Süni intellektə yeni qaydalar: Dünya AI-ni necə tənzimləyir?

Süni intellektə yeni qaydalar: Dünya AI-ni necə tənzimləyir?"Süni intellekt texnologiyalarının sürətlə inkişafı dövlətləri və beynəlxalq təşkilatları bu sahədə yeni qaydalar və tələblər formalaşdırmağa sövq edir. Çünki süni intellekt artıq təkcə texnoloji yenilik deyil, həm də məlumat təhlükəsizliyi, müəllif hüquqları, şəxsi məlumatların qorunması və ictimai rəyə təsir kimi mühüm məsələləri gündəmə gətirən bir vasitədir. Məhz buna görə də dünyanın bir çox ölkəsində AI texnologiyalarının təhlükəsiz və məsuliyyətli istifadəsini təmin etmək məqsədilə hüquqi çərçivələr hazırlanır".

Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında İKT üzrə mütəxəssis Elvin Həsənov bildirib.

O, qeyd edib ki, bu sahədə əsas tələblərdən biri şəffaflığın təmin edilməsidir. İstifadəçi bilməlidir ki, qarşılaşdığı məzmun insan tərəfindən hazırlanıb, yoxsa süni intellekt vasitəsilə yaradılıb. Bu səbəbdən AI ilə hazırlanmış foto, video və mətnlərin xüsusi işarələrlə qeyd olunması və ya etiketlənməsi artıq bir çox ölkədə müzakirə olunan, bəzilərində isə tətbiq edilən qaydalardan biridir:

"Digər mühüm istiqamət şəxsi məlumatların qorunmasıdır. Süni intellekt sistemləri böyük həcmdə məlumat üzərində işlədiyi üçün bu məlumatların tərkibində şəxsi və həssas informasiyalar da ola bilər. Buna görə AI sistemlərini hazırlayan şirkətlərdən istifadəçi məlumatlarının necə toplandığını, harada saxlanıldığını, hansı məqsədlə emal edildiyini və necə qorunduğunu açıq şəkildə izah etmələri tələb olunur.

Təhlükəsizlik və məsuliyyət məsələləri də yeni tənzimləmələrin əsas hissəsini təşkil edir. Süni intellekt sistemləri müəyyən hallarda yanlış nəticələr çıxara və ya səhv qərarlar verə bilər. Bu səbəbdən səhiyyə, maliyyə, hüquq və digər həssas sahələrdə AI-nin tam müstəqil qərar qəbul etməsi məhdudlaşdırılır və son qərarın insan nəzarəti altında verilməsi vacib hesab olunur.

Eyni zamanda, süni intellekt vasitəsilə hazırlanan deepfake videolar, saxta audioyazılar və manipulyativ məzmunların yayılması dezinformasiya riskini artırır. Bu cür materiallar ictimai rəyə təsir göstərə və yanlış məlumatların sürətlə yayılmasına səbəb ola bilər. Buna görə də bir çox ölkə belə məzmunların aşkarlanması, işarələnməsi və izlənməsi ilə bağlı yeni hüquqi mexanizmlər üzərində çalışır.

Ümumilikdə, tətbiq olunan bu tələblərin məqsədi süni intellektin inkişafını məhdudlaşdırmaq deyil, onun təhlükəsiz, şəffaf və məsuliyyətli şəkildə istifadəsini təmin etməkdir. Texnologiya sürətlə inkişaf etdikcə, hüquqi və etik çərçivələrin də bu inkişafla ayaqlaşması zərurətə çevrilir. Əks halda, həm şəxsi məlumatların qorunması, həm də informasiya təhlükəsizliyi baxımından ciddi risklər yarana bilər".


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 678   Tarix: 06 avqust 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Hamamda BƏDBƏXT HADİSƏ: 64 yaşlı qadın öldü

Ağstafada ölümlə nəticələnən bədbəxt hadisə baş verib. BİG.AZ APA-ya istinadən xəbər verir ki, hadisə rayonun Qaçaq Kərəm kəndində qeydə alınıb. Kənd sakini, 64 yaşlı M.Quliyevanı yaşadığı evin hamam otağında çimərkən elektrik cərəyanı vurub. Qadın hadisə yerində ölüb. Hadisə yerinə polis və prokurorlu

11:53 191
.

