2100-cü ilə qədər supervulkan püskürməsi ehtimalı var? - Dünya böyük bir fəlakətlə üzləşə bilər
1815-ci ildə İndoneziyada yerləşən Tambora vulkanın bir neçə gün davam edən püskürməsi Sumbava, Lombok və Bali adalarında təxminən 120 min insanın ölümünə səbəb olub.
Qaynarinfo xəbər verir ki, tarixin ən güclü vulkanik püskürmələrindən biri hesab edilən bu hadisə qlobal təsirlərə yol açıb. Püskürmə nəticəsində atmosferə yayılan aerozollar Günəş işığını əks etdirərək üç il davam edən "vulkanik qış" yaradıb.
Bu fəlakətin ən nəzərəçarpan təsirləri 1816-cı ildə müşahidə edilib. Orta temperatur normaldan 3 dərəcə aşağı düşüb, mülayim iqlimə malik bölgələrdə belə yay aylarında qar yağıb, bəzi yerlərdə güclü yağışlar qeydə alınıb və Günəş işığı demək olar ki, görünməz olub. Xüsusilə Şimali Yarımkürədə kənd təsərrüfatına ciddi ziyan dəyib, məhsuldarlıq kəskin azalıb və genişmiqyaslı aclıq baş verib.
CNN-in xəbərinə görə, oxşar bir fəlakət yenidən baş verə bilər. Cenevrə Universitetindən iqlim mütəxəssisi Markus Stoffelin sözlərinə görə, 2100-cü ilə qədər yeni bir supervulkan püskürməsi ehtimalı 1/6-dir. Daha da narahatverici məqam isə insanlığın bu cür hadisəyə qarşı heç bir hazırlıq planının olmamasıdır.
Əsas narahatlıq doğuran amil püskürən vulkanlardan yayılan kükürd dioksid qazıdır. Bu qaz atmosferə qalxdıqda troposfer və stratosferə çataraq Günəş işığını udan və onu yenidən kosmosa əks etdirən kiçik aerozol hissəciklərinə çevrilir. Bu proses qlobal temperaturun aşağı düşməsinə səbəb olur və aerozollar atmosferdə bir neçə il qala bilər. Məsələn, 1991-ci ildə Filippindəki Pinatubo vulkanın püskürməsi Yer kürəsinin orta temperaturunu 0,5 dərəcə azaltmışdı. Üstəlik, bu püskürmə "böyük" hesab edilmir.
Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, qədim vulkanların daha şiddətli püskürmələri bundan da ciddi temperatur enişlərinə səbəb ola bilər. Temperaturun azalması ilə yanaşı, yağışların miqdarında da ciddi azalma gözlənilir. Bu, Afrika və Asiya üçün həyati əhəmiyyət kəsb edən musson yağışlarının da zəifləməsinə gətirib çıxara bilər. Nəticədə məhsuldarlıq kəskin şəkildə azalacaq və bu, ciddi qlobal böhrana səbəb olacaq. Belə bir hadisə iqtisadi çöküşə və mənbələr uğrunda artan gərginliklərə yol aça bilər.
Mütəxəssislər siyasətçiləri potensial supervulkan püskürməsinin fəsadlarını minimuma endirə biləcək planlar hazırlamağa çağırırlar. Eyni zamanda, Yer kürəsindəki 1600 aktiv səth vulkanından hansının belə bir fəlakətə səbəb ola biləcəyini müəyyən etmək üçün elmi araşdırmalar davam edir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 887 Tarix: 12 fevral 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşBU ŞƏXSLƏR 15-20 İL TEZ PENSİYAYA ÇIXA BİLƏR - Kimlərin pensiya yaş həddi azaldılıb?
Bu aydan Azərbaycanda qadınlar ilə kişilərin pensiya yaşları bərabərləşdi. Bəs, kimlər daha tez pensiyaya çıxa bilərlər? Bu siyahını necə genişləşdirmək olar?. Bu suala cavabında iqtisadçı deputat Vüqar Bayramov bildirib ki, daha tez pensiyaya çıxmaq hüququ yalnız çox uşaqlı ailələrə deyil, bir sır
00:15 280 Parisdə daha bir turistik məkan kəskin istilərə görə iş rejimini dəyişdi
Fransanın paytaxtı Parisdə anomal istilər səbəbindən Eyfel qülləsinin həftəsonu iş saatları əhəmiyyətli dərəcədə azaldılacaq. xəbər verir ki, bu barədə abidənin mətbuat xidməti məlumat yayıb. "Proqnozlaşdırılan yüksək temperaturla əlaqədar Eyfel qülləsi iş rejimini dəyişir. İyulun 11-i şənbə v
12:20 135 Türkiyədə qeysəriyyə əməliyyatlarına görə 100-ə yaxın həkim cəzalandırıldı
Türkiyənin Səhiyyə Nazirliyi qeysəriyyə əməliyyatları həyata keçirən 100-ə yaxın mama-ginekoloqu cərimələyib və onları müvəqqəti olaraq tibbi fəaliyyətdən kənarlaşdırıb. xəbər verir ki, bu barədə iyulun 11-də "BirGün" qəzeti məlumat yayıb. İntizam tədbirləri səhiyyə sahəsində həyata keçirilə
13:20 125 "Gözümə gün düşdü" - Aşan avtobusun sürücüsü DANIŞDI+VİDEO Unikal
Xəbər verdiyimiz kimi, Zaqatala-Bakı marşrutu üzrə hərəkət edən iritutumlu sərnişin avtobusu aşıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, həmin avtobusun sürücüsü Ramil Abışov hadisə ilə bağlı danışıb. O, qəza anını belə təsvir edib:. "Restorandan çıxıb gəlirdim, hava təzə-təzə işıqlanırdı. Gözüm
15:08 0 Kimlər hərbi xidmətə yararsız sayılır? - RƏSMİ AÇIQLAMA
Hər il hərbi xidmətə çağırış prosesi başladıqda cəmiyyətdə eyni suallar yenidən gündəmə gəlir. Vətəndaşların bir qismi hərbi xidmətə cəlb olunsa da, müəyyən kateqoriyaya aid şəxslər sağlamlıq vəziyyəti, fiziki göstəriciləri və ya qanunvericilikdə nəzərdə tutulan digər əsaslara görə hərbi xidmətə yararsı
00:17 294 Pensiya ilə bağlı vətəndaşları maraqlandıran məsələyə CAVAB
Azərbaycanda yaşa görə əmək pensiyası almaq üçün əsas şərtlərdən biri sığorta stajı və ya tələb olunan pensiya kapitalının olmasıdır. -in məlumatına görə, hazırda pensiya yaşına çatan minlərlə vətəndaş bu tələbləri tam ödəyə bilmədiyi üçün yaşa görə əmək pensiyası əvəzinə sosial müavinət alır. Xüsusil
00:09 218 Prezident İlham Əliyev: "Son 5-6 il ərzində xalqımız haqlı olaraq qürur hissi ilə yaşayır"
"Son 5-6 il ərzində xalqımız qürur hissi ilə yaşayır, haqlı olaraq". BİG.AZ AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə Prezident İlham Əliyev Xocavənddə Quzeyxırman və Güneyxırman kəndlərinə köçən sakinlərlə görüşündə bildirib. Dövlətimizin başçısı qeyd edib:. "Biz bütün dünyaya göstərdi
11.07.2026 186 Media: Avropa ölkələri Hörmüz boğazından keçid üçün rüsum ödəməyə razı ola bilər
Avropa ölkələri Hörmüz boğazından keçən gəmiçilik üçün rüsumları könüllü olaraq ödəməyi istisna etmir. "Report"un xəbərinə görə, bu barədə Britaniyanın "The Guardian" qəzeti məlumat yayıb. Avropalıların fikrincə, rüsumların ödənilməsi könüllü olmalı və BMT-nin Beynəlxalq Dəniz Təşkilat
12:40 125 Mingəçevir su anbarında üç gündə ikinci bədbəxt hadisə: 24 yaşlı oğlan həyatını itirdi
Mingəçevir su anbarında daha bir bədbəxt hadisə baş verib. -ın məlumatına görə, 24 yaşlı Rəşad Çərkəzli Mingəçevir su anbarında yerləşən çimərlikdə boğularaq ölüb. Xatırladaq ki, üç gün əvvəl də Mingəçevir su anbarında bədbəxt hadisə baş vermişdi. Goranboy rayon sakini, 24 yaşlı Şəhriyar Mustafayev s
11.07.2026 231 
