Gündə cəmi 10 dəqiqə: Alimlər beyni qoruyan sadə vərdişi açıqladı
Mütəxəssislər müntəzəm mütaliənin beyin sağlamlığına və ümumi rifaha müsbət təsir göstərə biləcəyini müəyyənləşdirib. Araşdırmalara görə, bunun üçün hər gün uzun saatlar kitab oxumağa ehtiyac yoxdur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, Kembric Universiteti və "Queen’s Reading Room" təşkilatının alimləri oxumağın beyin və psixi sağlamlığa təsirini araşdırmaq üçün müxtəlif sorğuların, uzunmüddətli tədqiqatların və beyin görüntüləmə nəticələrinin məlumatlarını birləşdiriblər.
"Psychological Medicine" jurnalında dərc olunan nəticələrə əsasən, insanın öz seçimi ilə, zövq üçün mütaliə etməsi stress səviyyəsinin azalması, əhvalın yaxşılaşması və sosial əlaqələrin möhkəmlənməsi ilə əlaqələndirilir. Eyni zamanda, müntəzəm oxuyan insanlarda yaşlandıqca koqnitiv funksiyaların zəifləməsi riskinin daha aşağı olduğu müşahidə edilib.
55 yaşdan yuxarı 5400-dən çox sağlam insanın iştirak etdiyi araşdırmada mütəmadi kitab oxuyanların beşillik müşahidə dövründə koqnitiv pozuntularla üzləşmə ehtimalının daha aşağı olduğu müəyyənləşdirilib. 65 yaşdan yuxarı şəxslərlə aparılan başqa bir tədqiqatda isə mütaliənin Alzheimer xəstəliyi riskinin azalması ilə əlaqəli olduğu aşkarlanıb.
75 yaşdan yuxarı insanlar arasında aparılan başqa araşdırmada müntəzəm oxuyanlarda beş il ərzində demensiya inkişafı riskinin 35 faiz daha aşağı olduğu bildirilib.
Mütəxəssislər oxumağın stressin azalmasına da kömək edə biləcəyini qeyd edirlər. Araşdırmalardan birində cəmi altı dəqiqəlik mütaliənin stress səviyyəsinin aşağı düşməsi ilə əlaqəli olduğu müəyyən olunub. Sorğularda iştirak edənlərin böyük hissəsi isə kitab oxumağın psixi sağlamlıqlarına və ümumi əhvallarına müsbət təsir etdiyini bildirib.
Beyin görüntüləmə tədqiqatları da ömrü boyu daha çox oxuyan insanlarda dil məlumatlarının emalı ilə əlaqəli bəzi beyin bölgələrində toxuma qalınlığının daha çox olduğunu göstərib. Bədii əsər oxuyanlarda isə başqalarının düşüncə və baxışlarını anlamaqla əlaqəli beyin şəbəkələrində xüsusi aktivlik müşahidə edilib.
Bununla belə, alimlər vurğulayırlar ki, araşdırmaların əhəmiyyətli hissəsi müşahidə xarakterlidir. Bu səbəbdən mütaliənin qeyd olunan faydaların birbaşa səbəbi olduğunu qəti şəkildə demək mümkün deyil.
Mütəxəssislərin fikrincə, əsas məsələ oxunan səhifələrin sayı deyil, mütaliənin müntəzəm olmasıdır. Hətta gündə bir neçə dəqiqə, o cümlədən yatmazdan əvvəl təxminən 10 dəqiqə kitab oxumaq vərdişi uzunmüddətli perspektivdə faydalı ola bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq Baxılıb: 87 Tarix: 28 sentyabr 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşPortağal şirəsinin psixi sağlamlıq üçün gözlənilməz faydası tapıldı
Portağal şirəsi dietologiyada mübahisəli mövzulardan biridir. Bəziləri onun tərkibində çoxlu şəkər olduğunu və buna görə "faydalı" hesab edilə bilməyəcəyini düşünür. Digərləri isə onun balanslaşdırılmış qidalanmanın bir hissəsi ola biləcək vacib vitamin və qida maddələri ehtiva etdiyini vurğulayır
15.09.2026 348 Alimlər mədəaltı vəzi xərçəngixəstəliyinin müdafiəsi üsulunu kəşf etdilər
Mayami Universitetinin Silvester Kompleks Onkoloji Mərkəzinin alimləri IL1RAP reseptorunu bloklamaqla mədəaltı vəzi şişinin mikro mühitini dəyişdirməyin üsulunu kəşf ediblər. -ın məlumatına görə, tədqiqatın nəticələri "JCI Insight"da dərc edilib. IL1RAP iltihab siqnalında iştirak edir, şi
13.09.2026 428 Müalicəvi masajla klassik masajın fərqi nədir?
