Beynin qocalmaması üçün yollar TAPILDI
Orqanizmin qocalması bir çox dəyişikliklərlə müşayiət olunur və bu prosesdə ən həssas orqanlardan biri beyindir. Stenford Universitetinin alimləri tərəfindən aparılan son araşdırma, beynin qan damarlarını örtən selikli baryerin qocalmaya qarşı mühüm rol oynadığını aşkar edib.
Lent.az bu barədə bəzi maraqlı məlumatları təqdim edir:
Qematoensefalik baryer və onun qoruyucu funksiyası
Qematoensefalik baryer (QEB) – beyin toxumasını qorumaq üçün zərərli maddələrin qan dövranından beynə keçməsinin qarşısını alan mürəkkəb bir sistemdir. Bu baryerin əsas komponentlərindən biri müsinlərdən (mucinlərdən) ibarət olan selikli baryerdir. Müsinlər karbohidratlarla zəngin iri zülallardır və beyin qan damarlarının daxili səthində yerləşərək əlavə qoruma yaradırlar.
Yaşlandıqca beyində nə baş verir?
Yaşla birlikdə selikli baryerin strukturu və funksiyası dəyişir. Nobel mükafatçısı Kimyaçı Karolin Bertozzinin rəhbərlik etdiyi tədqiqat qrupu gənc siçanların beynində müsin təbəqəsinin sıx və yaxşı formalaşdığını, yaşlı siçanlarda isə nazikləşdiyini müşahidə edib.
Bu incəlmə qematoensefalik baryerin keçiriciliyini artırır, zərərli molekulların beynə daxil olmasına və iltihab proseslərinin yaranmasına səbəb olur.
Gənc terapiya vasitəsilə beyin necə qorunub saxlanıla bilər?
Alimlər selikli baryeri bərpa etməyin mümkün olub-olmadığını öyrənmək üçün gən terapiyası sınaqları aparıblar. Onlar yaşlı siçanların beyninin qan damarlarında müsin istehsalını artırmaq üçün xüsusi metod inkişaf etdiriblər.
Nəticələr ümidverici olub:
Müsin təbəqəsi bərpa olunub
Beyindəki iltihab azalıb
Yaddaş və öyrənmə qabiliyyəti yaxşılaşıb
Müsinlərin beyin sağlamlığında rolu
Müsinlər təkcə beyni fiziki baryer kimi qorumur, həm də sinir sisteminin işinə təsir edən mürəkkəb biokimyəvi proseslərdə iştirak edir.
Onların çatışmazlığı siqnal yollarında disbalans yaradaraq nevrodegenerativ xəstəliklərin inkişafına səbəb ola bilər. Müsinlərin normal səviyyədə saxlanması beynin sağlamlığını qoruyur və patoloji dəyişikliklərin qarşısını alır. Bu araşdırma beyin qocalmasının qarşısını almaqda yeni perspektivlər açır və gələcəkdə insanlarda tətbiq edilə biləcək müalicə üsullarının inkişafına töhfə verə bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 1143 Tarix: 12 mart 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAzərbaycanın güclənən beynəlxalq mövqeyi və yeni strateji tərəfdaşlıq
Avropanın siyasi mərkəzində keçirilən görüşlər Azərbaycanın regional və beynəlxalq proseslərdə artan rolunu, strateji tərəfdaşlıq imkanlarını və sülh gündəliyini bir daha diqqət mərkəzinə gətirdi. 2026-cı il noyabrın 12-13-də İrlandiyanın paytaxtı Dublində keçirilən 9-cu Avropa Siyasi Birliyi Sammit
14:58 293 Qütb burulğanı vaxtından əvvəl zəifləyir: Avropanı sərt qış gözləyir?
