Yayda vitamin D qəbuluna ehtiyac varmı? - Həkimdən vacib açıqlama
Vitaminin həddindən artıq qəbulu orqanizmə ciddi zərər verə bilər, buna görə normanı aşmaq olmaz. Yay aylarında elə görünür ki, günəş işığı orqanizmin vitamin D ehtiyacını tam qarşılayır. Bəs həqiqətən günəş çatışmazlığın qarşısını alırmı və yayda belə kimlər əlavələri qəbul etməyə davam etməlidir?
Lent.az xəbər verir ki, tibb üzrə fəlsəfə doktoru Sohaib Imtiaz bildirib ki, bu, vitamin D çatışmazlığı üçün fərdi risk faktorlarından asılıdır. Buraya günəş altında qalma müddəti, orqanizmdə vitamin D səviyyəsi və dəridə melanin miqdarı daxildir. Dərisində daha çox melanin olan, yəni asan qaralan və nadir hallarda günəş yanığı alan insanların orqanizmi eyni miqdarda vitamin D istehsal etmək üçün açıq dərili insanlarla müqayisədə 3-6 dəfə daha çox günəş işığına ehtiyac duyur. Bunun səbəbi melaninin "təbii günəş qoruyucusu" kimi fəaliyyət göstərməsidir. Həkimin sözlərinə görə, açıq dərili insanlar üz nahiyəsinin 10-15 dəqiqə günəş işığı alması ilə kifayət qədər vitamin D əldə edə bilərlər. Lakin dəri rəngi vitamin D səviyyəsinə təsir edən yeganə amil deyil. Piy toxuması vitamin D-nin bioəlçatanlığını azaldır. Buna görə də bədənində artıq piy olan insanlar kifayət qədər günəş işığı alsalar belə, aşağı vitamin D səviyyəsinə sahib ola bilərlər. Bəzi xəstəliklər və dərmanlar da orqanizmdə vitamin D mübadiləsinə təsir edir. Məsələn, xroniki böyrək və ya qaraciyər xəstəliyi olanlar, həmçinin steroid və ya göbələk əleyhinə dərman qəbul edən şəxslər yay aylarında belə vitamin D əlavələrinə ehtiyac duya bilərlər.
Vitamin əlavəsinə ehtiyac olub-olmadığını necə müəyyən etmək olar?
Yorğunluq və sümük ağrıları vitamin D çatışmazlığının əlaməti ola bilər. Lakin düzgün diaqnoz üçün həkimə müraciət etmək tövsiyə olunur. Vitamin D yağda həll olunan vitamindir və orqanizm onu gələcək istifadə üçün piy toxumasında saxlayır. Əksər insanlar gündə 600-800 BV (beynəlxalq vahid) vitamin D qəbul edir. Lakin gündəlik 4000 BV-dən çox qəbul etmək yan təsirlərin yaranma riskini artıra bilər. Vitamin D orqanizmdə kalsiumun mənimsənilməsinə kömək etdiyi üçün onun həddindən artıq qəbulu hiperkalsemiya - yəni qanda kalsium səviyyəsinin yüksəlməsinə səbəb ola bilər. Bu hal nadir olsa da, əzələ seğirmələri və baş ağrısı kimi simptomlarla özünü göstərə bilər.
Vitamin D hansı məhsullarda var?
Vitamin D ən çox yağlı balıqlarda olur. Bunlara qızılbalıq, skumbriya, tuna və sardina daxildir. Balıq yağı, xüsusilə treska balığının qaraciyər yağı da zəngin mənbə hesab olunur. Heyvan mənşəli məhsullar arasında yumurta sarısı, xüsusilə mal qaraciyəri, həmçinin yağlı süd, pendir və kərə yağı müəyyən miqdarda vitamin D ehtiva edir. Bəzi məhsullar isə xüsusi olaraq vitamin D ilə zənginləşdirilir. Bunlara süd, bitki mənşəli içkilər (soya və ya badam südü), səhər yeməyi üçün quru məhsullar və bəzi meyvə şirələri daxildir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşHəkimlər niyə çaya şəkər əlavə etməməyi məsləhət görürlər?
Çaya əlavə edilən şəkər gün ərzində qəbul etdiyimiz kalori miqdarını artırır. Xüsusilə bir neçə fincan şirin çay içənlər fərqinə varmadan xeyli şəkər qəbul edə bilərlər. Ölkə.az yerli mətbuata istinadən xəbər verir ki, şəkərli içkilərin həddindən artıq istifadəsi artıq çəki və diş çürüməsi riskini artırır
20.10.2026 1076 Toyuq ətini əvəz edir - Tərkibində 25 % zülal var
Ən çox zülal ehtiva edən çərəzin adı bəlli olub. BİG.AZ qafqazinfo-ya istinadən xəbər verir ki, dietoloq Anita Mirçandani zülal tərkibinə görə lider olan çərəzi açıqlayıb. Onun sözlərinə görə, zülalla ən zəngin məhsul yerfındığıdır (araxis). O bildirib ki, botaniki baxımdan yerfındığı çərəzlərə deyil
15.11.2026 404 Üzü yumaq üçün ən yaxşı vaxt - Dermatoloqdan tövsiyə
Üz dərisinə qulluq zamanı yalnız istifadə olunan vasitələr deyil, onların tətbiq edildiyi vaxt da əhəmiyyət daşıyır. Dermatoloq Con Kibbi üzün yuyulması üçün səhər və axşam saatlarının əksər insanlar üçün uyğun olduğunu bildirib. Qaynarinfo xəbər verir ki, Kolorado Universitetinin Tibb Məktəbinin dermatologiy
27.10.2026 1049 Gündə 4 qoz yemək orqanizmdə hansı dəyişikliklər yaradır?
Qoz faydalı yağlar, bitki mənşəli zülal, lif, vitamin və minerallarla zəngin çərəzlərdən biridir. Onun müntəzəm istehlakı ürək-damar sisteminin fəaliyyətini dəstəkləyə və gündəlik qidalanmanın keyfiyyətini yaxşılaşdıra bilər. Ölkə.az BB.LV saytına istinadən xəbər verir ki, gündə təxminən 4 bütöv qo
11.11.2026 654 Sosial şəbəkələrdən uzun müddət istifadə depressiyaya səbəb ola bilər
Sosial şəbəkələrdə gündəlik keçirilən vaxt böyüklər arasında depressiya barədə məlumat verilməsi ilə əlaqəli əsas amillərdən biri kimi müəyyən edilib. Bu əlaqə ABŞ-da 11 il ərzində aparılan sorğularda müşahidə olunub. Qaynarinfo xəbər verir ki, araşdırma Şimal-Qərb Universiteti və Sinsinnati Universitetini
02.11.2026 871 Həkimlər niyə çaya şəkər əlavə etməməyi məsləhət görürlər?
Çaya əlavə edilən şəkər gün ərzində qəbul etdiyimiz kalori miqdarını artırır. Xüsusilə bir neçə fincan şirin çay içənlər fərqinə varmadan xeyli şəkər qəbul edə bilərlər. xəbər verir ki, şəkərli içkilərin həddindən artıq istifadəsi artıq çəki və diş çürüməsi riskini artırır. Buna görə çayı şəkərsiz içmə
18.10.2026 956 Ən faydalı və ən zərərli balıq növləri
Balıq sağlam qidalanma rasionuna daxil edilməsi ən çox tövsiyə olunan məhsullardan biridir. Çünki onun tərkibində yüksək keyfiyyətli zülal, vitaminlər, minerallar və omeqa-3 yağ turşuları var. Bununla belə, bütün balıq növlərinin qida dəyəri eyni deyil. Bəzi növlər əhəmiyyətli miqdarda çirkləndiric
29.10.2026 1053 Payızda "xoşbəxtlik hormonu": Gündə bir ovuc qoz əhval-ruhiyyəni yaxşılaşdıra bilər
Qoz yalnız ürək və beyin sağlamlığı üçün deyil, əhval-ruhiyyənin yaxşılaşmasına da müsbət təsir göstərə bilər. Yeni araşdırmaya əsasən, hər gün bir ovuc qoz yemək əhval pozuntularının azalması ilə əlaqəli ola bilər. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Hazipatika" nəşri yazıb. İspaniyalı alimləri
04.11.2026 771 Qrip, soyuqdəymə, yoxsa COVID-19? - ÜST yeni variantın əlamətlərini açıqladı
Koronavirusun yeni PJ.2.1 variantının simptomları adi soyuqdəymə və ya qripin əlamətlərinə bənzəyə bilər. "RİA Novosti"yə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı (ÜST) məlumat yayıb. "COVID-19, qrip və digər respirator infeksiyaların simptomları üst-üstə düşə bilər"
08.11.2026 664