2027-ci ildə minimum əmək haqqı 700 AZN ola bilər - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Azərbaycanda minimum əməkhaqqı hazırda 400 manat təşkil edir. Eyni zamanda, 2026-cı ilin fevralında Əmək Məcəlləsinə edilən dəyişikliklə minimum əməkhaqqına ildə azı bir dəfə yenidən baxılması qanunvericilikdə təsbit olunub. Ölkədə orta aylıq nominal əməkhaqqı isə 2026-cı ilin yanvar-iyul aylarında 1 176,7 manat olub və əvvəlki ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 7,2 faiz artıb.

Bu fonda minimum əməkhaqqının mövcud səviyyəsi, onun yaşayış xərclərinə uyğunluğu və qarşıdakı dövrdə artırılması məsələsi yenidən gündəmə gəlir. Bəs minimum əməkhaqqının 600-700 manata çatdırılması iqtisadi baxımdan mümkündürmü və belə artım əmək bazarına, sahibkarlara və qiymətlərə necə təsir göstərə bilər?
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, minimum əməkhaqqının 600-700 manata çatdırılması Azərbaycanda nəzəri baxımdan mümkündür, amma bunu yalnız beynəlxalq reytinqlərdə digər keçmiş sovet ölkələri ilə fərqi aradan qaldırmaq məqsədi ilə etmək iqtisadi baxımdan kifayət qədər əsaslandırılmış yanaşma olmaz. Onun sözlərinə görə, minimum əməkhaqqının müəyyənləşdirilməsində ölkənin əmək məhsuldarlığı, orta əməkhaqqı, yaşayış xərcləri, inflyasiya, biznesin əməkhaqqı ödəmə qabiliyyəti və dövlət büdcəsinin imkanları nəzərə alınmalıdır: "Hazırda minimum əməkhaqqının 400 manat olması fonunda onun 600-700 manata qaldırılması 50-75 faizlik artım deməkdir. Belə artım minimum əməkhaqqı ilə çalışanların nominal və real gəlirlərini əhəmiyyətli dərəcədə yüksəldə bilər, eyni zamanda sosial ödənişlərə və əməkhaqqı ilə əlaqəli digər ödənişlərə də təsir göstərə bilər. Lakin əməkhaqqının inzibati qaydada sürətlə artırılması kiçik və orta biznes üçün əlavə xərc yarada, bəzi sahələrdə qiymətlərin və ya qeyri-rəsmi məşğulluğun artmasına səbəb ola bilər.

Ona görə daha real yanaşma minimum əməkhaqqının mərhələli şəkildə artırılmasıdır. Məsələn, inflyasiya və məhsuldarlıq artımı nəzərə alınmaqla minimum əməkhaqqının hər il yenidən hesablanması və orta əməkhaqqına müəyyən nisbətdə yaxınlaşdırılması mümkündür. Bu halda həm işçilərin gəlirlərinin qorunması, həm də işəgötürənlərin üzərinə düşən yükün birdən-birə kəskin artmasının qarşısının alınması mümkün olar.

Digər keçmiş sovet ölkələri ilə müqayisə də yalnız nominal məbləğ əsasında aparılmamalıdır. Əhalinin real alıcılıq qabiliyyəti, yaşayış xərcləri, vergi yükü və qiymət səviyyəsi də nəzərə alınmalıdır. Buna görə 600-700 manatlıq minimum əməkhaqqının Azərbaycanda sosial baxımdan nə dərəcədə yetərli olduğunu müəyyənləşdirmək üçün həmin məbləğin ölkədəki əsas istehlak xərclərini nə qədər qarşıladığına baxmaq daha düzgün olar".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin