Kiçik və Orta Sahibkarlığın İnkişafı üçün Hansı Addımlar Atılmalıdır? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Kiçik və orta sahibkarlıq dünyanın bir çox ölkəsində iqtisadiyyatın əsas dayaqlarından biri hesab olunur. Yeni iş yerlərinin açılması, yerli istehsalın inkişafı və iqtisadi aktivliyin artması baxımından bu sahənin rolu olduqca böyükdür. Azərbaycanda da son illər sahibkarlığın inkişafı istiqamətində müxtəlif proqramlar və güzəştlər tətbiq olunsa da, bir çox sahibkarlar hələ də maliyyə çatışmazlığı, yüksək vergi yükü, kreditlərə çıxışın məhdudluğu və bazarda rəqabət problemləri ilə üzləşdiklərini bildirirlər.

Kiçik və orta sahibkarlığın inkişafı üçün dövlət dəstəyi mexanizmlərinin genişləndirilməsi, şəffaf biznes mühitinin formalaşdırılması və sahibkarların maliyyə resurslarına çıxış imkanlarının artırılması əsas məsələlərdən biri kimi göstərilir.
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, kiçik və orta sahibkarlığın inkişafı ölkə iqtisadiyyatının güclənməsi, yeni iş yerlərinin açılması və əhalinin rifahının yüksəlməsi üçün çox vacibdir. Onun sözlərinə görə, bu sahənin inkişafı üçün ilk növbədə sahibkarlar üçün əlverişli biznes mühiti yaradılmalıdır: "Vergi sistemi sadələşdirilməli, yeni fəaliyyətə başlayan sahibkarlar üçün müəyyən güzəştlər tətbiq olunmalıdır. Xüsusilə kiçik bizneslərin ilk illərdə yüksək vergi yükü ilə qarşılaşmaması onların fəaliyyətini davam etdirməsinə və böyüməsinə kömək edər.

Sahibkarların maliyyə resurslarına çıxışı da asanlaşdırılmalıdır. Bir çox insan biznes qurmaq istəsə də, kifayət qədər kapital tapa bilmir. Buna görə dövlət tərəfindən aşağı faizli kreditlər, güzəştli maliyyə proqramları və subsidiyalar təqdim olunmalıdır. Bankların kiçik sahibkarlara kredit verməsi üçün daha çevik şərtlər müəyyən edilməlidir. Eyni zamanda investisiya fondlarının və startap proqramlarının sayı artırılmalıdır.

Təhsil və peşə hazırlığı da mühüm rol oynayır. Sahibkar olmaq istəyən şəxslərə biznesin idarə olunması, maliyyə planlaşdırılması, marketinq və rəqəmsal texnologiyalar üzrə təlimlər keçirilməlidir. Məktəblərdə və universitetlərdə sahibkarlıq düşüncəsinin formalaşdırılması gələcəkdə daha yaradıcı və təşəbbüskar gənclərin yetişməsinə kömək edər.

Rəqəmsallaşmanın genişləndirilməsi də vacib addımlardan biridir. Kiçik və orta sahibkarların onlayn satış platformalarına çıxışı artırılmalı, elektron ticarət imkanları genişləndirilməlidir. Dövlət xidmətlərinin elektronlaşdırılması sahibkarların vaxt itkisini və əlavə xərclərini azaldar. Lisenziya, qeydiyyat və vergi əməliyyatlarının internet üzərindən sürətli həyata keçirilməsi biznes mühitini daha rahat edər.

Korrupsiya və süni maneələrin aradan qaldırılması sahibkarlığın inkişafı üçün əsas şərtlərdəndir. Sahibkar dövlət qurumları ilə münasibətdə şəffaflıq və ədalət görməlidir. Yoxlamalar qanun çərçivəsində və şəffaf şəkildə aparılmalı, sahibkarların fəaliyyətinə əsassız müdaxilələr minimuma endirilməlidir.

Regionlarda sahibkarlığın inkişafına xüsusi diqqət yetirilməlidir. Bütün biznes imkanlarının yalnız böyük şəhərlərdə cəmlənməsi iqtisadi balanssızlıq yaradır. Rayonlarda sənaye zonalarının, logistika mərkəzlərinin və istehsal müəssisələrinin yaradılması yeni iş yerlərinin açılmasına səbəb olar. Kənd təsərrüfatı, turizm və emal sənayesi kimi sahələrdə kiçik sahibkarlığın inkişafı regionların iqtisadi gücünü artırar.

Yerli məhsulların daxili və xarici bazarlara çıxışı dəstəklənməlidir. Dövlət yerli istehsalçıların sərgilərdə iştirakını, ixrac imkanlarını və reklam fəaliyyətlərini təşviq etməlidir. "Made in Azerbaijan" kimi milli brendlərin gücləndirilməsi kiçik və orta sahibkarların məhsullarına olan marağı artırar.

İnfrastrukturun inkişafı da sahibkarlığa birbaşa təsir edir. Yolların, internet şəbəkəsinin, elektrik və su təminatının keyfiyyətli olması biznes fəaliyyətini asanlaşdırır. Xüsusilə kənd və rayon yerlərində bu problemlərin həlli yeni bizneslərin yaranmasına şərait yaradar.

Sahibkarlarla dövlət arasında davamlı dialoq qurulmalıdır. Sahibkarların problemləri dinlənməli, onların təklifləri nəzərə alınmalıdır. Biznes assosiasiyaları və sahibkar birlikləri daha aktiv fəaliyyət göstərməli, dövlət qərarlarının hazırlanmasında iştirak etməlidirlər.

Bütün bu addımlar birlikdə həyata keçirildikdə ölkədə kiçik və orta sahibkarlıq daha sürətlə inkişaf edə, iqtisadiyyatın əsas dayaqlarından birinə çevrilə bilər".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin