Alimlər baş və boyun xərçəngini simptomlar ortaya çıxmazdan 10 il əvvəl aşkarlayacaqlar
"Mass General Brigham" sisteminin alimləri insan papillomavirusunun (HPV) səbəb olduğu baş və boyun xərçəngini simptomlar üzə çıxmazdan illər əvvəl aşkarlaya bilən yeni maye biopsiyası üsulu hazırlayıblar.
Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə "EurekAlert" məlumat verib.
ABŞ-də HPV ilə əlaqəli baş və boyun xərçəngi bu cür halların təxminən 70%-ni təşkil edir və hər il onun rastgəlmə tezliyi artır. Uşaqlıq boynu xərçəngindən fərqli olaraq, bu şişlər üçün skrininq testləri yoxdur, ona görə də diaqnoz adətən şişin artıq böyüyüb limfa düyünlərinə yayıldığı mərhələdə qoyulur.
"HPV-DeepSeek" adlı yeni alət şişdən qana daxil olan DNT-nin virusunun mikroskopik fraqmentlərini axtarmaq üçün bütün genom ardıcıllığından istifadə edir. Komanda əvvəllər metodun klinikaya ilk dəfə gələn xəstələrin diaqnozunda 99% həssaslıq və spesifikliyə nail olduğunu göstərmişdi.
Yeni araşdırmada elm adamları 56 qan nümunəsini təhlil ediblər: 28-i illər sonra baş və boyun xərçəngi inkişaf edən insanlardan, 28-i isə sağlam könüllülərdən. "HPV-DeepSeek" gələcəkdə xəstəliyin aşkar edildiyi 22 nəfərdə virusun fraqmentlərini tapıb, halbuki nəzarət qrupunun bütün nümunələrində nəticə mənfi olub. Ən erkən müsbət nəticə diaqnozdan 7 il 8 ay əvvəl qeydə alınıb.
Maşın öyrənmə üsullarını tətbiq etdikdən sonra təhlilin dəqiqliyi artıb: diaqnozdan 10 il əvvəl toplanmış nümunələr də daxil olmaqla, gələcəkdə xəstəliyin aşkar edildiyi 28 nəfərdən 27-ni düzgün müəyyən etmək mümkün olub.
Müəlliflər vurğulayıblar ki, erkən aşkarlama yüngül müalicəyə imkan verəcək və xəstələrin həyat keyfiyyətini əhəmiyyətli dərəcədə yaxşılaşdıracaq. Nəticələr hazırda ABŞ Milli Sağlamlıq İnstitutu tərəfindən dəstəklənən ikinci genişmiqyaslı tədqiqatda sınaqdan keçirilir.
Araşdırma Milli Xərçəng İnstitutunun jurnalında dərc olunub.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq Baxılıb: 762 Tarix: 14 sentyabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaşİnsan beynində diş çıxa bilərmi - Şok faktlar
İlk baxışda bu, qorxu filmini xatırladır. Amma təəccüblüdür ki, tibbdə həqiqətən də beyində dişə bənzər strukturların aşkar edildiyi çox nadir hallar təsvir olunub. BİG.AZ -a istinadən xəbər verir ki, əslində, beyin özü diş yaratmır. Bunun səbəbi adətən teratoma adlanan çox nadir bir şiş növüdür. Teratomala
14.07.2026 528 Köp, ürəkbulanma və qarın ağrısı: Qida zəhərlənməsi, yoxsa mədə-bağırsaq xəstəliyi? - VİDEO
Baku TV-nin "Baku Med" verilişinin yeni buraxılışında qastroenteroloji xəstəliklər barədə müzakirə aparılıb. Qarın ağrısı hansı hallarda xəstəlik əlaməti sayılır?. Uzunmüddətli qəbizliyin səbəbləri nədir?. Qida zəhərlənməsi ilə həzm xəstəlikləri necə fərqlənir?. Helikobakter pilori hansı xəstəliklər
26.07.2026 279 Su qəbulunu necə artırmaq olar? - 5 faydalı məsləhət
İnsan orqanizminin böyük hissəsi sudan ibarətdir. Su hüceyrələrə qida maddələri və oksigenin daşınmasında, bədən temperaturunun tənzimlənməsində, həmçinin beynin normal fəaliyyətinin qorunmasında mühüm rol oynayır. Qaynarinfo xəbər verir ki, "Better Homes & Gardens" nəşri diyetoloqları
27.07.2026 359 Gecələr tərləmənin beş səbəbi: Həkimdən açıqlama
Gecələr tərləmək ciddi xəstəliklərin əlaməti ola bilər. -ın xəbərinə görə, bu barədə ümumi praktika həkimi Amir Xan "Daily Mirror" nəşrinə müsahibəsində xəbərdarlıq edib. Amir Xan bu vəziyyəti yaradan səbəbləri açıqlayıb. Mütəxəssisin sözlərinə görə, gecə tərləməsi menopauza və perimenopauza
19.07.2026 368 Hovuzdan istifadə zamanı ən çox edilən səhvlər
Yay aylarında hovuzlardan istifadə geniş yayılsa da, gigiyena qaydalarına əməl olunmadıqda müxtəlif infeksiyalara yoluxma riski artır. xəbər verir ki, hovuza girməzdən əvvəl və çıxdıqdan sonra duş qəbul etmək, hovuz kənarında ayaqyalın gəzməmək və şəxsi dəsmal, başmaqdan istifadə etmək vacibdir. Bu
01.08.2026 250 Davamlı yorğunluq hansı xəstəliklərin əlamətidir?
Bəzən yorğunluq gündəlik həyatın adi bir hissəsi kimi qəbul olunsa da, hər gün davam edən halsızlıq orqanizmdə gizli sağlamlıq probleminin əlaməti ola bilər. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, davamlı yorğunluğun əsas səbəbləri arasında qan azlığı, qalxanabənzər vəz xəstəlikləri, şəkərli diabet, B12 vitamin
01.08.2026 252 Dondurucudan gələn zəhər - həkimlərin almağı məsləhət görmədiyi ucuz balıq
Mütəxəssislər supermarket rəflərində satılan ən keyfiyyətsiz balıq növlərini açıqlayıblar. Dondurulmuş balıq tez və faydalı şam yeməyi üçün ideal seçim kimi görünür. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, supermarketlərdəki cəlbedici qiymətlərin arxasında bəzən qida dəyərini itirmiş, hətta sağlamlı
02.08.2026 230 İsti havalarda tromb riski artır: Həkimdən vacib xəbərdarlıq
İsti havalarda bədənin susuzlaşması və qanın qatılaşması səbəbindən tromb yaranma ehtimalı arta bilər. xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı həkim-terapevt Tatyana Vinoqradova RT-yə müsahibəsində bildirib. Mütəxəssisin sözlərinə görə, tromb damar daxilində yaranan və qan dövranını qismən və ya tamamil
19.07.2026 1364 Toyuq ətinin yaratdığı ciddi risklər: Alimlərdən yeni araşdırma
Oksford Universitetinin alimləri sənaye üsulu ilə fəaliyyət göstərən quşçuluq fermalarının təhlükəli bakteriyaların yayılması baxımından ciddi risk daşıya biləcəyini bildiriblər. xəbər verir ki, araşdırma zamanı son 45 il ərzində 30 ölkədən toplanmış minlərlə genetik nümunə təhlil edilib. Nəticələr
02.08.2026 231