Donald Tramp qərarı: Hörmüz boğazında blokada nefti 200 dollara aparır? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Donald Tramp tərəfindən verilən qərara əsasən ABŞ hərbi qüvvələri Hörmüz boğazında İran limanlarına yönələn və ya oradan çıxan gəmilərə qarşı blokada tətbiq etməyə başlayıb. Bu addım ABŞ-İran danışıqlarının nəticəsiz qalmasından sonra reallaşıb və artıq qlobal enerji bazarlarında ciddi təsir göstərməkdədir. Dünya neft daşımalarının təxminən 20%-nin keçdiyi bu strateji marşrutda yaranan gərginlik fonunda bazarlarda dərhal reaksiya müşahidə olunub və neftin qiyməti artıq 100 dollar həddini keçib. Bu isə göstərir ki, bölgədə hərbi-siyasi risklərin artması enerji qiymətlərini sürətlə yuxarı çəkir və vəziyyətin daha da kəskinləşəcəyi təqdirdə qiymətlərin 200 dollar həddinə yaxınlaşması real ssenari kimi gündəmdə qala bilər.

Hazırkı vəziyyətdə tankerlərin bir hissəsinin marşrutlarını dəyişməsi, sığorta və daşınma xərclərinin artması, həmçinin bazarlarda yaranan panika qlobal enerji balansına birbaşa təsir edir. Belə bir proses davam edərsə, bu, yalnız neft bazarı ilə məhdudlaşmayacaq, eyni zamanda dünya iqtisadiyyatında inflyasiya təzyiqlərini də gücləndirəcək.
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, Donald Trump tərəfindən Hörmüz boğazı ilə bağlı belə bir açıqlama neft bazarında ciddi narahatlıq yaradır, çünki bu boğazdan dünya neftinin təxminən beşdə biri keçir. Ona görə də orada hər hansı gərginlik qiymətlərə dərhal təsir edir.
Onun sözlərinə görə, neftin 200 dolları keçməsi mümkündür, amma bu yalnız ən ağır ssenaridə baş verə bilər: "Bunun üçün boğazın tam bağlanması, hərbi toqquşmanın genişlənməsi və neft daşınmasının ciddi şəkildə dayanması lazımdır. Belə bir vəziyyətdə bazarda kəskin qıtlıq yaranar və qiymətlər çox sürətlə yüksələ bilər.

Hazırkı vəziyyət isə daha çox risk və qeyri-müəyyənlik mərhələsidir. Əgər gərginlik məhdud qalarsa, qiymətlər artsa da 100-130 dollar aralığında sabitləşə bilər. Daha ciddi eskalasiya olarsa 150 dollara qədər yüksəlməsi real görünür.
Qısaca desək, 200 dollar ehtimalı var, amma bu yalnız vəziyyət nəzarətdən çıxarsa mümkündür".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin