Dibinə heç kim çatmayıb: Dünyanın ən dərin şirin su mağarası
Çexiyanın şərqində yerləşən milli təbiət qoruğunda qayalı dərənin dibində kiçik bir göl var. Bu gölün səthinin altında isə dünyanın məlum ən dərin şirin su mağarası sayılan "Hranitska uçurumu" gizlənir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Discoverwildlife.com" saytının yazdığına görə, bu yer barədə ilk qeydlər 1580-ci ilə aiddir. Bohemiya massivi ilə Qərbi Karpatlar arasında yerləşən mağara, səth sularının əhəngdaşı süxurlarından sızması nəticəsində formalaşıb. Bu proses zamanla boşluğun yaranmasına və getdikcə dərinləşməsinə səbəb olub.
Uçurumun dəqiq dərinliyini müəyyən etmək üçün çoxsaylı tədqiqat və xəritələşdirmə cəhdləri aparılsa da, nəticə əldə olunmayıb. Bunun səbəbi isə son dərəcə böyük dərinlik, məhdud görünürlük və zəhərli qazlarla zəngin su mühitidir. Bu amillər birlikdə hətta ən təcrübəli dalğıclar üçün belə araşdırmanı olduqca çətin edir.
Dibə çatmaq cəhdləri
2016-cı ildə dalğıclar mağaranı araşdırmaq üçün optik lif kabeli ilə idarə olunan uzaqdan idarə edilən sualtı aparat (ROV) istifadə ediblər. Aparat 404 metr dərinliyə qədər enə bilib, lakin daha sonra kabel qırılıb.
Bu nəticə "Hranitska uçurumu"nun dünyanın ən dərin məlum şirin su mağarası statusunu təsdiqləyib. Ondan sonra ikinci yerdə İtaliyadakı "Pozzo del Merro" gəlir və onun dərinliyi 392 metrdir.
2020-ci ildə alimlər mağaranın daha detallı xəritəsini hazırlamaq üçün geofiziki tədqiqatlar aparıblar və uçurumun dərinliyinin 1 kilometrə çata biləcəyini müəyyən ediblər. Araşdırma həmçinin mağaranın dibinin yaxınlıqdakı qədim karst çökəkliyi - Karpat ön dağlığı ilə əlaqəli olduğunu göstərib.
2022-ci ildə tədqiqatçılar qrupu yeni rekord müəyyən edərək avtonom sualtı aparatı 450 metr dərinliyə göndərib və mağara sisteminin üçölçülü xəritəsini hazırlayıb.
Bu dalışlar zamanı müəyyən edilib ki, uçurum diametri 10-30 metr arasında dəyişən qeyri-müntəzəm şaquli silindr formasına malikdir. Mərkəzi su ilə dolu mağaradan kənara doğru quru yeraltı mağaralar uzanır. Mövsümdən asılı olaraq suyun temperaturu 14,5-18,8 °C arasında dəyişir.
Suyun turşuluğu və yüksək CO₂ konsentrasiyası səbəbindən mağaranın ən dərin hissələri demək olar ki, canlılardan məhrumdur; yalnız bakterial selik qatlarına rast gəlinir. Bununla belə, may-sentyabr aylarında "Quru rotunda" adlanan hissədə iri qulaqlı yarasaların böyük koloniyası müşahidə olunub.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 403 Tarix: 05 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAzərbaycan Türkiyədən meyvə-tərəvəz məhsulları idxalına çəkdiyi xərci 8 %-dən çox artıb
Bu ilin yanvar-aprel aylarında Azərbaycan Türkiyədən 6,874 milyon ABŞ dolları dəyərində meyvə-tərəvəz məhsulları idxal edib. "Report" Türkiyə İxracatçılar Məclisinə istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 8,2 % çoxdur. Təkcə apreldə Türkiyə Azərbaycana 2,399 milyo
21:20 110 İlham Əliyev: "Şükürbəyli kəndi tamamilə yenidən qurulub"
"Şükürbəyli kəndi tamamilə yenidən qurulub. Bildiyiniz kimi, işğal dövründə Ermənistan dövləti bu kəndi tamamilə dağıtmışdı, bir dənə də salamat bina qalmamışdı. Mənim keçmiş köçkünlərlə işğal dövründə çoxsaylı görüşlərim zamanı həmişə deyirdim ki, biz torpaqları azad edəndən sonra bütün şəhərləri
21:45 103 "10 ildir festivallara eyni adamları çağırırsınız, bizi görmürsünüz?"
"Sənətə yetəri qədər dövlət qayğısı var: musiqi festivalları keçirilir. Dahi şairlərə tədbirlər həsr edilir: Nizami, Nəsimi ili, Vaqifin poeziya günü. Tədbirləri təşkil edənlər 10 il festivala eyni adam necə çağırır. Axşam.az xəbər verir ki, bu sözləri Əməkdar artist Elza Seydicahan "Bizne
16:00 149 Dövlət qurumlarının əməkdaşları Heydər Əliyevin məzarını ziyarət ediblər - FOTO
"Azərbaycan Dəmir Yolları" QSC-nin (ADY) rəhbərliyi ümummilli lider Heydər Əliyevin məzarını ziyarət edib. xəbər verir ki, bu barədə ADY məlumat yayıb. Bildirilib ki, ADY rəhbərliyi Ümummilli Lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 103-cü ildönümü ilə əlaqədar Fəxri xiyabanda ulu öndərin məzarın
17:59 156 Naxçıvanda xarici valyutada əmanətlər 40 %-dən çox artıb
Bu il mayın 1-nə Naxçıvanda əhalinin əmanətləri 41 milyon 421,8 min manat təşkil edib. "Report" Azərbaycan Mərkəzi Bankına (AMB) istinadən xəbər verir ki, bu, aylıq müqayisədə 1,9 %, ilin əvvəli ilə müqayisədə 8,2 %, ötən il mayın 1-nə nisbətən isə 47,3 % çoxdur. Ümumi əmanət portfelinin 9
20:30 131 Yevdokimov: Rusiya Azərbaycanın faşizm üzərində qələbəyə töhfəsini yüksək qiymətləndirir
Rusiyanın Bakıdakı səfiri Mixail Yevdokimov Azərbaycanın faşizm üzərində qələbəyə töhfəsi barədə bəyanat verib. "Report" xəbər verir ki, bununla bağlı Rusiya səfirliyinin Telegram kanalında paylaşım edilib. "Biz Azərbaycan xalqının ümumi Qələbəyə verdiyi töhfəni yüksək qiymətləndiririk
17:10 147 İşlədiyi bağçanın həyətindən meyiti TAPILDI
Şəki şəhərində uşaq bağçasının həyətindən meyit tapılıb. xəbər verir ki, hadisə mayın 9-u saat 02 radələrində baş verib. Şəhər sakini 1980-ci il təvəllüdlü Rövşən Əlövsət oğlu Cəlilovun meyiti işlədiyi Bağbanlar küçəsindəki bağçanın həyətində aşkar edilib. Faktla bağlı araşdırma aparılır
18:20 172 Prezident İlham Əliyevin sakinlərlə səmimi dialoqu - VİDEO
Mayın 9-da Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev və birinci xanım Mehriban Əliyeva Cəbrayıl rayonunun Şükürbəyli kəndinə köçən sakinlərlə görüşüblər. xəbər verir ki, görüş zamanı sakinlərlə söhbət aparılıb. "Bir neçə gün bundan əvvəl kənd təsərrüfatı sərgisində idim. Orada da maraqlanırdım
23:09 0 BMT-dən XƏBƏRDARLIQ: Dünyada ərzaq böhranı yaranır
ABŞ-İsrail və İran müharibəsinin doğurduğu gərginlik qlobal ərzaq qiymətlərinin son üç ildə maksimum həddə çatmasına səbəb olub. xəbər verir ki, bu məlumatı "Tasnim" agentliyi yayıb. BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının təqdim etdiyi hesabatda bildirilir ki, apreldə qlobal ərzaq qiymətlər
23:10 0 
