İmtahanda telefon qalmaqalları: Gəncləri bu addıma nə vadar edir?

"İmtahan qaydalarının getdikcə sərtləşdiyi, hər bir iştirakçının ciddi nəzarətdən keçirildiyi bir dövrdə bəzi abituriyentlərin hələ də telefon və ya digər qadağan olunmuş vasitələrlə imtahana daxil olmağa cəhd etməsi ilk baxışdan anlaşılmaz görünür. Axı hər bir iştirakçı bilir ki, üzərində telefon aşkarlanacağı təqdirdə nəticəsi ləğv ediləcək və illərlə çəkdiyi zəhmət bir anda puç ola bilər".

Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında təhsil eksperti Şəmsi Qoca bildirib.

O, qeyd edib ki, bəs bütün bu risklərə baxmayaraq, abituriyentlər niyə belə addım atırlar? Psixoloji və sosioloji baxımdan bunun bir neçə əsas izahı var:

"Həddindən artıq özünəinam

İnsan psixologiyasında "mənə heç nə olmaz" düşüncəsi kifayət qədər geniş yayılıb. Bəzi abituriyentlər və ya onları buna sövq edən şəxslər hesab edirlər ki, digərləri yoxlamadan keçməsə də, onlar telefonu elə gizlədə biləcəklər ki, heç kim aşkar etməyəcək. Nəzarət sisteminin imkanlarını düzgün qiymətləndirməmək isə ciddi nəticələrə səbəb olur.

Stress və panika sağlam düşüncəni zəiflədir

Qəbul imtahanları, xüsusilə yüksək rəqabətin olduğu ixtisas qruplarında, gənclər üzərində böyük psixoloji təzyiq yaradır. İmtahana az qalmış "kəsiləcəyəm", "heç nə yadımda qalmayıb" kimi düşüncələr panikanı artırır. Belə vəziyyətdə bəzi abituriyentlər telefonu özlərinə çıxış yolu kimi görür və tutulma riskini arxa plana keçirirlər.

Smartfona psixoloji bağlılıq

Müasir dövrdə smartfon bir çox gənc üçün gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrilib. Bəzən telefonun üzərində aşkarlanması köçürmək niyyəti ilə deyil, sadəcə həyəcan və diqqətsizlik səbəbindən baş verir. Stress altında olan abituriyent telefonu cibindən çıxarmağı unuda və imtahan binasına onunla daxil ola bilər.

Fırıldaqçıların vədlərinə inanmaq

Hər imtahan mövsümündə "sualları əvvəlcədən əldə edəcəyik", "mikroqulaqlıq vasitəsilə kömək edəcəyik", "sistemdə boşluq var" kimi yalan vədlərlə abituriyentləri və valideynləri aldadan şəxslər ortaya çıxır. Çıxılmaz vəziyyətdə olduğunu düşünən bəzi gənclər bu vədlərə inanaraq böyük riskə gedirlər.

Ən narahatedici məqam isə odur ki, imtahandan kənarlaşdırılan hər bir şəxs sadəcə statistik göstərici deyil. Bu, bir gəncin təhsil planlarının pozulması, ailəsinin maddi və mənəvi sarsıntı yaşaması deməkdir. Dövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) mütəmadi olaraq xəbərdarlıqlar etsə də, stress, həddindən artıq özünəinam və asan çıxış yolu axtarışı hər il oxşar halların təkrarlanmasına səbəb olur".

Telegramda izləyin