Azərbaycanda internet bahalaşır? Yeni qiymətlər narahatlıq yaradır - İKT üzrə ekspertdən AÇIQLAMA

Son günlər Azərbaycanda internet qiymətlərinin artacağı ilə bağlı yayılan məlumatlar cəmiyyətdə ciddi narahatlıq yaradıb. Xüsusilə mobil və sabit internet xidmətləri üzrə mümkün bahalaşma iddiaları istifadəçilərin diqqət mərkəzinə çevrilib. Artıq bəzi tariflərdə qiymət dəyişikliklərinin baş verdiyi qeyd olunur və bu tendensiyanın davam edəcəyi ehtimalı müzakirə olunur.

İnternetin gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsinə çevrildiyi bir dövrdə qiymət artımı ilə bağlı xəbərlər xüsusilə həssas qarşılanır. Mövcud vəziyyət isə bu sahədə yaxın perspektivdə hansı dəyişikliklərin baş verəcəyi sualını aktuallaşdırır.
Mövzu ilə bağlı İKT üzrə ekspert Fərid Kazımov BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, faktiki olaraq bu biznesdir. Hər bir biznesin müəyyən xərcləri var və onun üzərinə marjada qoyulur. Mən onu deyə bilmərəm ki, hardasa nəsə bahalaşıb və provayderlər ona görə qiymətləri qaldırmaq istəyirlər. Onun sözlərinə görə, qlobal məsələlərə görə qiymətlər qalxır səbəbləri boş söhbətlərdir: "Bir ara deyirdilərki İran müharibəsinə görə internet qiymətləri bahalaşacaq. Hazırda müharibə dayanıb. Yəni hazırda atəşkəs qüvvəyə minib və səyahət təyyarələridə uçuşları bərpa ediblər. Bu problemlər hamısı həll olunub. Bilirəm ki, internetin qiyməti mütləq artacaq. Amma internetin qiymətinin artması maya dəyərinin artması ilə bağlı yox, minimal sürətin artması ilə bağlı olacaq. Bildiyiniz kimi hazırda internet provayderlərinin üzərinə minimal 100mb/s sürət tələbi qoyulub. Yəni hər bir internet provayderi istifadəçini minimum 100 mb/s sürətlə təmin etməlidir.

Bu sürət həddi 150 mb/s həcmində olacaq və təbiiki sürət 150 mb/s-yə qalxdıqda qiymətdə avtomatik olaraq qalxacaq. Provayderlər hazırda 100 mb/s sürəti belə normal şəkildə verə bilmirlər. Burda bir neçə məsələlər var. Mən bir məsələni qeyd edə bilərəm ki, Azərbaycanda kifayət qədər böyük və tanınmış bir brend olan provayderlər varki onların avadanlıqları köhnəlib. Provayderlərdən biri maksimum 20 mb/s sürət verə bilən avadanlıq almışdı. Sonradan məlum oldu ki, onlar avadanlığı səhv alıblar. Bu təbiiki mütəxəsisslərin qeyri-peşəkarlığından qaynaqlanır.

Avadanlıqları köhnə olan provayderlər öz avadanlıqlarını yeniləməlidir. Yenilənmə isə müəyyən maliyyə vəsaiti tələb edir. Hazırkı standartlarla provayderlər 100 mb/s-yə yaxın sürəti istifadəçiyə birtəhər verə bilirlərsə, sürət 150 mb/s-yə qalxandan sonra burda böyük problemlər olacaq. Yəni internet provayderinin üzərinə avadanlıqlarını yeniləməsi və 150 mb/s sürətlə istifadəçini təmin edə bilməsi ilə bağlı çox ciddi tələblər qoyulmalıdır. Yəni provayder sadəcə qiyməti qaldırsın amma sürəti artırmasın deyə bir şey olmamalıdır. Çünki burda istifadəçi əziyyət çəkib artıq pul ödəyir, əvəzində isə almalı olduğu sürəti ala bilmir. Provayderlər isə əlavə vəsaitlərlə ciblərini doldururlar".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin