Tarixdən əvvəlki mağaraların səssiz dili: 32 simvolun sirri
Mağara rəsmləri deyildikdə adətən heyvan təsvirləri yada düşür. Lakin Avropanın müxtəlif mağaralarında minilliklər boyu təkrarlanan 32 fərqli həndəsi simvol da mövcuddur.
Qaynarinfo xəbər verir ki, paleoantropoloq Jenevyev fon Petzingerin fikrincə, bu işarələr bəşər tarixində məlum olan ən qədim yazılı ünsiyyət sisteminin ilkin forması ola bilər.
2007-ci ildə araşdırmalarına başlayan alim İspaniyadan Fransaya, Siciliyadan Avropanın digər bölgələrinə qədər 350-dən çox mağarada yerləşən minlərlə təsviri sənədləşdirib. O, əldə etdiyi nəticələri 2016-cı ildə nəşr olunan "İlk işarələr: Dünyanın ən qədim simvollarının sirrinin açılması" adlı kitabında toplayıb.
Araşdırmalar son Buzlaq dövrünü əhatə edən, təxminən 40 min ildən 10 min il əvvələ qədərki dövrə fokuslanıb. Nəticələr göstərib ki, Avropanın müxtəlif bölgələrində dəyişmədən istifadə olunan 32 əsas simvol mövcud olub.
Bu simvollar arasında sadə xətlər, üçbucaqlar, spirallar, ulduzşəkilli fiqurlar, tor naxışları və əl izləri yer alır. Minlərlə kilometr məsafədə yerləşən mağaralarda eyni işarələrin aşkar edilməsi onların təsadüfi cızma-qara olmadığını göstərir.
Alimin məlumatına görə, bu simvolların təxminən 65 faizi 30 min il ərzində demək olar ki, dəyişmədən istifadə olunub. Antarktidadan başqa bütün qitələrdə oxşar naxışların aşkar edilməsi isə bu simvolik dilin Homo sapiensin Afrikadakı mənşəyinə qədər uzana biləcəyini göstərən mühüm dəlillərdən biri hesab olunur.
Bu gün həmin mağaralarda yaşamış insanlardan bu işarələrin mənasını öyrənmək mümkün olmasa da, Jenevyev fon Petzinger onların sadəcə bəzək məqsədi daşımadığı qənaətindədir.
Onun fikrincə, bu simvollar ərazi sərhədlərini göstərmək, müxtəlif qruplar arasında məlumat ötürmək və ya digər mühüm məlumatları çatdırmaq üçün istifadə olunmuş ola bilər.
Əgər bu ehtimal təsdiqlənərsə, 32 həndəsi simvol bəşər tarixində məlum olan ən qədim yazılı ünsiyyət sisteminin nümunəsi hesab oluna bilər. Tədqiqat müəllifinin qənaətinə görə, bu işarələr yazılı dilin mənşəyinin indiyədək düşünüldüyündən daha qədim ola biləcəyini göstərən mühüm sübutdur.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 115 Tarix: 17 iyul 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşOnların cəbhədəki ömrü yarım saatdan çox çəkmir - ABŞ kəşfiyyatının şefi açıqladı
Ukrayna qüvvələrinin süni intellektlə təchiz olunmuş hücum dronlarından kütləvi istifadə etməsi səbəbindən Ukraynadakı döyüş meydanında yeni rus əsgərinin orta ömrü 20-30 dəqiqədir. "AzPolitika" xəbər verir ki, bunu ABŞ Mərkəzi Kəşfiyyat İdarəsinin direktoru Con Retkliff Pensilvaniyada keçirilə
19:45 1 Rəsmi Brüssel Rusiyaya yeni sanksiyalar tətbiq etdi
Avropa İttifaqı Rusiyaya qarşı sanksiyalar siyahısını genişləndirib. Yeni məhdudiyyətlərə beş şirkət və bir fiziki şəxs daxil edilib. rus mediasına istinadən xəbər verir ki, sanksiyaların tətbiqinə ilk dəfə Kiyevə endirilən zərbələr əsas kimi göstərilib. Söhbət iyulun 1-i və 5-i gecələrində Kiyevə həyat
20:30 2 Avropanın ən vacib çayı qurudu: Qitənin sənayesinə ciddi təsir göstərir
Uzunmüddətli isti hava və quraqlıq səbəbindən Reyn çayında suyun səviyyəsi yenidən kritik həddə düşüb. Bu isə Avropanın ən mühüm daxili su yollarından biri ilə yükdaşımaların bahalaşmasına və yavaşlamasına səbəb olub. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Bloomberg" məlumat yayıb. Reyndə s
23:30 1 Azərbaycan və Rusiya arasında bir sıra istiqamətlər üzrə hava əlaqəsi bərpa edilir
"Yaxın vaxtlarda Azərbaycan və Rusiya arasında bir sıra istiqamətlər üzrə birbaşa aviareyslərin bərpası gözlənilir". "Report"a istinadən xəbər verir ki, bunu Azərbaycanın xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov bu gün Moskvada ikitərəfli danışıqların yekunlarına dair rusiyalı həmkar
16:39 112 Yaponiyada taxt-tac qaydası dəyişmədi: Qadınlar hələ də imperator ola bilməyəcək
Yaponiya parlamenti İmperator evi haqqında qanuna bir sıra dəyişikliklər etsə də, ölkədə taxt-tacın yalnız kişi varislərə keçməsini nəzərdə tutan əsas prinsip qüvvədə saxlanılıb. BİG.AZ France 24-ə istinadən xəbər verir ki, yeni dəyişikliklərə əsasən, imperator nəslinin keçmiş yan qollarına mənsub ola
13:42 187 Çində binaları 40 min ağacla örtüləcək "meşə şəhər" salınacaq (FOTO)
Çində müasir şəhərsalma ilə təbii mühitin birləşdirilməsini nəzərdə tutan "Liuçjou meşə şəhəri" adlı böyük layihə hazırlanır. Qaynarinfo xəbər verir ki, "Antena 3 CNN" nəşrinin məlumatına görə, ölkənin cənubundakı Liuçjou şəhərində yaradılacaq yeni rayon havanın çirklənmə səviyyəsin
23:15 1 Rayonlara dolu düşəcək
Ölkə ərazisində sabaha gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb. BİG.AZ Milli Hidrometeorologiya Xidmətinə istinadən xəbər verir ki, Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Mülayim şimal-qərb küləyi əsəcək. Havanın temperaturu gecə 22-26 isti, gündüz 30-35 isti olacaq
13:24 207 Ceyhun Bayramovun Sergey Lavrovla görüşü: Nələr müzakirə olundu?
Azərbaycan Respublikasının xarici işlər naziri Ceyhun Bayramov Rusiya Federasiyasına rəsmi səfəri çərçivəsində həmkarı Sergey Lavrov ilə görüşündə iki ölkənin münasibətlərinin siyasi, iqtisadi-ticarət, nəqliyyat, humanitar, habelə qarşılıqlı maraq doğuran regional və beynəlxalq təhlükəsizlik məsələlərin
17:54 0 İsrail HƏMAS hədəflərinə zərbələr endirdi
İsrail Ordusu Qəzza zolağında HƏMAS-a məxsus olduğunu bildirdiyi bir sıra hədəflərə hava zərbələri endirdiyini açıqlayıb. BİG.AZ FOX News-a istinadən xəbər verir ki, İsrail tərəfinin məlumatına görə, əməliyyat zamanı HƏMAS-ın istifadə etdiyi silah obyektləri və hərbi infrastruktur vurulub. Yerli mənbələ
14:56 155