60 min illik zəhərli ox ucluqları kəşf edildi: Bu nə deməkdir?
Cənubi Afrikada Daş dövrünə aid unikal 60.000 illik ox ucluqları aşkar edilib ki, bu da ovçuların zəhərlə hopdurulmuş silahlardan istifadə etməsinin ən qədim məlum nümunəsi ola bilər.
Qaynarinfo "The Independent"ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə yeni bir araşdırmada bildirilir.
İndiyə qədər zəhərli ov alətlərinin mövcudluğuna dair dəlillər nadir idi və əsasən son buz dövrünə - təxminən 10 min il əvvələ aiddir. Lakin indi alimlər təxminən 60.000 il əvvələ aid ox uclarında Cənubi Afrika hifa bitkisindən zəhər izləri tapıblar ki, bu da onu bu günə qədər dünyada məlum olan ən qədim ox zəhəri edir.
Beləliklə, tədqiqat Cənubi Afrikadakı tarixdən əvvəlki insanların zəhərli maddələr və onların ov üçün necə istifadə edilə biləcəyi barədə artıq inkişaf etmiş biliklərə malik olduqlarını göstərir.
"Bu, insanların oxlar üçün zəhər istifadə etməsinin ən erkən birbaşa sübutudur. Bu, Cənubi Afrikadakı əcdadlarımızın əvvəllər düşünüləndən daha əvvəl yay və oxu icad etmələrini, həm də ov səmərəliliyini artırmaq üçün təbiətin kimyəvi xüsusiyyətlərindən necə istifadə etməyi başa düşdüklərini göstərir", deyə tədqiqatın müəllifi və Yohannesburq Universitetinin arxeoloqu Marliz Lombard bildirib.
Tədqiqat həmçinin göstərir ki, bölgədəki tarixdən əvvəlki ovçular bu cür ox uclarını düzəltmək üçün texniki bacarıqlara malik olmaqla yanaşı, həm də planlaşdırma bacarıqlarına və zamanla zəhərin necə işlədiyini anlamağa sahib olublar.
"Oxlar üçün zəhərdən istifadə planlaşdırma, səbir və səbəb-nəticə anlayışı tələb edir. Bu, erkən insanlarda inkişaf etmiş düşüncənin açıq bir əlamətidir", deyə İsveçdəki Linnaeus Universitetindən olan tədqiqatın digər müəllifi Anders Heqberq bildirib.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 658 Tarix: 09 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş"ChatGPT"nin dərmanlarla bağlı tövsiyəsi daha bir nəfərin həyatına son qoydu
ABŞ-nin Vaşinqton ştatında yaşayan 31 yaşlı Bouen Vanın ailəsi "ChatGPT"nin verdiyi tibbi məsləhətlərin onun ölümünə səbəb olduğu iddiası ilə "OpenAI" şirkətinə qarşı məhkəmə iddiası qaldırıb. xəbər verir ki, iddialara görə, epilepsiyadan əziyyət çəkən Van işini itirdikdən sonra yen
01.11.2026 718 Hər kəs xeyirli hesab edir, ən riskli ət növü açıqlandı
Bəzi ət növlərinin yüksək doymuş yağ və duz tərkibi ilə ürək-damar sağlamlığına mənfi təsir göstərə biləcəyini vurğulayan mütəxəssislər xüsusilə 4 ət növünün istehlakında diqqətli olmağı tövsiyə edirlər. xəbər verir ki, yağlı ət hissələrinin və emal olunmuş məhsulların həddindən artıq istehlakı "pi
07.11.2026 354 Milyonlarla dollarlıq maşınlar səhranın ortasında çürüyür
Bir vaxtlar sərvət və lüks simvolu olan milyonlarla dollarlıq avtomobillər indi toz və qumda çürüməyə məhkumdur. Ferrari, Lamborghini, Porsche və Bentley kimi dünyaca məşhur brendlərin avtomobillərə daha çox Dubaydakı dayanacaqlarda və tərk edilmiş ərazilərdə rast gəlmək mümkündür. Bu bahalı avtomobilləri
08.11.2026 506 111 mindən çox hörümçəyin yaşadığı nəhəng tor aşkarlandı
Yunanıstan və Albaniya sərhədində yerləşən kükürdlü mağarada 106 kvadratmetr sahəni əhatə edən nəhəng hörümçək toru aşkar edilib. xəbər verir ki, araşdırmaya görə, burada iki fərqli növə aid 11 mindən çox hörümçək yaşayır. Bu növlər adətən tək yaşasalar da, mağarada birlikdə böyük koloniya yaradıblar
08.11.2026 322 Turlar.az - Turizm elanları saytı
saytında bir-birindən maraqlı və sərfəli elanlar sizi gözləyir!. İstirahət etmək üçün yeni məkan axtarırsınız? Tez-tez getdiyiniz yerlər daha sizə darıxdırıcı gəlir? Gedəcəyiniz yeni məkanı müəyyənləşdirməkdə çətinlik çəkirsiniz? O zaman vaxt itirmədən pulsuz turizm elanları saytına daxil olun. Bu fürsə
03.11.2026 712 Evakuator xidməti və daşınma xidməti
Avtomobil və yüklərin daşınması üçün Evakuator xidməti göstərilir. Evakuator xidmətinə həm avtomobillərin həm də yüklərin daşınması daxildir. Avtomobil istifadə edənlər bilir ki bəzən avtomobillərdə olan texniki problem və digər xoşagəlməz hadisə zamanı sizi yolda qoya bilir. Bu zaman evakuasiya xidmət
09.11.2026 258 Evdə Wi-Fi-ınızı necə pulsuz artırmaq olar?
Evin bəzi otaqlarında internet zəif işləyirsə və ya bağlantı tez-tez kəsilirsə, dərhal yeni cihaz almağa ehtiyac olmaya bilər. İstifadə etmədiyiniz köhnə router düzgün qurulduqda Wi-Fi şəbəkəsinin əhatəsini genişləndirə bilər. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, mütəxəssislər routerdən əlavə giri
01.11.2026 679 Turşu xiyarların xarab olmaması üçün nə etməli?
Turşu bankasını açdıqdan sonra xiyarların bir neçə gün ərzində xarab olmaması üçün müəyyən qaydalara əməl etmək lazımdır. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, düzgün saxlanma şəraiti turşuların həm dadını, həm də xırtıldayan quruluşunu uzun müddət qorumağa kömək edir. xəbər verir ki, duzlu xiyarlar bank
08.11.2026 329 Evdə eşitdiyiniz bu 5 səs təhlükə xəbərdarlığı ola bilər
Evdə eşidilən bəzi qeyri-adi səslər ciddi texniki nasazlıqların xəbərçisi ola bilər. Su borularından gələn döyüntü, elektrik rozetkalarından eşidilən xışıltı və ya kondisionerin qeyri-adi səs çıxarması bəzən yanğın, su basması və bahalı təmir işləri ilə nəticələnə biləcək problemlərə işarə edir. xaric
01.11.2026 736