Yəməndə husilərin güclənməsi regionda yeni qarşıdurma yarada bilər

Yəməndə vəziyyət getdikcə gərginləşir. Səudiyyə Ərəbistanının dəstəklədiyi Prezidentlik Rəhbərlik Şurasına (PLC) bağlı qüvvələr hökumətyönlü qəbilə döyüşçüləri ilə birlikdə ölkənin bir neçə bölgəsində husilərə qarşı hərbi əməliyyatlara başlasalar da, proses qısa müddətdə husilərin xeyrinə dəyişib.

Husilər cəmi 12 saat ərzində eni təxminən 30 kilometr, uzunluğu isə 70 kilometr olan sahil zolağına nəzarəti ələ keçiriblər. Qruplaşma Əl-Muxa limanını da ələ keçirərək Hamam və Kahbub dağları istiqamətində hücumlarını davam etdirir.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a açıqlama verən politoloq Turan Rzayev bildirib ki, Yəməndə hərbi balansın PLC-dən husilərin xeyrinə dəyişməsinin konkret səbəbləri var:

"Əvvəla, PLC Səudiyyə Ərəbistanından ciddi dəstək alsa da, Ər-Riyad Türkiyənin Suriyada etdiyi kimi, fərqli silahlı və siyasi qrupları vahid komandanlıq və vahid cəbhə ətrafında birləşdirə bilməyib. Məsələn, PLC müəyyən istiqamətlərdə hərbi əməliyyatlarda uğur qazansa da, daxili fikir ayrılıqları və Yəməndəki digər maraq qruplarının fərqli mövqeləri əldə olunan nəticələrin qısa müddətdə uğursuzluğa çevrilməsinə səbəb olub.

Husilərdə isə vəziyyət fərqlidir. Qruplaşma daxilində bu miqyasda ciddi fikir ayrılığı görünmür və İranın dəstəyi hesabına daha koordinasiyalı, peşəkar və effektiv hərbi fəaliyyət nümayiş etdirirlər. Məsələn, hərəkatın son əməliyyatları fonunda SEPAH-a məxsus üç yüksək rütbəli zabitin və bir neçə dron mütəxəssisinin hazırda Yəmənin paytaxtı Sənada olduğu barədə məlumatlar da mövcuddur.

Bununla belə, husilərin qələbə qazanacağını düşünmürəm. Belə ki, son əməliyyatlar fonunda Bab əl-Məndəb boğazındakı mühüm adalar da husilərin nəzarətinə keçib. Bu isə faktiki olaraq boğaz üzərində nəzarətin tamamilə husilərə keçməsi deməkdir.

Hörmüz boğazının İran tərəfindən, Bab əl-Məndəb boğazının isə husilər tərəfindən bağlanması ehtimalının yaranması enerji məhsullarına, əlvan metallara, taxıl və buğda ticarətinə, eləcə də birjalara kəskin şəkildə təsir edə bilər.

İstisna deyil ki, vəziyyətin bu şəkildə davam etməsinə yol verilməsin. Səudiyyə Ərəbistanı böyük ehtimalla Yəmənə qarşı koalisiyanın müdaxiləsini təmin etməyə çalışacaq. Əslində, Bab əl-Məndəbin husilərin nəzarətinə keçməsi artıq belə bir müdaxiləni zəruri edir.

Pakistan belə bir müdaxilədə maraqlıdır. Lakin Türkiyənin bu məsələdə maraqlı olub-olmadığı hələlik bəlli deyil. Əgər Türkiyə də razılıq versə, Yəmənə koalisiya müdaxiləsi baş verə bilər. Beləliklə, Ankara Suriyadan sonra Yəməndə də sülhün bərpasında rol ala bilər. Lakin bu, Tehran ilə Ankara arasındakı münasibətlərə mənfi təsir göstərə bilər".

Telegramda izləyin