Plastik tullantılardan peçenye hazırladılar
ABŞ-də Cənubi İllinoys Universitetinin (SIU) alimləri plastik və kənd təsərrüfatı tullantılarını qida məhsullarına çevirməyə imkan verən yeni sistem hazırlayıblar.
"Qafqazinfo" xəbər verir ki, Amerika Kimya Cəmiyyətinin təşkil etdiyi simpoziumda təqdim olunan araşdırmanın nəticəsi olan "µBites" adlı peçenyelər NASA-nın Dərin Kosmik Qida Çağırışı çərçivəsində aparılan tədqiqatlar əsasında hazırlanıb.
Tədqiqatçılar polietilen tereftalatdan (PET) hazırlanmış plastikləri, eləcə də, qarğıdalı saplaqları və yarpaqları kimi kənd təsərrüfatı tullantılarını yüksək temperatur və təzyiq altında oksigen və suyun köməyi ilə karbon birləşmələrinə parçalayırlar.
Əldə olunan maye xammal daha sonra xüsusi hazırlanmış mayaya çevrilir. Genetik olaraq dəyişdirilmiş müxtəlif maya növləri bu xammalı zülal, yağ, vitamin, dad və ətir kimi qida komponentlərinə çevirir.
Məsələn, mayalardan biri vanil dadı və ətrini təmin edən vanillin, digəri isə bədəndə A vitamininə çevrilən beta-karotin istehsal edir.
Əldə olunan komponentlər qarışdırılaraq xəmir hazırlanıb. Daha sonra xəmir 3D qida printeri vasitəsilə formaya salınıb və mikrodalğalı sobada bişirilib. Nəticədə "µBites" adlı peçenyelər əldə olunub.
İlkin laboratoriya analizlərində məhsullarda zəhərli kimyəvi maddələr, ağır metallar və qida yolu ilə yayılan patogenlər aşkar edilməyib. Bununla belə, məhsulun insanlar tərəfindən dadına baxılmasından əvvəl əlavə həzm və təhlükəsizlik testləri aparılır.
Tədqiqatçılara görə, sistem hazırkı formada tullantılardakı karbonun 50 faizindən çoxunu 1-2 gün ərzində qidaya çevirə bilir.
Bu texnologiyanın gələcəkdə səhralar, qütb bölgələri, sualtı məkanlar və fəlakət zonaları kimi qida təminatının çətin olduğu ərazilərdə istifadəsi nəzərdən keçirilir. Sistem, həmçinin uzunmüddətli Ay və Mars missiyaları üçün alternativ qida istehsalı üsulu kimi qiymətləndirilir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 499 Tarix: 26 avqust 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşABŞ-də pilotlar 12 min metr yüksəklikdə UNO gördülər
ABŞ-nin Uçan Naməlum Obyektlərin (UNO) Öyrənilməsi üzrə Milli Mərkəzi (NUFORC) Ohayo ştatı üzərində naməlum obyektlə qarşılaşan pilotların hesabatını dərc edib. xəbər verir ki, bu barədə "Daily Mail" nəşri məlumat yayıb. Məlumata görə, 2026-cı il avqustun 16-da mülki təyyarəni idarə edən pilotla
01.11.2026 688 Turşu xiyarların xarab olmaması üçün nə etməli?
Turşu bankasını açdıqdan sonra xiyarların bir neçə gün ərzində xarab olmaması üçün müəyyən qaydalara əməl etmək lazımdır. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, düzgün saxlanma şəraiti turşuların həm dadını, həm də xırtıldayan quruluşunu uzun müddət qorumağa kömək edir. xəbər verir ki, duzlu xiyarlar bank
08.11.2026 175 Mətbəxdə paket yığanlara mütəxəssislərdən xəbərdarlıq: Təhlükə saçır
Milyonlarla evdə marketlərdən gətirilən plastik paketlər "bir gün lazım olar" deyə mətbəx şkaflarında və ya rəflərin altında toplanır. Lakin mütəxəssislər demək olar ki, hər kəsin etdiyi bu vərdişin ciddi səhiyyə təhlükələri yaratdığını bildirərək, həmin paketlərin dərhal evdən atılması üçü
07.11.2026 248 Kombi istifadəçilərinin bilməli olduqları vacib məqamlar açıqlandı
Payızın gəlişi ilə havalar tədricən soyumağa, evlərdə isə kombilər yenidən işə düşməyə hazırlaşır. Soyuq günlərdə istilik problemi ilə üzləşməmək və yüksək kommunal xərclərdən yayınmaq üçün kombinin mövsüm başlamazdan əvvəl yoxlanılması vacibdir. Bəs kombiləri payız-qış mövsümünə necə hazırlamalıyıq
08.11.2026 160 Sankt-Peterburqda mənzildə üç il əvvəl ölən şəxsin cəsədi aşkarlanıb
Rusiyanın Sankt-Peterburq şəhərində mənzillərdən birində mumiyalanmış kişi cəsədi tapılıb. bildirir ki, bu barədə REN TV-yə mənbə məlumat verib. Mənbənin sözlərinə görə, Veteranlar prospektində yerləşən mənzillərdən birində bir neçə il əvvəl intihar etmiş ev sahibinin cəsədi aşkarlanıb. Məlumata əsasən
01.11.2026 453 Tozsoran niyə zəif çəkir? - 3 əsas səbəb
Tozsoran əvvəlki kimi tozları yaxşı təmizləmirsə, bu, cihazın sıradan çıxması demək deyil. Əksər hallarda problem çirklənmiş filtrlər, tıxanmış boru və ya dolmuş toz qabı ilə bağlı olur. xəbər verir ki, mütəxəssislərin fikrincə, bir neçə sadə yoxlama ilə problemin səbəbini müəyyənləşdirmək və əlavə xər
01.11.2026 490 Telefon işığı beynimizi aldadırmış - Yuxusuz gecələrin səbəbi...
Smartfon və digər rəqəmsal cihazlardan yayılan mavi işıq insan sağlamlığına və yuxu rejiminə ciddi zərər vurur. "Qafqazinfo"nun xəbərinə görə, Harvard Tibb Məktəbinin tədqiqatçıları müəyyən ediblər ki, mobil telefon ekranlarının şüalanması yuxuya getməyi təmin edən melatonin hormonunun ifrazın
04.11.2026 501 Dezinfeksiya xidməti
Dezinfeksiya xidməti göstərən şirkət gəmiricilərə, parazitlərə , virus və infeksiyaların patogenlərinə qarşı uğurla mübarizə aparır. Dezinfeksiya şirkətləri minlərlə obyektin təhlükəsizliyini təmin edir, Bakı və Azərbaycan üzrə yüz minlərlə sakin üçün rahat iş və yaşayış şəraiti yaradır. Dezinfeksiy
02.11.2026 1605 Kişilər və qadınlar üçün ən təhlükəli yaş dövrləri
Alimlər kişilərin və qadınların hansı yaş dövrlərində ciddi xəstəliklərə daha çox həssas ola biləcəyini araşdırıblar. Bildirilir ki, ürək-damar xəstəliklərinin yaranma riski yaşla birlikdə artır və bu proses kişilərlə qadınlarda fərqli xüsusiyyətlər göstərə bilər. xarici mediaya istinadla xəbər veri
01.11.2026 734