Qiyamət ssenarilərinin səhv başa düşülən qalası - Svalbard
Şimal Qütb dairəsində yerləşən Svalbard Qlobal Toxum Anbarı populyar mədəniyyətdə tez-tez "qiyamət sığınacağı" kimi təqdim olunsa da, əslində onun əsas məqsədi dünya üzrə kənd təsərrüfatı biomüxtəlifliyini qorumaq və toxumların ehtiyat nüsxələrini saxlamaqdır.
Qaynarinfo xəbər verir ki, buzlaqların arasında yerləşən bu obyekt haqqında çoxsaylı miflər formalaşıb. Lakin reallıq elmi-fantastik filmlərdə təsvir olunan qiyamət ssenarilərindən xeyli fərqlənir. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, anbar fəlakətdən sonra insanların ərzaq əldə etmək üçün üz tutacağı məkan deyil. O, kənd təsərrüfatı biomüxtəlifliyinin qorunmasına xidmət edən sığorta mexanizmi rolunu oynayır.
Hazırda anbarda təxminən 1,4 milyon müxtəlif toxum nümunəsi yerin dərinliyində, mənfi 18 dərəcə temperaturda mühafizə olunur. Bu toxumlar təbii fəlakətlər, müharibələr və ya digər səbəblər nəticəsində yerli gen bankalarında baş verə biləcək itkilərə qarşı ehtiyat kimi saxlanılır.
"NordGen" tərəfindən idarə olunan sistem dünyanın müxtəlif toxum banklarının ehtiyat nüsxələrinin qorunması prinsipi əsasında fəaliyyət göstərir. Buna görə də qlobal fəlakət baş verdiyi halda anbara daxil olmaq və oradakı toxumları sərbəst şəkildə götürmək mümkün deyil.
Anbarda saxlanılan toxumların mülkiyyət hüququ onları anbara təhvil vermiş təşkilatlara məxsusdur. Bu səbəbdən toxumların geri götürülməsi yalnız müəyyən edilmiş qaydalar çərçivəsində həyata keçirilir.
Bu sistemin əhəmiyyəti 2015-ci ildə Suriyada baş vermiş münaqişə zamanı özünü aydın şəkildə göstərib. Həmin vaxt Beynəlxalq Quraq Ərazilərdə Kənd Təsərrüfatı Araşdırmaları Mərkəzi (ICARDA) öz toxum kolleksiyasını Svalbard anbarından geri götürərək fəaliyyətini bərpa edib. Bu hadisə anbarın əsas funksiyasının təhlükə altında olan bitki müxtəlifliyini qorumaq olduğunu nümayiş etdirib.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, bu uzaq obyektə çatmaq özü də olduqca çətindir. Anbarda daimi personal fəaliyyət göstərmir və toxumlar "qara qutu" prinsipi əsasında saxlanılır.
Onların fikrincə, genişmiqyaslı fəlakət zamanı Svalbarda üz tutmaqdansa, yerli kənd təsərrüfatı və toxum mərkəzlərindən istifadə etmək daha məqsədəuyğundur.
Beləliklə, Svalbard Qlobal Toxum Anbarı qiyamət sığınacağı deyil, gələcək nəsillər üçün kənd təsərrüfatı biomüxtəlifliyinin qorunmasına xidmət edən mühüm elmi infrastruktur obyektidir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 119 Tarix: 06 iyul 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşYaxşı valideynlər pis uşaqlara səbəb olan səhvlər edirlər - PSİXOLOQ
Valideynlər övladları üçün ən yaxşısını etmək istəsələr də, bəzən həddindən artıq qayğı göstərərək onların müstəqil və psixoloji cəhətdən dözümlü böyüməsinə mane ola bilirlər. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, mütəxəssisin sözlərinə görə, ən geniş yayılmış səhvlərdən biri uşağın özü yerinə yetirməl
19:00 157 Şagirdlər ev tapşırığını artıq ChatGPT-yə həvalə edir: Təhsil üçün təhlükə, yoxsa fürsət? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA
Süni intellekt texnologiyalarının sürətli inkişafı təhsil sahəsində də yeni müzakirələrə səbəb olub. Artıq bir çox şagird ev tapşırıqlarını hazırlayarkən süni intellekt əsaslı çatbotlardan, o cümlədən ChatGPT kimi alətlərdən istifadə edir. Bu isə həm müəllimlər, həm də valideynlər arasında müxtəlif sualla
12:09 224 Aydan başqa, Yerin daha bir təbii peyki var, amma əsl peyk hesab edilmir
Bu kosmik cisim Ay kimi Yer ətrafında fırlanmır. Əvəzində Günəş ətrafında elə bir orbit üzrə hərəkət edir ki, Yerlə uzun müddət kvazipeyk münasibətində qalır. Qaynarinfo xəbər verir ki, Çinin "Tianwen-2" kosmik aparatı təxminən bir illik uçuşdan sonra ehtimal ki, Yerin kvazipeyki hesab oluna
23:00 2 Yer Günəşdən maksimum uzaqlaşacaq
İyulun 6-da Yer Günəş ətrafındakı orbitinin afeli adlanan nöqtəsinə - Günəşdən maksimum uzaq məsafəyə çatacaq. Bu barədə Ölkə.az-a Elm və Təhsil Nazirliyinin N.Tusi adına Şamaxı Astrofizika Rəsədxanasından məlumat verilib. Məlumata görə, bu gün Yer və Günəşin mərkəzləri arasındakı məsafə təxminən 152,
22:15 35 Kitab qiymətləri niyə bahadır? Çıxış yolu nədir? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA
Kitab oxumağın cəmiyyətin intellektual inkişafında mühüm rol oynadığı tez-tez vurğulansa da, Azərbaycanda kitabların qiyməti bu vərdişin geniş yayılmasına mane olan əsas amillərdən biri kimi göstərilir. Xüsusilə gənclər, tələbələr və mütaliəyə maraq göstərən insanlar istədikləri kitabları almaq üçü
11:55 215 Psixoloji müalicə alan Dilan Polat evə qayıtdı
Psixoloji dəstək almaq məqsədilə xəstəxanaya yerləşdirilən türkiyəli fenomen Dilan Polat evə buraxılıb. Türkiyə KİV-nə istinadən xəbər verir ki, bu barədə onun həyat yoldaşı Engin Polat sosial şəbəkə hesabında məlumat verib. O, paylaşdığı fotonun üzərinə "Ümid edirəm ki, evimizin hüzuru sənə şəf
18:15 193 Azərbaycan Rusiyaya nota verdi
Rusiya Federasiyasının ölkəmizdəki fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Mixail Yevdokimov Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinə (XİN) çağırılıb. xəbər verir ki, bu barədə Xarici İşlər Nazirliyi məlumat yayıb. Görüş zamanı 5 iyul tarixində axşam saatlarında Ukraynanın Mikolayiv vilayətində yerləşən SOCAR yanacaqdoldurm
16:41 241 Qəzadan 1 il 7 ay sonra yeriməyə başladı
Ötən il keçirtdiyi avtomobil qəzasından sonra yerimə qabiliyyətini itirən Aila Ray yenidən ayağa qalxıb. Axşam.az xəbər verir ki, reabilitasiyaya gedən ifaçı 1 il 7 aydan sonra yenidən ayağa qalxıb. Bununla bağlı paylaşım edən ifaçı yeni-yeni addımladığını bildirib:. "Bu gün hər addımım mənə xatırladı
14:38 364 İsti vurması, dəri xərçəngi və daha çoxu: uzun müddət günəş altında qalmağın TƏHLÜKƏLƏRİ
Yay günəşi insanlara istilik və xoş əhval bəxş etsə də, onun altında uzun müddət qalmaq sağlamlıq üçün ciddi təhlükələr yarada bilər. xəbər verir ki, ultrabənövşəyi (UV) şüaların və yüksək temperaturun uzunmüddətli təsiri istivurmadan tutmuş xərçəngə qədər bir sıra ciddi problemlərin yaranma riskin
18:45 143 