Arktikada şaxtalı hava kütlələrini Şimal qütbü ətrafında saxlayan güclü küləklər sistemi - qütb burulğanı bu il gözləniləndən xeyli tez zəifləməyə başlayıb. Meteoroloqlar bunun Şimal yarımkürəsinin bəzi bölgələrində qışın sonrakı aylarında daha soyuq və quraq hava şəraiti riskini artıra biləcəyini bildirirlər
22:45 1 Prezidentdən Xəzər dənizi ilə bağlı - Fərman
Xəzər dənizinin (gölünün) Azərbaycana mənsub olan bölməsinin sahilboyu ərazilərində dövlət idarəetməsinin təkmilləşdirilməsinə dair tədbirlər haqqında Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Fərman imzalayıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Fərmana əsasən, Xəzər dənizinin (gölünün) Azərbaycana mənsu
16:59 271 Ölkəmizin xarici siyasətinin növbəti diplomatik uğuru
Prezident İlham Əliyevin həyata keçirdiyi çoxşaxəli, praqmatik və milli maraqlara əsaslanan xarici siyasət ölkəmizin beynəlxalq mövqelərinin möhkəmləndirilməsində, nüfuzunun yüksəldilməsində və dünyanın aparıcı dövlətləri ilə qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq əlaqələrinin genişləndirilməsində mühüm rol oynayır
15:00 292 Qara dənizdə batan yük gəmisindən azərbaycanlılar xilas edildilər
Somali bayrağı altında üzən və Bolqarıstan sahillərində partlayış nəticəsində batan "BETUL 8" yük gəmisindən 12 nəfər xilas edilib. Bu barədə Türkiyənin NTV nəşrinə istinadən məlumat verir. Məlumata görə, Türkiyə və Bolqarıstan səlahiyyətlilərinin koordinasiyalı işləri nəticəsində gəmidə ola
20:30 129 Məşhur salonlar şəbəkəsinin rəhbəri ilə bağlı məhkəmədən qərar
"Beautytime" salonlar şəbəkəsinin rəhbəri Könül Həmzəyevanın təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb olunduğu işlərdən biri yekunlaşıb. "Unikal"a istinadən xəbər verir ki, xüsusi ittihamçı Röyal Masiyevin şikayəti əsasında Könül Həmzəyevanın Cinayət Məcəlləsinin 147.2-ci (ağır cinayə
21:47 0 Azərbaycanda koronavirus sürətlə yayılır - "Qripdən fərqlənmir"
Dünyanın bir sıra ölkələrində koronavirusun PJ.2.1 adlı yeni variantı aşkarlanıb. Bu ştamın əlamətləri adi soyuqdəymə və mövsümi qripə bənzəyir. PJ.2.1 ilk dəfə 2026-cı il mayın 2-də Kanadanın Ontario əyalətində müəyyən edilib. Daha sonra ölkənin digər bölgələrində də yoluxma halları qeydə alınıb. İyunu
20:00 188 Kirayə ev axtaranlara xəbər - "Qiymətlər əvvəlki səviyyəyə qayıtmayacaq"
Bakıda kirayə mənzil bazarında qiymətlər mövsümdən asılı olaraq dəyişir. Adətən yay aylarının sonu və payızın əvvəlində, xüsusilə tələbələrin paytaxta axını ilə əlaqədar kirayə evlər bahalaşır. Bəs hazırda Bakıda kirayə mənzillərin qiymətində enmə gözlənilirmi? Qarşıdakı aylarda ev kirayələmək istəyənlə
18:30 184 Bankda əmanəti olanların nəzərinə: Yeni ildən qaydalar dəyişir
"Gələn ildən etibarən Vergi Məcəlləsində bir sıra dəyişikliklər nəzərdə tutulub. Bu ilin son günü bir sıra güzəştlərin müddəti başa çatır". xəbər verir ki, bu barədə deputat Vüqar Bayramov sosial media hesabında paylaşım edib. O bildirib ki, Milli Məclisin İqtisadi siyasət, sənaye və sahibkarlı
21:45 1