Yüksək performanslı insanlarda dərin tükənmişliyi necə tanımaq olar? - 3 əlamət

Yüksək performanslı insanlarda dərin tükənmişliyi necə tanımaq olar? - 3 əlamətHətta nüfuzlu, təcrübəli və istedadlı mütəxəssislər belə yüksək məhsuldarlığı və özlərinə inamı qorumaqda çətinlik çəkdiklərini etiraf edirlər. Onlar adətən yüksək nailiyyətlərə və vəziyyət üzərində tam nəzarətə öyrəşiblər. Bir çoxu uğursuzluqları özünə qarşı sərt tənqid prizmasından qiymətləndirir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, "Your Tango" yazır.

Nəşr qeyd edir ki, tükənmişliklə mübarizə geniş yayılmış haldır. Amerika Psixoloji Assosiasiyasının məlumatına görə, "işlə bağlı stressin mənfi nəticələrini işçilərin təxminən 3-də 5-i yaşayır; bunlara maraq, motivasiya və enerji itkisi, eləcə də məhsuldarlığın azalması daxildir".

"Mənfi və qarışıq xəbərlərlə, həyatın bütün sahələrində qeyri-müəyyənliklə və gələcəklə bağlı narahatlıqlarla mübarizə aparmaq üçün biz çox daha çox enerji sərf edirik. Biz müxtəlif itkilər yaşayırıq - gündəlik məyusluqlardan tutmuş həyatın mənasının itirilməsinə qədər", deyə materialda bildirilir.

Beynin vəzifəsi bu fasiləsiz informasiya axınını - dəyişiklikləri, itkiləri, təhlükələri, konfliktləri və qorxuları - emal edərək insana məna vermək və təhlükəsizliyi təmin etməkdir.

Məqalədə qeyd olunur ki, təhlükəsizliyi prioritet edən quruluşuna görə beynin alın payı stress və təzyiq altında ilk olaraq zəifləyir. Bu hissə planlama, qərarvermə, əhvalın tənzimlənməsi, yaradıcılıq və özünənəzarət funksiyalarına cavabdehdir.

Mütəxəssislər yüksək iş qabiliyyətinə malik insanlarda çox vaxt tədricən ortaya çıxan dərin tükənmişliyin 3 əsas əlamətini qeyd ediblər:

1. İnsanlar daha çox tənqidi yanaşmağa başlayır

Araşdırmalara əsasən, özünə qarşı mərhəmətli münasibət iş məmnunluğunu artırır və tükənmişliyin qarşısını alır. Eyni zamanda, işə yeni başlayan (10 ildən az təcrübəsi olan) əməkdaşların özlərinə daha mehriban yanaşdığı, uzun illər işləyənlərin isə daha sərt olduğu müəyyən edilib.

2. Qərar verməkdə çətinlik yaranır

Məsələn, insan axşam nə bişirəcəyini seçə bilmir və ya nə izləyəcəyini qərarlaşdırmaq üçün uzun vaxt sərf edir.

"Beynin alın payı qərarvermə mərkəzidir və onun enerjisi tükəndikdə insan resurslarına qənaət etməyə başlayır: bəzi qərarları verir, digərlərində isə ilişib qalır", deyə məqalədə bildirilir.

Tədqiqatlar göstərir ki, tükənmişlik depressiya və narahatlıq səviyyəsinin artması ilə sıx bağlıdır. Yüksək tükənmişlik yaşayan işçilərdə yaddaş, diqqət və icra funksiyaları testlərində daha zəif nəticələr qeydə alınıb.

Eyni zamanda güclü ailə dəstəyi olan insanlar daha az tükənmişlik hiss etdiklərini bildiriblər, lakin bu dəstək idrak funksiyalarında yaranan enişi tam şəkildə kompensasiya etməyib.

3. İnsanlar hər şeyi ağ-qara görməyə başlayır

Araşdırmalara görə, stress və yorğunluq insanın baxış bucağını daraldır və dünyanı daha çox "ya yaxşı, ya pis" kimi ikili şəkildə dəyərləndirməsinə səbəb olur.

"Beyin sizi qorumaq üçün məlumatı sürətlə təhlükə və ya təhlükəsiz kimi qiymətləndirir. Bu zaman alın payının yaradıcılıq və əlaqələr qurma qabiliyyəti zəifləyir", deyə izah edilir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, özünü daha çox işləməyə məcbur etmək əvəzinə, beyinlə əməkdaşlıq etmək daha düzgün yanaşmadır.

"Yorğunluğun incə əlamətlərini tanımaq və onları özünü qınamaq əvəzinə informasiya kimi qəbul etmək lazımdır. Bu, telefonun batareya göstəricisi kimidir - yenidən enerji toplamaq vaxtıdır. Kiçik bir özünüdərk məşqi ilə başlamaq tövsiyə olunur", deyə materialda vurğulanır.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 661   Tarix: 21 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Arvadını öldürən keçmiş hakimdən qayınatası şikayətçi deyil

Həyat yoldaşını qətlə yetirməkdə təqsirli bilinərək azadlıqdan məhrum edilən Sabunçu Rayon Məhkəməsinin sabiq hakimi Fəqan Rövşən oğlu Əhmədovun vaxtından əvvəl azadlığa buraxılması gündəmə gəlib. BİG.AZ -a istinadən bildirir ki, hazırda 9 saylı cəzaçəkmə müəssisəsində cəza çəkən sabiq hakimin cəzasını

14.11.2026 251
.

"Azəristiliktəchizat": Sakinlərinin ödəniş etmədiyi binalara istilik verilməyəcək

Azərbaycanda istilik haqlarını ödəməyən binalara istiliyin verilməsi mümkün olmayacaq. Bu barədə "Report"un sorğusuna cavab olaraq "Azəristiliktəchizat" ASC-dən məlumat verilib. Bildirilib ki, builki istilik mövsümündə 178 minə yaxın mənzilin istiliklə təmin edilməsi nəzərdə tutulur

14.11.2026 218
.

Azərbaycandan Suriyaya nəql edilən qazın həcmi 56 % artıb

Bu ilin yanvar-sentyabr aylarında Türkiyə ərazisindən Suriyaya 1 milyard 197,1 milyon kubmetr həcmində Azərbaycan təbii qazı göndərilib. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Türkiyənin Enerji Bazarını Tənzimləmə Qurumunun (Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu - EPDK) hesabatında qeyd olunub. Bu göstəric

14.11.2026 195
.

Ukraynanın Danimarkadan alacağı hərbi yardım paketinin detalları açıqlanıb

Ukrayna ilin sonunadək Danimarkadan 645 milyon avro dəyərində hərbi yardım alacaq. "Report"un Şərqi Avropa bürosunun məlumatına görə, bunu Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Kiyevdə bir qrup jurnalistlə keçirdiyi görüşdə bildirib. Onun sözlərinə görə, paketə müxtəlif yardım növləri, o cümlədə

14.11.2026 155
.

Bakıda qızıl oğrusunun başqa əməlləri üzə çıxdı

Bakının Qaradağ rayonundakı evlərdən birindən 7050 manat dəyərində qızıl-zinət əşyaları oğurlanıb. xəbər verir ki, bu barədə Daxili İşlər Nazirliyinin Mətbuat Xidməti məlumat yayıb. Bildirilib ki, əməli törədən F.Fərəcov müəyyən olunaraq saxlanılıb. Araşdırmada onun rayondakı digər evlərdən elektri

14.11.2026 220
.

Zelenski: Ukrayna konstitusiyada neytral statusun təsbit edilməsinə razı olmayacaq

Ukrayna konstitusiyada neytral statusun təsbit edilməsinə razı olmayacaq, çünki belə bir status ölkəni uzunmüddətli təhlükəsizlik zəmanətləri ilə təmin etməyəcək. "Report"un Şərqi Avropa bürosunun verdiyi məlumata görə, bu barədə Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski jurnalistlərə açıqlamasınd

14.11.2026 184
.

Tramp Putinlə görüşəcək? - Ağ Evdən açıqlama

ABŞ Prezidenti Donald Tramp 18-19 noyabr tarixlərində Şençjendə keçiriləcək Asiya-Sakit Okean İqtisadi Əməkdaşlıq Təşkilatı sammiti çərçivəsində Rusiya Prezidenti Vladimir Putin və Çin sədri Si Cinpin ilə görüşmək niyyətindədir. -ın "Reuters"ə istinadən xəbərinə görə, bu barədə Ağ Evin nümayəndəs

14.11.2026 201
.

Qaradağda evdən 7050 manatlıq qızılı oğurlamaqda şübhəli bilinən şəxs saxlanılıb

Qaradağ rayonu ərazisində yerləşən evlərdən birindən 7050 manat dəyərində qızıl-zinət əşyaları oğurlanıb. Bu barədə "Report"a Daxili İşlər Nazirliyindən məlumat verilib. Bildirilib ki, əməli törədən F.Fərəcov müəyyən olunaraq saxlanılıb. Araşdırma zamanı onun rayon ərazisində digər evlərdə

14.11.2026 202
.

Prezident İlham Əliyev COP31 çərçivəsində jurnalistin qeyri-adi sualını cavablandırıb - Video

Türkiyəli jurnalist Hamid İhtiyar Antalya şəhərində keçirilmiş COP31 çərçivəsində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə qlobal iqlim dəyişikliyi ilə bağlı sual ünvanlayıb. xəbər verir ki, bununla bağlı jurnalist öz "Instagram" səhifəsində paylaşım edib. "Əgər dünyanın prezidenti olsaydınız

14.11.2026 196
.