Bu vulkanın partlayışı kosmosun kənarına qədər təsir edib - Alimləri heyrətləndirən nəticə

Bu vulkanın partlayışı kosmosun kənarına qədər təsir edib - Alimləri heyrətləndirən nəticə2022-ci ildə Hunqa-Tonqa-Hunqa Ha’apai vulkanının püskürməsi gözlənilən istiləşmə əvəzinə stratosferdə anormal soyuma yaradıb.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Daily Galaxy" yazır.

Bu hadisənin əsas səbəbi 146 teraqram su buxarının partlayış nəticəsində birbaşa atmosferin yuxarı qatlarına atılmasıdır. Bu həcm stratosferdə normalda mövcud olan rütubətin təxminən 10 faizinə bərabərdir. NASA-nın Reaktiv Hərəkət Laboratoriyasından alim Luis Milyanın məlumatına görə, bu göstərici 1991-ci ildəki məşhur Pinatubo vulkanının təsirindən təxminən dörd dəfə daha yüksəkdir.

Anomaliyanın əsas səbəbi vulkanın yerləşdiyi dərinlik olub. Kaldera okean səviyyəsindən 150 metr aşağıda yerləşirdi. Tədqiqatçılara görə, bu dərinlik "ideal balans" yaradıb: kifayət qədər dayaz olub ki, maqma okean suyunu buxara çevirsin, lakin eyni zamanda su təzyiqi partlayışı tam zəiflədə bilməyib. Nəticədə kükürd atmosferdə qalmaq əvəzinə su buxarı ilə əvəz olunub.

Alimlər bildirirlər ki, su buxarı istiliyi saxlamır, əksinə onu kosmosa doğru ötürür.

Normal vulkan püskürmələrində sulfat hissəcikləri atmosferdə istiliyi "örtük" kimi saxlayırsa, Tonga hadisəsində su bu enerjini əksinə boşaldıb. Bu isə atmosferin bəzi qatlarında temperaturun 0,5-1 dərəcə Selsi aşağı düşməsinə səbəb olub.

Lids Universitetindən professor Amanda Meykokun sözlərinə görə, bu püskürmə 2023 və 2024-cü illərdə qeydə alınan rekord istilərlə birbaşa əlaqəli deyil, baxmayaraq ki, uzun müddət bu ehtimal araşdırılıb. Partlayış o qədər güclü olub ki, yaranan təzyiq dalğası Yer kürəsini dörd dəfə dövr edib və hətta Aralıq dənizində "meteoroloji sunami" kimi qeyri-adi hadisələr qeydə alınıb.

Araşdırmalara əsasən, 2025-ci ilin sonuna doğru atmosferdəki rütubət hələ də normadan yüksək qalıb. Alimlər xəbərdarlıq edirlər ki, bu "su izi" 2020-ci illərin sonuna qədər atmosfer kimyasına təsir göstərməkdə davam edə bilər.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 507   Tarix: 07 may 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Cavid Hüseynova "Araz-Naxçıvan"da yüksək vəzifə verildi

"Araz-Naxçıvan" PFK baş məşqçi vəzifəsinə təyinat həyata keçirib. xəbər verir ki, bu barədə klub məlumat yayıb. Bildirilib ki, komandanın yeni baş məşqçisi vəzifəsinə Cavid Hüseynov təyin olunub. Tərəflər arasında bir illik müqavilə imzalanıb. Futbolçu karyerası ərzində "Turan", MOİK

16.06.2026 233
.

İranın Təhlükəsizlik Şurası ilə bağlı müəmma: Prezidentliyə keçmiş namizəd qurumdan çıxarılıb?

ABŞ və İran arasında razılaşma ilə bağlı xəbərlər fonunda ölkənin siyasi dairələrində Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının strukturunda dəyişikliklərlə bağlı yeni müzakirələr ortaya çıxıb. Bu barədə "Azad İran" "Telegram" kanalı xəbər verir. Mənbələrin məlumatına görə, Şurasının üzv

16.06.2026 217
.

