirib ki, əlavə sümüklər ən çox ayaqda və topuq nahiyəsində müşahidə olunur. Ən geniş yayılmış əlavə sümük üçbucaq sümüyü - os trigonumdur.
"Bu hal insanların 10-25 faizində qeydə alınır. Sümük topuğun arxa hissəsində yerləşir və xüsusilə barmaqların və topuğun aşağı doğru büküldüyü zaman ağrıya səbəb ola bilər. Məsələn, balerinalarda puant üzərində rəqs edərkən bu problem daha qabarıq görünür", deyə o əlavə edib.
Digər geniş yayılmış əlavə sümük xarici baldır sümüyü, yəni əlavə qayıqvari sümük adlanır.
"Bu sümük əhalinin təxminən 12 faizində rast gəlinir. Ayağın daxili tərəfində, əsas qayıqvari sümüyün yaxınlığında yerləşir. Bəzən qayıqvari sümük böyümüş kimi görünür. Ayaq tağında ağrıya səbəb ola və tez-tez yastı pəncə ilə müşahidə oluna bilər", deyə Patel bildirib.
Həkimlər nadir hallarda rast gəlinən bir sıra digər əlavə sümüklərdən də xəbərdardırlar. Bu biliklər əsasən meyit üzərində aparılan tədqiqatlar və tibbi görüntüləmə nəticəsində əldə olunub. Məsələn, bud sümüyündə yerləşən və omba ağrısı ilə əlaqəli ola bilən əlavə sümük növü mövcuddur. Bu cür sümük əhalinin 5 faizindən azında qeydə alınır.
Maraqlıdır ki, bəzi insanlarda əlavə qabırğalar da ola bilər. Klivlend Klinikasının məlumatına görə, insanların təxminən 1 faizi doğuş zamanı boyun nahiyəsində bir və ya iki əlavə sümüyə malik olur. Boyun qabırğası adlanan bu nadir sümük adi qabırğalardan fərqlənir və çox vaxt üfüqi deyil, daha şaquli və ya diaqonal yerləşir. Əksər hallarda problem yaratmasa da, bəzi insanlarda qolda ağrı və ya zəifliyə səbəb ola bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşHansı daha xeyirlidir, yemiş, yoxsa qarpız? - İki meyvənin müqayisəsi
Yay mövsümünün ən məşhur giləmeyvələrindən olan qarpız və yemiş həm susuzluğu yatırması, həm də orqanizmi nəmləndirməsi ilə seçilir. Mütəxəssislər bu iki meyvənin faydalarını müqayisə edərək hansı hallarda hansına üstünlük verilməsinin daha məqsədəuyğun olduğunu izah ediblər. xarici mediaya istinadl
07.06.2026 438 Xərçəng müalicəsində 3 yenilik - Tibb dünyası bu nəticələri müzakirə edir
Xərçəng müalicəsində ümidverici üç yeni elmi araşdırma tibb dünyasında böyük maraq doğurub. Baş-boyun xərçəngində bəzi xəstələrdə şişlərin tamamilə yox olduğu bildirilərkən, sinə xərçəngində bəzi xəstələr üçün kimyaterapiyasız müalicə ehtimalı gündəmə gəlib. Metastatik pankreas xərçəngində isə eksperimenta
03.06.2026 455 İltihabı zəncəfildən daha təsirli şəkildə aradan qaldıran 8 qida
İltihab təkcə zədə və ya ağrıdan sonra yaranan şişkinlik deyil. Bədəndə illərlə səssiz şəkildə davam edən xroniki iltihabın ürək-damar xəstəlikləri, diabet və artrit kimi problemlərin inkişafı ilə əlaqəli olduğu elmi araşdırmalarda göstərilir. Buna görə "iltihabı azaltmaq üçün nə yemək lazımdır"
01.06.2026 439 Günəbaxan toxumu, yoxsa qoz: Beyin sağlamlığı üçün hansı daha faydalıdır?
Günəbaxan tumu və qoz beyin sağlamlığına və ümumi orqanizm fəaliyyətinə faydalı olan yüksək qidalı məhsullar hesab edilir. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Verywell Health" nəşri yazır. Məqalədə qeyd olunur ki, hər iki məhsul faydalı yağlar, xüsusilə omeqa-3 yağ turşuları, antioksidantlar
25.05.2026 508 Niyə insanlar çox yeyir və bununla necə mübarizə aparmaq olar?
Həddindən artıq yemək bir çox insanın gündəlik həyatında qarşılaşdığı problemdir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, aclıq hissi insan orqanizminin əsas yaşamaq mexanizmlərindən biri olsa da, müasir dövrdə qida yalnız enerji mənbəyi deyil, həm də emosional və psixoloji ehtiyacların qarşılanma vasitəsinə çevrilib
11.06.2026 328 Kimlər qan üçün donor ola bilməz?
Qan donorluğu minlərlə insanın həyatını xilas etsə də, hər kəs donor ola bilmir. xəbər verir ki, həkimlərin sözlərinə görə, həm donorun, həm də qan alan şəxsin təhlükəsizliyi üçün müəyyən məhdudiyyətlər mövcuddur. Mütəxəssislər bildirirlər ki, kəskin infeksion xəstəliklərdən əziyyət çəkən, yüksək hərarət
20.06.2026 178 Öd kisəsində daşlar niyə yaranır? - Əsas əlamətlər və səbəblər - VİDEO
"Baku Med" verilişinin yeni buraxılışında öd yolları xəstəlikləri haqqında müzakirə aparılıb. Öd kisəsində daşlar necə əmələ gəlir? Öddaşı xəstəliyində hansı hallarda əməliyyat qaçılmaz olur? Öd polipləri və öddaşının əlamətləri eynidir? Bütün poliplərdə əməliyyat zəruridir? Artıq çəki öd xəstəliklər
06.06.2026 282 Elxan Nağıyev: Qan xidmətinin icbari tibbi sığorta ilə qarşılanması planlaşdırılır
Gələcəkdə qan xidmətinin icbari tibbi sığorta ilə qarşılanması planlaşdırılır. "Report" xəbər verir ki, bunu Səhiyyə Nazirliyi Respublika Qan Bankının icraçı direktoru Elxan Nağıyev Ümumdünya Qan Donoru Gününə həsr olunmuş tədbirdə deyib. O bildirib ki, hazırda bu istiqamətdə maliyyələşmə Dövlə
13.06.2026 232 Çiyələk bu hallarda ölümcül ola bilər - xəbərdarlıq
Mövsümün ən sevilən yay meyvələrindən biri hesab edilən çiyələk hər kəs üçün təhlükəsiz olmaya bilər. Dietoloqlar xəbərdarlıq edir ki, bəzi insanlarda çiyələk allergik reaksiyalar, nəfəsalma problemləri və hətta qida zəhərlənməsinə bənzər simptomlar yarada bilər. xəbər verir ki, dietoloq və Respo Mərkəzini
31.05.2026 423