Nazirin "təhsildə sistemli korrupsiya yoxdur" açıqlaması nə dərəcədə reallığı əks etdirir? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA

Emin Əmrullayev son müsahibəsində Azərbaycanda təhsil sistemində artıq sistemli korrupsiyanın mövcud olmadığını bildirib. Nazirin sözlərinə görə, son illərdə həyata keçirilən islahatlar, rəqəmsallaşma və şəffaflığın artırılması istiqamətində atılan addımlar korrupsiya risklərini əhəmiyyətli dərəcədə azaldıb.

Lakin bu açıqlama cəmiyyətdə müxtəlif suallar doğurub. Görəsən, təhsil sahəsində sistemli korrupsiya həqiqətən aradan qalxıbmı, yoxsa bəzi problemlər hələ də qalmaqdadır? Bu məsələ ilə bağlı müxtəlif yanaşmalar mövcuddur və nazirin səsləndirdiyi fikirlərin nə dərəcədə reallığı əks etdirdiyi ictimai müzakirə mövzusuna çevrilib.
Mövzu ilə bağlı təhsil eksperti Şəmsi Qoca BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, təhsil naziri Emin Əmrullayevin "təhsildə sistemli korrupsiya yoxdur" deməsi, reallıqda gördüyümüz mənzərə ilə heç cür üst-üstə düşmür. Onun sözlərinə görə, nazirin bu bəyanatı rəsmi rəqəmsallaşma və kağız üzərindəki islahatlar fonunda səslənsə də, məktəblərdəki acınacaqlı vəziyyət bu sözlərin nə qədər qeyri-səmimi olduğunu açıq-aydın göstərir: "Təhsildə korrupsiya təkcə kiminsə cibinə rüşvət qoymaqla bitmir. Əsl sistemli problem elə idarəetmənin özündədir. Baxın, paytaxtın göbəyində olan məktəblərdə illərlə direktor, müavin, təşkilatçı və ya uşaq birliyi rəhbəri kimi əsas vəzifələr boş qalır. Bir nəfəri müvəqqəti təyin edirlər, o da ya iki, ya da üç məktəbi eyni vaxtda idarə etməyə çalışır. İndi siz deyin, bu qədər işin arasında o direktor hansı keyfiyyətdən danışa bilər? Bu, birbaşa idarəetmə böhranıdır. Bu vakansiyaların süni şəkildə boş saxlanılması, kadr təyinatlarının gecikdirilməsi və ya müsahibələrin pedaqoji təcrübəsi olmayan, təhsilin nə olduğunu bilməyən bürokratlar tərəfindən keçirilməsi göstərir ki, görülən işlər əslində sadəcə gözdən pərdə asmaqdır. Müsahibələr obyektiv keçirilsəydi, bu qədər məktəb rəhbərsiz qalmazdı.

Məsələnin bir də maliyyə tərəfi var ki, bu artıq nazirin bütün arqumentlərini yerlə-yeksan edir. Məktəblərə alınan təsərrüfat mallarının qaimə-fakturalardakı qiymətləri ilə bazardakı real qiymətləri tutuşdursan, uçurum görünür. Bu, sadəcə bir inzibati səhv deyil, dövlət vəsaitinin qaranlıq yollarla xərclənməsidir. Belə şəraitdə "korrupsiya yoxdur" demək, həqiqəti gizlətməkdir.

Nəticə olaraq deyə bilərik ki, rəqəmsallaşma adı ilə edilən islahatlar rüşvəti zahirən azaltsa da, sistemin içi hələ də çürükdür. Korrupsiya öz formasını dəyişib, amma məzmunu olduğu kimi qalıb. Məktəblər rəhbərsiz, büdcələr qeyri-şəffaf, kadr siyasəti isə qapalıdır. Təhsildə ciddi islahat istəyirlərsə, müsahibələri real mütəxəssislərə tapşırmalı, vakant yerləri doldurmalı və ən əsası, məktəb büdcələrinə ictimaiyyətin, valideynlərin nəzarət etməsinə imkan verməlidirlər. Nazirin dedikləri ilə sahədəki faktiki durum arasında belə böyük uçurum olduğu müddətcə, nə qədər rəsmi bəyanat versələr də, xalqın bu sistemə inamı bərpa olunmayacaq".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin