"İnsanlara zəhər yedirilir": Dönərxanalarda nə baş verir?

Gəncədə zəhərlənmə hadisəsi baş verib.

Hadisə şəhər ərazisində qeydə alınıb.
İki nəfər zəhərlənmə diaqnozu ilə xəstəxanaya yerləşdirilib. Onlara dərhal tibbi yardım göstərilib. Hazırda vəziyyətlərinin qənaətbəxş olduğu bildirilir.

İlkin məlumata görə, hər iki şəxs dönər yedikdən sonra özlərini pis hiss ediblər.
Hadisə ilə bağlı aidiyyəti qurumların əməkdaşları əraziyə cəlb olunublar.
Faktla bağlı araşdırma aparılır.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a açıqlamasında qida məsələləri üzrə mütəxəssis Ağa Salamov bildirib ki, dönər mövzusu hazırda elə bir həddə çatıb ki, sanki bir trendə çevrilib:

"Bu işdən anlayışı olan da, olmayan da, işsiz qalan hər kəs gedib bir dönərxana açır. Lakin unutmaq olmaz ki, dönər bir qidadır və insanlara təqdim olunur.  Cəmiyyətdə risk qrupuna daxil olan xüsusi kateqoriyalar var: uşaqlar, yaşlılar, hamilə qadınlar, immuniteti zəif olanlar, kimyaterapiya alanlar, mədəsi həssas olanlar və qıda dözümsüzlüyü (intoleransı) yaşayan insanlar. Sahibkarlar bu insanlara bilmədən zəhər yedirdə bilməzlər, bu yolverilməzdir. Əgər bir şəxsin dönər hazırlamaqdan anlayışı yoxdursa, soyuq və isti zəncir qaydalarını bilmirsə, qida təhlükəsizliyi haqqında maariflənməyibsə, dönərxana açmamalıdır. Hər yoldan keçənin dönərxana açması nəticədə kütləvi zəhərlənmələrə gətirib çıxarır".

Müsahibimiz əlavə edib ki, regionlarda və şəhərdə en ucuz ət toyuq əti olduğu üçün daha çox toyuq dönəri satılır:

"Toyuq və ümumiyyətlə qanadlı heyvan əti, yumurta və s. patogen bakteriya daşıyıcısıdır; onların tərkibində Salmonella bakteriyası olur. Bəziləri düşünə bilər ki, "əgər bu bakteriya varsa, biz niyə hər dəfə zəhərlənmirik?" Burada əsas məsələ bakteriya yükünün miqdarıdır. Bakteriya yükü çoxaldıqda zəhərlənmə baş verir. Bu da düzgün daşınma olmadıqda, yəni ət soyuduculu xüsusi maşınlarda (soyuq zəncir qaydalarına uyğun) daşınmadıqda, emal prosesi düzgün getmədikdə, mühit temperaturu nəzərə alınmadıqda və ya mayonez otaq temperaturunda saatlarla saxlanılıb istifadə edildikdə baş verir".

Ağa Salamov əlavə edib ki, bu işi yalnız lazımi biliklərə sahib olan insanlar görməlidir:

"Bəzən işə götürülən dönərçilər şəxsi gigiyenaya heç bir fikir vermirlər. İnsan dərisində yaşayan Staphylococcus bakteriyası var. Aşpaz əlini üzünə, ağzına vurub sonra çörəyə və ya qidaya toxunduqda birbaşa qıda zəhərlənməsinə səbəb olur. İşçilərin vaxtlı-vaxtında tibbi müayinədən keçməsi, ümumi gigiyena və qıda təhlükəsizliyi qaydalarını bilməsi vacibdir. Sahibkar bu incəlikləri bilməsə belə, orada çalışan dönərçi mütləq bilməlidir. Əks halda qida zəhərlənmələrinin qarşısını almaq mümkün olmayacaq. Bundan əlavə, dönər üçün alınan ətin mənşəyi də bəlli olmalı və haradan alındığı dəqiq bilinməlidir".

Aynur Babazadə

Telegramda izləyin