Liseylərin I sinfinə qəbul üçün müsabiqə ləğv olunur-Nəticəsi necə olacaq?

Liseylərin I sinfinə qəbul üçün müsabiqə ləğv olunur-Nəticəsi necə olacaq?Bəzi liseylərin I sinfi üçün müsabiqə yolu ilə qəbul aparılmayacaq.

Bununla bağlı Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyi məlumat yayıb.

Belə ki, 1-ci sinfə qəbul qaydalarında bəzi yeniliklər edilib. Tədris digər dillərdə aparılan bölmələr üzrə müsahibədən uğurla keçən uşaqlar üçün əvvəlki illərdə prioritet və eyni zamanda müsabiqə əsasında qəbul aparılan "Ankara məktəbi" məktəb-lisey, 160 nömrəli Klassik gimnaziya və İltifat Hacıyev adına "Tərəqqi" texniki-humanitar liseyinin I sinfə qəbul prosesində müsabiqə yolu ilə qəbul aparılmayacaq.

Təhsil eksperti Kamran Əsədov BiG.AZ-a bildirib ki, 2025-2026- cı tədris ili üçün I sinfə şagird qəbul qaydalarında edilən dəyişikliklər bir tərəfdən təhsildə bərabərliyə xidmət edən demokratik addım kimi təqdim olunsa da, digər tərəfdən təhsil keyfiyyəti, şəffaflıq və ictimai gözləntilər baxımından ciddi narahatlıqlar doğurur:
Liseylərin I sinfinə qəbul üçün müsabiqə ləğv olunur-Nəticəsi necə olacaq?"Əvvəlki illərdə "Ankara məktəbi" məktəb-lisey, 160 nömrəli Klassik gimnaziya və "Tərəqqi" texniki-humanitar liseyinə qəbul həm prioritetlər, həm də müsabiqə yolu ilə aparılırdı. Bu, eyni zamanda keyfiyyətli təhsilə çıxışda müəyyən balansı qoruyur, eyni məktəbdə həm qeydiyyat yerinə, həm də intellektual səviyyəyə görə şagirdlərin qəbuluna imkan yaradırdı. Yeni qərara əsasən, bu üç məktəbdə artıq müsabiqə keçirilmir, yalnız prioritetlərə əsasən və sərbəst seçim əsasında qəbul aparılacaq. Bu, o deməkdir ki, məktəbin yaxınlığında qeydiyyatda olmayan, lakin istedadlı və hazırlaşmış uşaqlar üçün həmin məktəblərdə təhsil almaq imkanı praktik olaraq aradan qalxır.

Bu yanaşma Təhsil haqqında Qanunun 5.1.3-cü maddəsindəki "təhsildə bərabərlik və hər kəs üçün əlçatanlıq" prinsipinə uyğun görünsə də, praktikada bu, təhsilin keyfiyyətinə və sosial ədalətə zidd nəticələr doğura bilər. Əgər məktəb dövlət hesabına fəaliyyət göstərirsə, o zaman cəmiyyətin istedadlı, motivasiyalı uşaqları üçün müsabiqə yolu ilə giriş imkanları saxlanmalı idi. Əks halda, bu məktəblər tədricən yalnız müəyyən ərazi və sosial qrupun təhsil məkanı olaraq qalacaq və bu da təhsil imkanlarının getdikcə segmentləşməsinə, yəni ayrı-seçkiliyə gətirib çıxaracaq.

Daha problemli məqam isə budur ki, müsabiqə tələbinin ləğvi tədrisin digər dildə aparıldığı bölmələrdə edilib. Bu isə daha ciddi ideoloji və strateji məsələdir. Əgər bu qərar, sadəcə rus bölməsi ilə məhdudlaşırsa, o zaman sual yaranır: nəyə görə bu güzəşt yalnız qeyri-azərbaycandilli bölməyə tətbiq edilir? Əgər məqsəd məktəbəqədər dövrdə dili bilməyən uşaqların adaptasiyasını asanlaşdırmaqdırsa, bu məsələ fərdi dəstək proqramları və təlim mexanizmləri ilə həll olunmalı idi, müsabiqənin ləğvi ilə deyil. Əgər isə məqsəd sosial ədalət idisə, o zaman bu model bütün bölmələrə şamil edilməli idi. Yalnız seçilmiş məktəblərdə və seçilmiş bölmələr üzrə bu modelin tətbiqi bərabərlik və ədalət prinsiplərinə ziddir.

Digər tərəfdən, elan olunan qərarda göstərilir ki, eyni tipli digər 6 məktəb üçün müsabiqənin olub-olmaması müraciətlərin sayına görə müəyyən ediləcək. Bu, isə qaydaların qeyri-müəyyən və dəyişkən olduğu təəssüratı yaradır. Həm valideynlər, həm də uşaqlar bu prosesə vaxtında hazırlaşmaqda çətinlik çəkəcəklər. Müraciət sayına əsasən qərar vermək, planlaşdırma və şəffaflıq baxımından uyğun mexanizm deyil. Qaydalar tədris ili başlamazdan əvvəl aydın və dəyişməz şəkildə müəyyən olunmalıdır ki, iştirakçılar da öz strategiyasını öncədən planlaşdıra bilsin.

Müsbət tərəfdən qeyd etmək olar ki, bu qərar bəzi valideynlər üçün məktəbə qəbul prosesində sadələşmə və stressin azalması baxımından müsbət qarşılanacaq. Müsabiqənin ləğvi ilə müəyyən sosial qrupların uşaqları üçün məktəbə daxil olmaq daha asan ola bilər. Lakin bu, təhsilin keyfiyyəti və məktəb resurslarının istifadəsi baxımından mənfi nəticələr doğura bilər. Daha geniş miqyasda yanaşsaq, bu qərar nəticəsində istedadlı, hazırlıqlı, özəl uşaq bağçalarında xüsusi təlim keçmiş uşaqların dövlət məktəblərinə inteqrasiyası çətinləşə bilər. Nəticədə həmin uşaqlar daha çox özəl məktəblərə yönələcək və təhsil sistemində bölgüləşmə daha da dərinləşəcək.

Dünya təcrübəsində istedadlı uşaqların dövlət məktəblərində təhsilə cəlbi üçün xüsusi proqramlar mövcuddur. Məsələn, Almaniyada və Koreyada xüsusi testlər vasitəsilə intellektual bacarığı yüksək olan uşaqlar üçün gimnaziya və liseylərə müsabiqə yolu ilə qəbul sistemi qorunur. Eyni zamanda, Fransa və Finlandiyada məktəb yaxınlığı prinsipi saxlanılsa da, müəyyən miqdarda yer ictimai açıq müsabiqəyə ayrılır. Bu balans modeli həm sosial ədaləti, həm də təhsil keyfiyyətini təmin etməyə kömək edir.

Nəticə olaraq, müsabiqə prinsipinin seçilmiş məktəblər üzrə və yalnız qeyri-azərbaycandilli bölmələrdə ləğvi təhsilin strateji istiqamətlərinə uyğun deyil. Qərar bərabərlik adı altında keyfiyyət prinsiplərini zəiflədə bilər və sosial strukturda təhsilə çıxış imkanlarını daralda bilər. Bu prosesin şəffaf, ümumi strategiyaya əsaslanan və uzunmüddətli nəticələr baxımından əsaslandırılmış şəkildə həyata keçirilməsi daha məqsədəuyğun olardı. Əks halda, təhsildə bərabərlik şüarı altında təhsilin keyfiyyəti və ictimai güvən risk altına düşə bilər".


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 1735   Tarix: 08 aprel 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Kirayə ev axtaranlara xəbər - "Qiymətlər əvvəlki səviyyəyə qayıtmayacaq"

Bakıda kirayə mənzil bazarında qiymətlər mövsümdən asılı olaraq dəyişir. Adətən yay aylarının sonu və payızın əvvəlində, xüsusilə tələbələrin paytaxta axını ilə əlaqədar kirayə evlər bahalaşır. Bəs hazırda Bakıda kirayə mənzillərin qiymətində enmə gözlənilirmi? Qarşıdakı aylarda ev kirayələmək istəyənlə

18:30 1
.

10° şaxta olacaq

Noyabrın 17-də gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən -a verilən məlumata görə, Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Lakin axşam bəzi şəhərətrafı ərazilərdə qısamüddətli az yağı

13:01 222
.

Oğluna əsəbiləşən kişi arvadının başına telefon çırpdı

Bakıda arvadına əsəbiləşən kişi onun başına telefon çırpıb. xəbər verir ki, 45 yaşlı Əlizamin Əliyev (ad və soyad şərtidir) gecə saatlarında 22 yaşlı oğluna zəng etsə də, o, telefona cavab verməyib. Bundan sonra kişi həyat yoldaşı Gülnisənin (adı şərtidir) telefonundan oğluna zəng edib. Oğlu zəngi cavablandırdıqda

19:15 1
.

Qara dənizdə batan yük gəmisindən azərbaycanlılar xilas edildilər

Somali bayrağı altında üzən və Bolqarıstan sahillərində partlayış nəticəsində batan "BETUL 8" yük gəmisindən 12 nəfər xilas edilib. Bu barədə Türkiyənin NTV nəşrinə istinadən məlumat verir. Məlumata görə, Türkiyə və Bolqarıstan səlahiyyətlilərinin koordinasiyalı işləri nəticəsində gəmidə ola

20:30 1
.

Azərbaycanda koronavirus sürətlə yayılır - "Qripdən fərqlənmir"

Dünyanın bir sıra ölkələrində koronavirusun PJ.2.1 adlı yeni variantı aşkarlanıb. Bu ştamın əlamətləri adi soyuqdəymə və mövsümi qripə bənzəyir. PJ.2.1 ilk dəfə 2026-cı il mayın 2-də Kanadanın Ontario əyalətində müəyyən edilib. Daha sonra ölkənin digər bölgələrində də yoluxma halları qeydə alınıb. İyunu

20:00 0
.

İlham Əliyev Gənclər və İdman Nazirliyinə bir milyon manat ayırdı

Prezident İlham Əliyev 2027-ci ildə növbəti "Yüksəliş" müsabiqəsinin keçirilməsi ilə bağlı tədbirlər haqqında Sərəncam imzalayıb. bununla bağlı -a istinadən xəbər verir. Sərəncama əsasən, 2027-ci ildə növbəti "Yüksəliş" müsabiqəsinin keçirilməsi ilə bağlı cari işlərin görülməsi üçü

16:23 109
.

Bakıda təcili yardım maşınında yük daşınır - Video

Bakıda təcili tibbi yardım avtomobili ilə yük daşınmasına dair görüntülər yayılıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, görüntülər sosial şəbəkələrdə paylaşılıb. Görüntülərdən aydın olur ki, ambulansda tikinti materialları daşınır. Məsələ ilə bağlı Tibbi Ərazi Bölmələrini İdarəetmə Birliyindən (TƏBİB

16:33 119
.

Azərbaycanın güclənən beynəlxalq mövqeyi və yeni strateji tərəfdaşlıq

Avropanın siyasi mərkəzində keçirilən görüşlər Azərbaycanın regional və beynəlxalq proseslərdə artan rolunu, strateji tərəfdaşlıq imkanlarını və sülh gündəliyini bir daha diqqət mərkəzinə gətirdi. 2026-cı il noyabrın 12-13-də İrlandiyanın paytaxtı Dublində keçirilən 9-cu Avropa Siyasi Birliyi Sammit

14:58 187
.

Millətlər Liqasının tarixini yenidən yazdı: Dyökereş Ronaldonu keçdi

İsveç millisini hücumçusu ardıcıl səkkizinci oyununda qol vuraraq Millətlər Liqasında unikal rekorda imza atıb. Noyabrın 14-də İsveç Millətlər Liqasının beşinci turunda Bosniya və Herseqovinanı 3-2 hesabı ilə məğlub edib. -ın xəbərinə görə, Viktor Dyökereş iki penaltini - biri 11-ci dəqiqədə, digər

19:45 1
.