Fərhad Mehdiyev qızının ölümündən yazdı: "Əsas səbəbkar yolun solunda dayanan maşın idi'

Tanınmış hüquqşünas Fərhad Mehdiyev qızı Zəhranın faciəvi şəkildə həyatını itirməsi ilə bağlı ürəkdağlayan paylaşım edib. xəbər verir ki, o, sosial şəbəkə hesabında övlad itkisi ilə yaşadığı ağrını bölüşərək bildirib ki, qızı artıq həyatda yoxdur və bu həqiqəti qəbul etmək onun üçün son dərəcə çətindir:

11:15 196
.

Rusiyadan İrəvana mesaj: Qərbə arxalanmaq vəziyyəti ağırlaşdıra bilər

Ermənistan yalnız Qərbin dəstəyinə güvənərsə, bu, ciddi səhv olar və ölkədaxili vəziyyəti daha da çətinləşdirər. xəbər verir ki, bu barədə Rusiya Xarici Kəşfiyyat Xidmətinin (XKX) direktoru Sergey Narışkin TASS-a açıqlamasında bildirib. O vurğulayıb ki, Ermənistan rəhbərliyi yalnız Qərbin köməyinə v

11:51 117
.

PUA hücumu faciə ilə nəticələndi: Ölən və yaralananlar var

Pilotsuz uçuş aparatının (PUA) Rusiyanın Kursk vilayətinin Oboyan şəhərində yerləşən yanacaqdoldurma məntəqəsinə zərbə endirməsi nəticəsində bir nəfər ölüb, iki nəfər yaralanıb. xəbər verir ki, bu barədə Kursk vilayətinin qubernatoru Aleksandr Xinşteyn Teleqram kanalında məlumat verib. Onun sözlərin

12:35 117
.

Ermənistandan etiraf: Rusiya məhdudiyyətləri iqtisadiyyata təsir edir

Rusiyanın bəzi Ermənistan mallarının idxalına tətbiq etdiyi məhdudiyyətlər Ermənistanın ümumi daxili məhsulunun (ÜDM) təxminən 1,5-2 faizini təşkil edən məhsullara təsir edir. xəbər verir ki, bu barədə Ermənistan Mərkəzi Bankının Pul Siyasəti Departamentinin rəhbəri Vazgen Poqosyan tənzimləyici qurumu

11:59 117
.

Avropa İttifaqında Kaya Kallasın diplomatik fəaliyyəti tənqid olunur

Avropa İttifaqında (Aİ) bir çoxu Kaya Kallasın Aİ-nin diplomatiya rəhbəri vəzifəsindəki fəaliyyətindən narazıdır, onu Rusiyaya həddindən artıq fokuslanmış hesab edənlər var. xəbər verir ki, bu barədə İspaniyanın "El Pais" qəzeti məlumat dərc edib. Qəzetin yazdığına əsasən, bəzi diplomatla

16.06.2026 207
.

Jurnalistlərin etik davranış qaydaları dəyişir

Mətbuat Şurasının İdarə Heyərinin iyunun 11-də keçirilmiş iclasında "Azərbaycan Jurnalistlərinin Etik Davranış Qaydaları"na əlavələrlə bağlı məsələ müzakirə olunub. xəbər verir ki, Mətbuat Şurasından Trend-in sorğusuna cavab olaraq bildirilib ki, müzakirə zamanı əsasən iki məqamın üzərind

11:30 119
.

İranda ABŞ ilə razılaşmanın əleyhinə çıxanlar kimlərdir?

"Vaşinqtonla Tehran arasında razılaşma əldə olunması və müvafiq sənədin tezliklə imzalanacağı barədə xəbər yayılan kimi, İran daxilində bu anlaşmanın əleyhinə olan qruplar hərəkətə keçdilər. Onlar ötən şənbə axşam saatlarında Tehrandakı İbn Sina meydanında bəzi millət vəkilləri ilə bərabər ABŞ il

16.06.2026 230
.

TOP MP3