Müalicəvi masaj və klassik masaj tətbiq üsullarına görə oxşar görünsə də, seçilmə məqsədi fərqlidir. Müalicəvi masaj konkret ağrı, əzələ gərginliyi və hərəkət məhdudiyyəti kimi şikayətlərə uyğun tətbiq edilir. Klassik masaj isə əzələlərin boşaldılması və ümumi rahatlama məqsədi daşıyır. Müalicəvi masa
27.09.2026 121 Hansı bel ağrısı xərçəngə işarə edə bilər?
Bel ağrısı çox vaxt yaşla bağlı adi problem kimi qəbul edilir. Lakin 50 yaşdan sonra yaranan yeni, uzunmüddətli və qeyri-adi ağrılar daha diqqətli yanaşma tələb edir. xəbər verir ki, bel ağrısı insanların həyatları boyunca ən azı bir dəfə qarşılaşdığı ən geniş yayılmış problemlərdən biridir. Adətən bel
20.09.2026 276 Yüksək təzyiq zamanı duzu nə ilə əvəz etmək olar? - 10 məhsul
Yüksək arterial təzyiqi olan insanlara qida rasionunda duzun miqdarını azaltmaq tövsiyə olunur. Lakin bu, yeməklərin dadsız olması demək deyil. Mütəxəssislər duz əvəzinə müxtəlif məhsullardan istifadə etməklə həm yeməyin dadını qorumağın, həm də natrium qəbulunu azaltmağın mümkün olduğunu bildirirlər
28.09.2026 1 Şirin və faydalı: Alimlər sağlamlıq üçün ən yaxşı mürəbbəni açıqladı
Mürəbbənin faydası onu alarkən və ya hazırlayarkən nadir hallarda nəzərə alınır. Çünki mürəbbə adətən çay yanında sadəcə şirin desert hesab edilir. Lakin əslində mürəbbə sağlam qidalanmaya müəyyən qədər faydalı əlavə ola bilər. Qaynarinfo xəbər verir ki, "Antioxidants" jurnalının tədqiqat qrupunda
14.09.2026 452 Enerjini bərpa etmək üçün gündüz nə qədər yatmaq lazımdır?
Bəzən günün ortasında gözləriniz öz-özünə yumulur və o qədər yuxunuz gəlir ki, işləmək çətinləşir. Yuxu üzrə mütəxəssislər belə hallarda enerji toplamaq üçün qısa müddətə mürgüləməyə icazə verməyin faydalı olduğunu bildirirlər. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "EatingWell" yazıb. Laki
21.09.2026 360 Milçək deyib keçməyin, qidaya qonsa, yeməzdən əvvəl düşünün
Təbiət qoynunda pikniklər və ya eyvanda yemək zamanı tez-tez milçəklərlə qarşılaşırıq. Boşqabı qısa müddətə nəzarətsiz qoymaq kifayətdir ki, həşəratlar dərhal onun üzərinə qonsun. BİG.AZ -a istinadən xəbər verir ki, rusiyalı həkim-infeksionist Yelizaveta Polomoşnova -ya bu təhlükənin nə dərəcədə cidd
20.09.2026 336 D vitamini kimlər üçün xüsusilə vacibdir? - 5 risk qrupu
D vitamini orqanizmdə sümük sağlamlığından immun sisteminin fəaliyyətinə qədər bir sıra mühüm proseslərdə iştirak edir. Lakin bu maddənin qəbulu ilə bağlı cəmiyyətdə hələ də müxtəlif fikirlər mövcuddur. Qaynarinfo xəbər verir ki, endokrinoloq Karin Amrayn D vitamini çatışmazlığı baxımından daha yüksə
23.09.2026 386