Avropada Qərbi Nil virusu yayılır: Yoluxanların yarısı bu ölkədədir

İtaliyada 2026-cı ildə Qərbi Nil virusuna 650-dən çox yoluxma qeydə alınıb. Bu, Avropada qeydə alınan bütün yoluxmaların təxminən yarısını təşkil edir. "Associated Press"ə istinadən xəbər verir ki, mütəxəssislər virusun yayılma ərazisinin genişlənməsini və yoluxma mövsümünün uzanmasını temperaturu

12:50 161
.

Ata oğlunu öldürdü, gəlini və nəvəsini yaraladı

Türkiyənin Osmaniye vilayətində dəhşətli hadisə qətl olub. yerli mediaya istinadla bildirir ki, hadisə bu gün səhər saatlarında Sumbas rayonunun Mehmetli qəsəbəsində qeydə alınıb. 66 yaşlı Fevzi Topbaş ilə 41 yaşlı oğlu Aydın Topbaş arasında hələlik məlum olmayan səbəbdən mübahisə yaranıb. Mübahisə böyüdükdə

15:20 174
.

Albaniyada Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinin sürətləndirilməsi üçün 6 milyon dollar ayrılıb

Albaniyanın Baş naziri Edi Rama 2030 Gündəliyinə və Avropa İttifaqına (Aİ) inteqrasiyaya sadiqliyini bir daha təsdiqləyib. "Report"un Balkan bürosu xəbər verir ki, Rama BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf Məqsədlərinin (SDG) icrasına həsr olunmuş 2026-cı il "SDG Moment" yüksək səviyyəli tədbir

20:00 100
.

Qanunsuz hər yeri zəbt edən şəxs kimdir? - VİDEO

Abşeron rayonunun Novxanı qəsəbəsində qanunsuz tikinti və çimərlik ərazisinin zəbt edilməsi ilə bağlı iddialar gündəmə gəlib. Redaksiyamıza daxil olan məlumata görə, Novxanı yolunda dənizkənarı ərazidə tikinti işlərinə hazırlıq aparıldığı və çimərlik hissəsinin hasarlanaraq zəbt edildiyi iddia olunur

11:31 197
.

Bu ölkə Fransanın məşhur telekanalının yayımını dayandırdı

Qvineya Fransa dövlət telekanalı olan "France 24"ün ölkə ərazisində yayımına tamamilə qadağa qoyub. Qərbi Afrika ölkəsinin rəhbərliyi kanalı tabesizlikdə və Prezident Mamadi Dumbuyanın ünvanına təhqiramiz hesab edilən ifadələr işlətməkdə təqsirləndirib. xəbər verir ki, bu barədə məlumatı Duba

13:50 155
.

Cənubi Koreya Hörmüz boğazında gəmiçiliyin bərpasına töhfə verməyə hazırdır

Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyon ABŞ dövlət katibi Marko Rubio ilə görüşündə Seulun Hörmüz boğazında gəmiçiliyin bərpasına əhəmiyyətli töhfə verməyə hazır olduğunu bildirib. Report" xəbər verir ki, bu barədə Cənubi Koreyanın "Yonhap" agentliyi məlumat yayıb. "Ço Rubioy

16:10 136
.

Boşanmadan aliment almaq olar? - Çoxlarının bilmədiyi qayda

Ər-arvad boşanmasa belə, tərəflərdən biri uşağın saxlanılması üçün digər valideyndən aliment tələb edə bilər. -ın məlumatına görə, Azərbaycan Respublikasının Ailə Məcəlləsinin 75-ci maddəsinə əsasən, valideynlər yetkinlik yaşına çatmayan uşaqlarını saxlamağa borcludurlar. Valideynlər bu vəzifəni könüll

10:45 183
.

Zelenskidən etiraf: "Ukrayna büdcəsində "nəhəng dəlik" var"

Ukraynanın dövlət büdcəsində hazırda çox böyük "dəlik" problemi var. Lakin bu problemin həlli ilə bağlı təkliflər mövcuddur. Ukrayna Prezidentinin Ofisinə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski "Karpat səkkizliyi" görüşündə media ilə ünsiyyət zaman

17:40 146
.