Pandemiya beynin sürətli qocalmasına səbəb olub

Pandemiya beynin sürətli qocalmasına səbəb olubBritaniyalı alimlər pandemiya dövründə insanların beyninin normaldan daha sürətli qocaldığını müəyyən ediblər.

Axşam.az xəbər verir ki, bu barədə "Nature Communications" jurnalında dərc olunan araşdırmada deyilir. Üstəlik, bu təsir yalnız COVID-19-a yoluxanlarda deyil, yoluxmayanlarda da müşahidə olunub.

Tədqiqatçılar əvvəlcə pandemiyadan əvvəl toplanmış 15 334 sağlam insanın məlumatları əsasında normal beyin qocalma modelini hazırlayıblar. Daha sonra 996 iştirakçının təxminən 2–3 illik fasilə ilə çəkilmiş iki beyin skanını müqayisə ediblər. Onlardan 564 nəfər iki dəfə pandemiyadan əvvəl, qalan 432 nəfər isə ikinci skanı 2021–2022-ci illərdə etdirib.

Nəticədə məlum olub ki, insanların beyni iki il ərzində normaldan 5,5 ay daha çox qocalıb. Virusla yoluxmuş şəxslərdə məlumat emalı sürəti və zehni çeviklik kimi bəzi idrak funksiyalarının da zəiflədiyi müşahidə edilib.

Araşdırmanın müəllifi bildirib ki, beynin daha sürətli qocalması xüsusilə kişilər və aşağı sosial-iqtisadi təbəqələrdəki insanlar arasında daha çox nəzərə çarpıb. Onun sözlərinə görə, beynin vəziyyətinə yalnız xəstəliklər deyil, həyat təcrübəsi də təsir edir.

Kişilər və qadınlar arasında fərq isə orta hesabla 2,5 ay təşkil edib. Alimlər hesab edirlər ki, bu dəyişikliklərə qapanmaların yaratdığı stress, sosial təcrid və yoluxma qorxusu səbəb olub. Pandemiya, hətta birbaşa yoluxma baş verməsə belə, beynə təsir göstərib.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 580   Tarix: 26 iyul 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Bu içki xərçəng xəstəliyinin qarşısını ALIRMIŞ

Bu gün dünyanın ən bahalı içkilərindən sayılan viskinin "doğum günü"dür. Bu içkinin zəngin tarixi var. Viski "saf su" mənasını verən kelt dilində Uisge beatha sözündən gəlir. XV əsrdə Şotlandiya rahibləri arpadan əldə etdikləri distillə edilmiş içkini belə adlandırırdılar. Şotlandiyad

28.03.2026 464
.

Mikroplastik təhlükəsi - Körpələr daha çox risk altındadır

Mikroplastiklərin insan həyatı üçün yaratdığı ciddi təhlükələr bir daha gündəmə gəlib. xəbər verir ki, araşdırmaya görə, tekstil boyalarından mətbəx ləvazimatlarına, uşaq oyuncaqlarından şəxsi qulluq vasitələrinə qədər bir çox gündəlik məhsul insan orqanizminə mikroplastik ötürür. Bildirilir ki, bu xırd

11.04.2026 255
.

Yuxudan sonra keçməyən yorğunluq hansı xəstəliklərin əlaməti ola bilər?

Kifayət qədər dincəlməyə və yatmağa baxmayaraq, insanı tərk etməyən daimi yorğunluq hissi orqanizmdəki müəyyən pozuntuların göstəricisi ola bilər. xəbər verir ki, rusiyalı həkim-terapevt Şota Kalandia "İzvestiya" nəşrinə müsahibəsində bu problemin kökləri və yuxu keyfiyyətinin artırılması yollar

12.04.2026 256
.

Gecə oyanıb tərpənə bilmirsiniz, sanki nəsə sizi boğur - Yuxu iflici nədir?

"Gecəyarısı yuxudan durursunuz, tərpənə bilmirsiniz. Bir barmağınızı belə hərəkət etdirə bilmirsiniz və sanki orada nəsə var. Kimsə sizin sinənizin üstündə oturub və sizi boğur". Ölkə.Az xəbər verir ki, bu sözləri klinik psixoloq Fuad Əsədov deyib. O bu halın "yuxu iflici" olduğun

07.04.2026 560
.

3 möcüzə üçün bunu yeyin

Soyuq havada xəstəlik ehtimalı daha çox olduğundan süfrənizdə daim immuniteti gücləndirən qidalar, meyvələr olmalıdır. Mövsüm dəyişikliyi ilə insanların immunitetə daha çox ehtiyacı var. BİG.AZ xəbər verir ki, belə meyvələrdən biri də heyvadır. A, B, C vitaminləri və potaşla zəngin olan heyva xərçəng

13.04.2026 566
.

Unutqanlıq beyinin verdiyi önəmli siqnaldırmı?

Unutqanlıq adi bir hadisə kimi qəbul edilsə də, bəzi hallarda ciddi xəstəliklərin ilkin siqnalı ola bilər. Mütəxəssislər xüsusilə təkrarlanan və həyat keyfiyyətinə təsir edən unutqanlığın diqqətdən kənarda qalmamalı olduğunu bildirir. BİG.AZ xəbər verir ki, nevroloq Hasan Armağan Uysal bildirib ki, norma

09.04.2026 542
.

Saç tökülməsi nə zaman təhlükəli sayılır?

Saç tökülməsi qadın və kişi fərq etmədən bir çox insanın qarşılaşdığı geniş yayılmış problemdir. xəbər verir ki, bu hal çox vaxt mövsümi və bəzən daha ciddi problemlərin xəbərçisi ola bilər. Türkiyəli dermatoloq-həkim Hicran Ercan Dikerin sözlərinə görə, saç tökülməsi ilk mərhələdə ciddi xəstəlik kim

05.04.2026 285
.

Unutqanlıq təhlükə siqnalı ola bilər - XƏBƏRDARLIQ

Gündəlik həyatda tez-tez rast gəlinən unutqanlıq əksər hallarda normal qəbul edilsə də, mütəxəssislər bəzi hallarda bunun ciddi xəstəliklərin erkən əlaməti ola biləcəyini bildirir. xəbər verir ki, xüsusilə təkrarlanan, getdikcə artan və gündəlik həyata təsir edən unutqanlıqların "normal" sayılmamas

11.04.2026 246
.

Həzmi yaxşılaşdıran ən sadə üsul - axşam edin

Həzmlə bağlı problemləri azaltmaq üçün axşam yeməyinin sonunda sadə bir vərdiş çox faydalı ola bilər. Ölkə.az xəbər verir ki, bu barədə diyetoloq Oskar Urtado "El Economista" nəşrinə açıqlamasında deyib. Onun sözlərinə görə, mədə-bağırsaq problemi olan insanlar axşam yeməyindən sonra darçınl

23:00 1
.

TOP MP3