Süni intellektə böyük xərc: Texnologiyanın iqtisadi səmərəliliyi müzakirə olunur

"Süni intellektin hansı peşələri əvəz edəcəyi ilə bağlı müzakirələr son illərdə geniş vüsət alsa da, texnologiyanın iqtisadi səmərəliliyi məsələsi nisbətən az diqqət çəkir. Halbuki böyük texnologiya şirkətləri artıq yalnız süni intellektdən necə istifadə etməyi deyil, bu texnologiyanın hansı sahələrdə və hansı xərclərlə tətbiq edilməsinin daha sərfəli olduğunu da hesablayırlar".

Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında İKT üzrə ekspert Elvin Həsənov bildirib.

O, qeyd edib ki, ümumiyyətlə, son vaxtlar süni intellektlə bağlı müzakirələrdə bir məqam çox diqqətdən kənarda qalır. İnsanlar əsasən AI-nin hansı peşələri əvəz edəcəyindən danışırlar:

"Lakin artıq böyük texnologiya şirkətləri başqa bir sualla üz-üzə qalıblar: bu texnologiyadan uzunmüddətli istifadə iqtisadi baxımdan nə qədər sərfəlidir?

Süni intellektə bəzən elə yanaşılır ki, guya texnologiya bir dəfə tətbiq olunur və bütün problemlər həll edilir. Əslində isə AI sistemlərinin işləməsi üçün ciddi infrastruktur tələb olunur. Böyük hesablama gücü, məlumat mərkəzləri, yüksək enerji sərfiyyatı, lisenziyalar və daimi yenilənmə xərcləri mövcuddur.

Bu səbəbdən bəzi şirkətlər artıq yalnız süni intellektdən necə istifadə etməyi deyil, onu harada tətbiq etməyin daha səmərəli olduğunu hesablayırlar. Mən hesab edirəm ki, bu vəziyyət süni intellekt üçün təhlükə deyil, əksinə, texnologiyanın inkişafında növbəti mərhələdir.

Çünki texnologiya tarixində yeni texnologiyaların böyük xərclərlə başlaması ilk dəfə deyil. Bir zamanlar internet infrastrukturu da olduqca bahalı idi. Bulud texnologiyaları da ilk dövrlərdə şirkətlər üçün böyük xərc hesab olunurdu. Sonradan bazar formalaşdı, rəqabət artdı və xidmətlərin qiyməti aşağı düşdü.

Bu gün süni intellekt sahəsində də oxşar proses gedir. Şirkətlər artıq yalnız daha güclü model yaratmağa deyil, daha səmərəli model hazırlamağa çalışırlar. Yəni gələcəkdə bazarda qalib gələn texnologiya mütləq ən ağıllı model deyil, ən optimal və iqtisadi baxımdan səmərəli model ola bilər.

Əgər əvvəllər şirkətlər süni intellektə "nə qədər çox istifadə etsək, bir o qədər yaxşıdır" prinsipi ilə yanaşırdılarsa, indi əsas sual dəyişir: "Süni intellekti harada tətbiq etsək, daha çox fayda əldə edə bilərik?"

Məncə, ən vacib məqam isə bu prosesin süni intellektlə bağlı formalaşmış bəzi miflərin dağılmasına səbəb olmasıdır. Uzun müddət AI-nin gələcəkdə bütün insanları əvəz edəcəyi ilə bağlı fikirlər səsləndirilirdi. Lakin hazırda görünən odur ki, bəzi hallarda təcrübəli mütəxəssisin işi həm daha ucuz, həm də daha effektiv ola bilər.

Bu səbəbdən yaxın gələcəkdə insan və süni intellekt arasında rəqabətdən daha çox əməkdaşlıq modelinin inkişaf edəcəyini düşünürəm. Süni intellekt insan əməyini tamamilə əvəz edən vasitədən çox, düzgün sahədə və düzgün şəkildə istifadə edildikdə insanın məhsuldarlığını artıran texnologiyaya çevrilə bilər".

Telegramda izləyin