İranın Çindən raket alacağı iddiası: ABŞ-Pekin münasibətlərində yeni gərginlik dalğası? - POLİTOLOQDAN AÇIQLAMA

Son günlər beynəlxalq mediada İranın Çindən hava hücumundan müdafiə üçün çiyindən buraxılan raket sistemləri almağa hazırlaşdığı barədə məlumatlar yayılıb. Məlumata görə, söhbət İranın müdafiə imkanlarını gücləndirmək məqsədilə yüzlərlə Çin istehsalı raket sisteminin tədarükündən gedir. Çin bu iddiaları rəsmən təsdiqləməsə də, məsələ Vaşinqtonun diqqət mərkəzinə düşüb və ABŞ-də narahatlıq yaradıb. Bu fonda diqqətlər ABŞ-Çin münasibətlərinə yönəlib.

İranın Çin istehsalı silahlarla təmin olunacağı təqdirdə, Vaşinqtonun Pekinə qarşı mövqeyinin daha da sərtləşəcəyi, yeni sanksiyalar və diplomatik gərginlik ehtimalının artacağı bildirilir. Bəs bu proses ABŞ-Çin münasibətlərinə hansı təsirləri göstərə bilər? İki supergüc arasında onsuz da yüksək olan rəqabət yeni mərhələyə keçə bilərmi?

Mövzu ilə bağlı politoloq Rəsul Tağıyev BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, İranın Çindən raket sistemləri alması ilə bağlı yayılan məlumatlar təsdiqlənərsə, bu, təkcə Tehran-Pekin münasibətlərinin deyil, həm də ABŞ-Çin rəqabətinin yeni mərhələyə keçdiyini göstərə bilər. Onun sözlərinə görə, ABŞ uzun illərdir Çinin Yaxın Şərqdə hərbi təsirini məhdudlaşdırmağa çalışır: "Əgər Pekinin İrana silah tədarük etdiyi rəsmən təsdiqlənərsə, Vaşinqton bunu təkcə ikitərəfli əməkdaşlıq deyil, həm də öz təhlükəsizlik maraqlarına təhdid kimi qiymətləndirəcək. Bu isə ABŞ-ın Çinə qarşı yeni iqtisadi və texnoloji məhdudiyyətlər tətbiq etməsi, eləcə də müttəfiqləri ilə koordinasiyanı gücləndirməsi ilə nəticələnə bilər. Belə bir addım qlobal geosiyasi balansı da təsirləndirə bilər. Hazırda ABŞ və Çin arasında ticarət, texnologiya və Tayvan məsələləri fonunda ciddi rəqabət mövcuddur. İran amilinin də bu siyahıya əlavə olunması iki ölkə arasında etimadsızlığı daha da dərinləşdirə bilər.

Bu, yalnız diplomatik münasibətlərə deyil, beynəlxalq təhlükəsizlik gündəliyinə və silahlanma yarışına da təsir göstərə bilər. Lakin proseslərin hansı istiqamətdə inkişaf edəcəyi Pekinin bu məsələyə dair rəsmi mövqeyindən və Vaşinqtonun atacağı addımlardan asılı olacaq".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin