İki peşə üzrə çalışan insanların Altsheymer xəstəliyinə tutulma riski ən aşağıdır

İki peşə üzrə çalışan insanların Altsheymer xəstəliyinə tutulma riski ən aşağıdırƏksər insanlar uzun və sağlam ömür üçün düzgün qidalanma və idmanı əsas hesab edir. Lakin araşdırmalar göstərir ki, digər amillər, o cümlədən peşə fəaliyyəti də beyin sağlamlığına təsir edə bilər.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Your Tango" yazır.

Yeni tədqiqatlara əsasən, iki konkret peşədə çalışan insanların yaşlı dövrdə Altsheymerxəstəliyindən ölüm riski daha aşağı ola bilər. Bu nəticə qəribə görünsə də, izahı beynin işləmə mexanizmləri ilə əlaqələndirilir.

Belə ki, Mass General Brigham tərəfindən aparılan araşdırma taksi sürücüləri və təcili yardım maşını sürücüləri arasında Altsheymer xəstəliyinə daha az rast gəlindiyini müəyyən edib. Tədqiqatçılar 8 972 221 ölüm haqqında şəhadətnaməni təhlil edərək ölüm səbəblərini şəxslərin ömür boyu əsas peşələri ilə müqayisə ediblər.

"Taksi sürücüləri və təcili yardım sürücüləri daim dəyişən marşrutlarda hərəkət edir, operativ qərarlar qəbul edir və ətraf mühitin xəritəsini yaddaşda qurub yeniləyirlər", deyə materialda qeyd olunur.

Məlumatlar 2020-ci ilin əvvəlindən 2022-ci ilin sonuna qədər ABŞ əhalisinin 98 faizini əhatə edən ölüm qeydlərindən toplanıb. Təhlil edilən şəxslərdən 348 328 nəfər Altsheymer xəstəliyindən dünyasını dəyişib. Tədqiqat nəticələri bu peşələrin xəstəliyin qarşısını birbaşa aldığı anlamına gəlmir, lakin müəyyən oxşarlıqların olduğu vurğulanır.

Tədqiqatçılardan doktor Vişal Patel bildirib ki, beynin məkan oriyentasiyası və "koqnitiv xəritə" yaratmaqla bağlı hissəsi Altsheymer proseslərində də iştirak edir.

Buna uyğun olaraq, hipokampusla əlaqə ola bilər. Bu beyin sahəsi qısa müddətli yaddaşı uzunmüddətli yaddaşa çevirir, məkan yaddaşını və şifahi yaddaşı dəstəkləyir. Altsheymer xəstəliyində də ilk zədələnən bölgələrdən biri hipokampusdur.

Tədqiqatçı doktor Anupam Cen qeyd edib ki, taksi və təcili yardım sürücülərinin qeyri-müəyyən marşrutlara uyğunlaşması onların yaddaş və naviqasiya bacarıqlarını gücləndirə bilər.

Bunun əksinə olaraq, avtobus sürücüləri, gəmi kapitanları və pilotlar əvvəlcədən müəyyən olunmuş marşrutlarla hərəkət etdikləri üçün bu qədər güclü naviqasiya yükü yaşamırlar.

Eyni zamanda qeyd olunur ki, Altsheymerə genetik meyilli insanların bu cür yüksək yaddaş tələb edən peşələri daha az seçməsi də mümkündür.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 1044   Tarix: 17 aprel 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Hepatit B və C tam müalicə olunur? - Mütəxəssis danışdı

Virus hepatitləri qaraciyərin iltihabına səbəb olan və geniş yayılmış infeksion xəstəliklər sırasındadır. Xəstəliyin bəzi növləri kəskin formada keçsə də, hepatit B və C uzun müddət heç bir əlamət vermədən inkişaf edərək xroniki xarakter ala, qaraciyərin ciddi zədələnməsinə səbəb ola bilər. Bununla yanaşı

01.11.2026 777
.

Səhər yeməyi üçün ən pis vaxt - Diyetoloqların cavabı

Səhər yeməyini günortadan sonraya saxlamaq sağlamlıq üçün arzuolunmaz nəticələrə səbəb ola bilər. Diyetoloqların fikrincə, günün ilk qida qəbulu üçün ən uyğun vaxt oyandıqdan sonrakı 1-2 saatdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "EatingWell" nəşri diyetoloqların tövsiyələrinə istinadə

10.11.2026 467
.

Qışda dəriyə qulluq zamanı edilən əsas səhvlər

İstilik mövsümündə mənzillərdə havanın quruması dərinin daha sürətlə nəm itirməsinə səbəb olur. Bu dövrdə isti su ilə yuyunmaq, skrablardan həddindən artıq istifadə etmək və dərini tez-tez təmizləmək isə qoruyucu baryeri zəiflədərək quruluğu daha da artıra bilər. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barəd

28.10.2026 1036
.

İnfarkt və insult riskinin ən yüksək olduğu saatlar

Günün müəyyən saatlarında infarkt və insult keçirmə ehtimalı daha yüksək olur. Xüsusilə səhər saat 06:00-dan 09:00-dək ürək-damar ağırlaşmaları riski kəskin artır. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə Harvard Tibb Məktəbinin həkim-qastroenteroloqu Trişa Paşriça "The Washington Post" nəşrin

12.11.2026 501
.

Kişilərdə bu əlamət varsa, xərçəngdən yoxlansın

Qanda anemiya və hemoqlobin səviyyəsinin düşməsi xərçəng müayinəsindən keçməyi tələb edir, xüsusən kişilər diqqətli olmalıdır. BİG.AZ -a istinadən xəbər verir ki, cərrah İldus Muxametovun sözlərinə görə, kolorektal xərçəngin inkişafı anemiyaya səbəb ola bilər. O qeyd edib ki, bağırsaq xərçəngi, xüsusil

31.10.2026 838
.

COVID-dən sonra dadbilmənin niyə bərpa olunmadığı AÇIQLANDI

Bəzi insanlarda COVID-19 infeksiyasından bir ildən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, dadbilmə qabiliyyətinin niyə tam bərpa olunmadığına dair yeni məlumatlar əldə edilib. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, alimlər uzunmüddətli dadbilmə pozğunluğu yaşayan şəxslərin dad reseptorlarını araşdırıblar

24.10.2026 752
.

Toyuğu yumazdan əvvəl bu təhlükəni bilin!

Bir çox insan toyuq ətini bişirməzdən əvvəl kranın altında yumağa üstünlük verir. Lakin mütəxəssislər bu vərdişin sağlamlıq üçün təhlükə yarada biləcəyi barədə xəbərdarlıq edirlər. Belə ki, çiy toyuğun yuyulması zamanı su sıçrantıları vasitəsilə bakteriyalar mətbəxin müxtəlif səthlərinə, qab-qacağa v

02.11.2026 1046
.

Hepatitlə bağlı diqqətçəkən statistika: Ötən illə müqayisədə azalma var

2026-cı ilin yanvar-sentyabr aylarında Azərbaycanda viruslu hepatit diaqnozu ilə 62 nəfər qeydiyyata alınıb. 2025-ci ilin eyni dövründə bu göstərici 109 nəfər olub. Bu barədə Trend-in sorğusuna cavab olaraq, Dövlət Statistika Komitəsindən məlumat verilib. Qeyd edilib ki, hesabat dövründə hepatit A diaqnoz

24.10.2026 820
.

Həkimlər niyə çaya şəkər əlavə etməməyi məsləhət görürlər?

Çaya əlavə edilən şəkər gün ərzində qəbul etdiyimiz kalori miqdarını artırır. Xüsusilə bir neçə fincan şirin çay içənlər fərqinə varmadan xeyli şəkər qəbul edə bilərlər. xəbər verir ki, şəkərli içkilərin həddindən artıq istifadəsi artıq çəki və diş çürüməsi riskini artırır. Buna görə çayı şəkərsiz içmə

18.10.2026 956
.