Bəzi insanların daha tez qocalmasının SƏBƏBİ
Hətta həyat tərzi eyni olsa belə, insanların qocalma sürəti fərqli ola bilər. Səbəbləri isə bunlardır.
Lent.az-ın xarici mətbuata istinadla məlumatına görə, tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, insanın qocalma sürətinə bir neçə amil təsir edir. Əsas amillər arasında irsiyyət, psixoemosional vəziyyət və dərinin mikroflorasının durumu xüsusi yer tutur.
Genetik xüsusiyyətlər
Bəzi insanlar genetik olaraq daha yavaş qocalmağa meyllidirlər. Belə insanlarda hətta yaşlılıqda belə dəri elastikliyini qoruyur, qırışlar az olur və orqanizm uzun müddət xəstəliklərə və stresslərə qarşı davamlı qalır.
Alimlər bunu hüceyrələrin bərpası və regenerasiyasına cavabdeh olan genlərin aktiv fəaliyyəti ilə izah edirlər. Bu cür "uzunömürlülük genləri" orqanizmin yaşla bağlı dəyişikliklərlə daha effektiv mübarizə aparmasına kömək edir.
Gizli iltihab prosesləri
Düzgün qidalanma, fiziki aktivlik və sağlam yuxuya baxmayaraq, bədəndə insanın hiss etmədiyi xroniki iltihablar baş verə bilər. Bu proseslər kollageni parçalayır, damarların vəziyyətini pisləşdirir və immun sistemini zəiflədir – nəticədə bioloji qocalma sürətlənir. Belə gizli iltihablar tez-tez ətraf mühitin çirklənməsi, stress və daxili orqanların düzgün işləməməsi ilə bağlı olur.
Hormon balansı və maddələr mübadiləsi
Metabolizm (maddələr mübadiləsi) fərdi xüsusiyyətdir və oxşar həyat tərzinə baxmayaraq, insanlarda müxtəlif cür işləyə bilər. Bəzilərində orqanizm fiziki yüklənmədən tez bərpa olur, digərlərində isə hormonal pozğunluqlar, artıq çəki və xroniki yorğunluq müşahidə olunur.
Hormonal fon, xüsusilə qadınlarda menopauza dövründə, qocalma proseslərinə ciddi təsir edir – bu zaman dəri elastikliyini itirir, əhval pozulur və yuxu rejimi dəyişir.
Dərinin mikrobiomu
Dərinin səthində milyonlarla bakteriya yaşayır – bu, dəri mikrobiomu adlanır. Bu tarazlıq pozulduqda (məsələn, aqressiv kosmetikadan, pis ekoloji şəraitdən və ya stressdən sonra), dəri quruyur, qıcıqlanır, səpkilər və mikroçatlarla örtülür. Hətta düzgün qulluq olsa belə, pozulmuş mikrobiom dəri yaşlanmasını sürətləndirir.
Emosional və psixoloji vəziyyət
Psixoloji vəziyyət uzunömürlülükdə çox böyük rol oynayır. Xroniki stress, basdırılmış emosiyalar, daxili konfliktlər və narahatlıq yalnız psixoloji deyil, həm də fiziki sağlamlığa təsir edir.
Araşdırmalar göstərir ki, emosiyalarını idarə edə bilən, daxili tarazlığa malik insanlar daha az xəstələnir, yaşlarından cavan görünür və güclü immun sisteminə sahib olurlar. Hətta çətin xarici şəraitdə belə, daxili sakitlik qocalma prosesini ləngidə bilər.
Nəticə
Qocalma təkcə təbiətin verdiyi bioloji proses deyil, həm də bir çox amilin qarşılıqlı təsirinin nəticəsidir.
Orqanizmə qulluq kompleks şəkildə aparılmalıdır: fiziki sağlamlıqdan tutmuş psixoloji tarazlığa qədər. Yalnız bu halda yaşla bağlı dəyişiklikləri yavaşlatmaq, enerjini və gəncliyi daha uzun müddət qorumaq mümkündür.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 1075 Tarix: 15 aprel 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş"Nə üçün pomidor, qarpız, kartof əvvəlki dadını vermir?"
"O vaxt Azərbaycanın hər bölgəsi öz məhsulu ilə tanınırdı. Qubanın alması, Göyçayın "Gülöyşə" narı, Lənkəranın çayı, Gədəbəyin ağçiçək kartofu, Şəkinin tütünü, Zaqatalanın fındığı, Muğanın taxılı, Sabirabadın bostan məhsulları uzun illər aparılan seleksiya işlərinin, yerli genetik ehtiyatları
10.07.2026 230 Türkmənistan Azərbaycandakı səfirliyi üçün yeni bina tikəcək
Türkmənistan Azərbaycandakı səfirliyi üçün yeni inzibati bina tikməyi planlaşdırır. "Qafqazinfo" "Turkmen Portal" nəşrinə istinadən xəbər verir ki, Türkmənistanın Tikinti və Memarlıq Nazirliyi səfirliyin yeni inzibati binasının tikintisi üçün beynəlxalq müsabiqə elan edib. Müsabiqəd
10.07.2026 199 Bakıda sərnişin avtobosu sürücüsündən qəribə hərəkət
Bakıda 13 nömrəli marşrut avtobusunun sürücüsünün hərəkəti sərnişinlərin narazılığına səbəb olub. -a istinadən xəbər verir ki, bununla müraciət edən sərnişinlərin sözlərinə görə, hadisə iyulun 9-da saat 16:31-də Akademik Həsən Əliyev küçəsində, metronun "Koroğlu" stansiyası istiqamətində ba
10.07.2026 327 Bakcell və Gənclər Fondu "İnnovasiya və Süni İntellekt" üzrə təqaüd proqramının qalibləri ilə görüş keçirib
Bakcell və Azərbaycan Respublikasının Gənclər Fondunun birgə tərəfdaşlığı çərçivəsində həyata keçirilən "İnnovasiya və Süni İntellekt" üzrə təqaüd proqramının qalibləri ilə rəsmi görüş keçirilib. Tədbirin əsas məqsədi proqramın qaliblərini bir araya gətirərək onları təşəbbüsün növbəti mərhələs
10.07.2026 205 "Bizi niyə çağırmırsınız?" deyənlərə aparıcıdan sərt cavab
"Yeni Sabah" xəbər verir ki, o, aparıcısı olduğu "Xəzər axşamı" proqramında bildirib:. "Çox müğənni müraciət edir: "Bizi çağırmadınız", "Nə bilim, nə oldu". Hamınız gəlin, repertuarınızda dəyişiklik edin, rica edirəm. Qəşəng bəstəkar mahnılarımız var. Onlar
10.07.2026 233 "Bolt" sürücüləri sərnişinlərdən artıq ödəniş tələb edir
Son günlər "Bolt"da fəaliyyət göstərən bəzi sürücülərlə bağlı eyni məzmunlu şikayətlər artmaqdadır. Sərnişinlərin iddiasına görə, tətbiqdə görünən gediş haqqı ilə sürücünün sistemində göstərilən məbləğ arasında 2-3 manat fərq yaranır və sürücülər müştəridən öz sistemlərindəki məbləği tələ
10.07.2026 181 İlham Əliyev Gürcüstanla sazişi TƏSDİQLƏDİ
Azərbaycan Respublikası Hökuməti ilə Gürcüstan Hökuməti arasında təbii qazın Gürcüstana təchizatı barədə Saziş təsdiq edilib. BİG.AZ -a istinadən xəbər verir ki, bununla bağlı Prezident İlham Əliyev fərman imzalayıb. Qeyd edək ki, sənəd 2026-cı il mayın 18-də Bakı şəhərində imzalanıb
10.07.2026 201 Bakıda qulaqdibi xəstəliyi yayılıb? - Açıqlama
Son günlər sosial şəbəkələrdə Bakı şəhərində epidemik parotit (qulaqdibi) xəstəliyinin geniş yayıldığı ilə bağlı paylaşımlar yayılır. Səhiyyə Nazirliyindən Axşam.az-a verilən xəbərə görə, həmin məlumatlar mövcud epidemioloji vəziyyəti əks etdirmir. Bildirilib ki, hazırda ölkədə epidemik parotit üzr
10.07.2026 289 Rəqəmsallaşmanın və rəqəmsal mühitin genişlənməsinin təsirləri
"Rəqəmsallaşmanın və rəqəmsal mühitin genişlənməsi iqtisadiyyatın və cəmiyyətin inkişafına əhəmiyyətli təsir göstərir". Bunu BİG.AZ-a açıqlamasında İnformasiya Texnologiyaları üzrə mühəndis, tədqiqatçı, Azərbaycan Kibertəhlükəsizlik Təşkilatları Assosiasiyasının (AKTA) eksperti Bəhruz Əliye
10.07.2026 189