"Növbəti illərdə Xankəndi, Ağdam, Qubadlı, Kəlbəcər və digər məskənlərə on minlərlə sakinin köçürülməsi planlaşdırılır" - BƏHRUZ MƏHƏRRƏMOV

"Diplomatik korpus nümayəndələrinin Azərbaycan Prezidentinin köməkçisi Hikmət Hacıyevin müşayiəti ilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzura reallaşdırdığı səfər regionda həyata keçirilən bərpa və yenidənqurma prosesinin həm daxili iqtisadi dinamika, həm də beynəlxalq diplomatiya baxımından mühüm bir mərhələyə qədəm qoyduğunu nümayiş etdirir". Bu sözləri BiG.AZ-a açıqlamasında millət vəkili Bərhuz Məhərrəmov bildirib.
Onun sözlərinə görə. beynəlxalq müşahidəçilərin, səfirlərin və xarici nümayəndələrin azad edilmiş ərazilərə mütəmadi səfərlərinin təşkili Azərbaycanın yürütdüyü açıq və şəffaf siyasətin tərkib hissəsi olmaqla yanaşı, bölgədə formalaşan yeni geosiyasi və sosial-iqtisadi reallıqların birbaşa yerində nümayiş etdirilməsinə xidmət edir: "Aydındır ki, Qarabağ və Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında həyata keçirilən layihələr, sadəcə, postmünaqişə dövrünün fəsadlarının aradan qaldırılması deyil, ölkə iqtisadiyyatının struktur transformasiyasını təmin edən strateji inkişaf modelidir və bir neçə təməl istiqamətdə özünü büruzə verir. İlk növbədə, nəqliyyat-logistika infrastrukturunun sıfırdan və ən müasir standartlara uyğun qurulması, Füzuli, Zəngilan və Laçın beynəlxalq hava limanlarının, eləcə də strateji avtomobil və dəmir yollarının istifadəyə verilməsi regionun daxili və xarici bazarlara inteqrasiyasını təmin edir.

Bu infrastruktur gələcəkdə Zəngəzur dəhlizinin tam funksional fəaliyyətə başlaması ilə Şərq-Qərb və Şimal-Cənub nəqliyyat qovşaqlarının mühüm halqasına çevrilmək potensialına malikdir. İkinci əsas istiqamət "yaşıl enerji" zonası konsepsiyasıdır. Regionun zəngin hidro, günəş və külək enerjisi resurslarının dövriyyəyə cəlb olunması ölkənin ümumi energetika balansında bərpa olunan enerjinin payını artırmaqla yanaşı, dekarbonizasiya və qlobal iqlim hədəflərinə də birbaşa töhfə verir. Eyni zamanda Ağdam Sənaye Parkı və "Araz Vadisi İqtisadi Zonası" kimi sənaye məskənlərinin salınması reindustrializasiya prosesini sürətləndirir, xüsusi özəl investisiyaların və texnologiyaların bölgəyə axınını stimullaşdırır. Bu genişmiqyaslı iqtisadi bazanın təməl qayəsini isə "Böyük Qayıdış" Dövlət Proqramı və onun sosial nəticələri təşkil edir. Proqramın icrası çərçivəsində əldə olunan ən mühüm nailiyyət minlərlə keçmiş məcburi köçkün ailəsinin doğma yurdlarına təhlükəsiz və ləyaqətli geri qayıdışının təmin edilməsidir.

Məlumdur ki, artıq Füzuli, Laçın, Şuşa, Xocalı, Zəngilan və Cəbrayılda "ağıllı kənd" və "ağıllı şəhər" konsepsiyaları əsasında inşa edilən yaşayış məntəqələri sakinlərin istifadəsinə verilib. Müasir təhsil və səhiyyə ocaqlarının, mədəniyyət obyektlərinin istifadəyə verilməsi sosial həyatın tam bərpasına şərait yaradıb. Bu prosesin ən böyük çağırışlarından biri olan mina təhlükəsinə baxmayaraq ərazilərin intensiv təmizlənməsi layihələrin təhlükəsiz icrasına zəmin yaradır.

Qarşıda duran əsas strateji hədəflər isə Böyük Qayıdışın növbəti mərhələsində köçün miqyasını və tempini artırmaqdan ibarətdir. Növbəti illərdə Xankəndi, Ağdam, Qubadlı, Kəlbəcər və digər məskənlərə on minlərlə sakinin köçürülməsi planlaşdırılır və bu mərhələdə əsas diqqət yalnız mənzil təminatına deyil, tam və dayanıqlı məşğulluq mühitinin formalaşdırılmasına yönələcəkdir. Qayıdan əhalinin kiçik və orta sahibkarlığa, aqrar sektora və xidmət sahələrinə reinteqrasiyası, bölgədə tətbiq edilən xüsusi vergi və gömrük güzəştlərindən faydalanması isə əsas prioritetlərdəndir ki, bu da göstərməkdədir ki, Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda həyata keçirilən model milli iqtisadiyyatın rəqabətqabiliyyətliliyini yüksəltməklə yanaşı, regionu Cənubi Qafqazın yeni iqtisadi, logistik və mədəniyyət mərkəzinə çevirmək məqsədi daşıyır".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin