Ayaqlarımızın altında 640 kilometr dərinlikdə nəhəng bir okean gizlənirmiş
Yer üzündə suyun hekayəsindən danışarkən adətən mavi okeanlar, gur axan çaylar və ya torpağın səthinə yaxın şirin su mənbələri yada düşür. Lakin yeni bir kəşf bu ənənəvi təsəvvürləri kökündən dəyişə bilər.
Qaynarinfo-nun məlumatına görə, Nortvestern və Nyu Meksika universitetlərinin tədqiqatçıları tərəfindən aparılan araşdırma göstərib ki, Şimali Amerika qitəsinin dərinliklərində, təxminən 640 kilometr aşağıda nəhəng su ehtiyatı mövcuddur. Bu kəşf suyun yalnız səthdə deyil, planetin ən dərin qatlarında da mövcud olduğunu sübut edir.
Bu qədər dərinlikdə yerləşən su bildiyimiz maye halında göl və ya dəniz yaratmır. Mantiyanın "keçid zonası" adlanan hissəsində yüksək təzyiq və temperatur şəraitində su molekulları parçalanaraq hidroksil radikallarına çevrilir. Bu strukturlar "ringwoodite" adlı parlaq mavi mineralın kristal qəfəsində sıxılıb qalır. Alimlərin hesablamalarına görə, bu bölgədəki süxurların kütləsinin cəmi 1 faizi qədər su belə olsa, ümumi su həcmi Yer üzündəki bütün okeanların üç qatına çata bilər.
Tədqiqat qrupu bu gizli ehtiyatı aşkar etmək üçün Yer qatlarını sanki "dinləyib". ABŞ ərazisində yerləşən 2000-dən çox seysmometrdən əldə edilən məlumatları təhlil edən mütəxəssislər 500-dən artıq zəlzələnin yaratdığı seysmik dalğaların Yer daxilində hərəkətini izləyiblər. Su ilə zəngin süxurların seysmik dalğaları yavaşlatması əsas ipucu olub. Dalğalar mantiyanın keçid zonasına çatdıqda sürətlərinin nəzərəçarpacaq dərəcədə azalması həmin ərazidə materialın "nəmlənmiş" olduğunu təsdiqləyib.
Laboratoriyada "ringwoodite" mineralını sintez edərək onu dərin mantiya şəraitinə məruz qoyan alimlər əvvəlcədən hansı seysmik siqnalların yaranacağını bilirdilər. Tədqiqatın müəlliflərindən Stiv Ceykobsen bu süxurların seysmik məlumatlardakı görünüşünü "sanki tərləyirmiş kimi" ifadə edib. Bu bənzətmə suyun mineral strukturu ilə nə dərəcədə sıx bağlı olduğunu aydın göstərir.
Bu kəşf okeanların mənşəyi ilə bağlı uzun illər davam edən mübahisələri də yenidən gündəmə gətirib. İndiyədək okeanların milyardlarla il əvvəl Yerə dəyən buzlu kometalar nəticəsində yarandığı düşünülürdü. Lakin yeni nəticələr suyun kənardan gəlməkdənsə, zamanla Yer kürəsinin dərinliklərindən səthə sızmış ola biləcəyini göstərir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 1127 Tarix: 31 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAzərbaycan banklarının xalis xarici aktivləri 20 %-dən çox artıb
Bu ilin sentyabrın 1-nə Azərbaycan banklarının xalis xarici aktivləri 32 milyard 462,2 milyon manat təşkil edib. "Report" Azərbaycan Mərkəzi Bankına (AMB) istinadən xəbər verir ki, bu, avqustun 1-i müqayisədə 1,4 %, ilin əvvəlinə nisbətən 25,6 %, 2025-ci ilin sentyabrın 1-i ilə müqayisədə is
03.10.2026 149 Ərdoğan Türk dövlətlərini Əməkdaşlıq Günü münasibətilə təbrik edib
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın sosial media hesablarında Türk Dövlətlərinin Əməkdaşlıq Günü münasibətilə təbrik mesajı yayılıb. "Report" xəbər verir ki, Türkiyə Prezidentinin "X" hesabındakı paylaşımda qeyd edilib:. "Türk Dövlətləri Təşkilatımızın yaradılmasına imka
03.10.2026 143 Buryatiyada insanların həyatına təhlükə yaradan 330-dan çox ayı zərərsizləşdirilib
Mütəxəssislər Buryatiyada yaşayış məntəqələrinə yaxınlaşaraq insanlar üçün təhlükə yaradan 330-dan çox ayını zərərsizləşdiriblər. "Report" xəbər verir ki, bu barədə TASS "Burprirodnadzor"a istinadən məlumat yayıb. "İnsanlar üçün təhlükə yaradan 331 ayı zərərsizləşdirilib. Buryatiyad
03.10.2026 154 Azərbaycanda könüllü sığorta bazarı 13 % böyüyüb
Bu ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycanda könüllü sığorta növləri hesabına 901,903 milyon manat sığorta haqqı toplanılıb. "Report" Azərbaycan Mərkəzi Bankına (AMB) istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 13 % çoxdur. Hesabat dövründə könüllü sığorta növləri üzr
03.10.2026 123 Oktyabrın 6-dan 10-dək davam edəcək - Əhaliyə XƏBƏRDARLIQ
"Oktyabrın 6-10-da Drakonid meteor yağışı müşahidə ediləcək. Meteor yağışının maksimumu oktyabrın 9-da saat 23.00 radələrində baş verəcək, bu zaman saatda 5 meteorun müşahidə olunacağı gözlənilir". Bakı Dövlət Universitetinin (BDU) Fizika fakültəsinin Astrofizika kafedrasından Ölkə.az-a verilə
00:35 100 DİN narkotiklə bağlı əməliyyatlar keçirib, saxlanılanlar arasında İran vətəndaşı da var
Bakı və Gəncədə narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsinə qarşı əməliyyatlar keçirilib. Bu barədə "Report"a Daxili İşlər Nazirliyindən (DİN) məlumat verilib. Bildirilib ki, DİN-in Baş Narkotiklərlə Mübarizə İdarəsinin Bakı və Gəncə şəhərlərində keçirdiyi tədbirlərlə narkotiklərin qanunsuz dövriyyəsind
03.10.2026 162 Yeni 100 manatlıqlar niyə terminallarda qəbul edilmir? - Mərkəzi Bankdan AÇIQLAMA
Yeni 100 manatlıq əsginasların bəzi ödəniş terminalları tərəfindən qəbul edilməməsi ilə bağlı görüntülər yayılıb. BakuES-in paylaşdığı videoda vətəndaşın terminala yeni 100 manatlıq əsginası yerləşdirməsinə baxmayaraq, cihazın pulu geri qaytardığı görünür. Bəs yeni 100 manatlıqların bəzi terminallard
00:13 111 Azərbaycanda həyat sığortası üzrə ödənişlər 33 %-dən çox artıb
Bu ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycanda həyat sığortası növlərinin hesabına 639,427 milyon manat sığorta haqqı toplanılıb. "Report" Azərbaycan Mərkəzi Bankına (AMB) istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 7,7 % çoxdur. Hesabat dövründə həyat sığortası növlər
03.10.2026 136 Keniyada kütləvi yol-nəqliyyat hadisəsində 17 nəfər ölüb
Nayrobi-Mombasa magistral yolunda bir neçə avtomobilin kütləvi toqquşması nəticəsində ən azı 17 nəfər həlak olub. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Xinhua" agentliyi Keniya polisisinə istinadən xəbər verir. Polisin məlumatına görə, qəza Salam şəhərində baş verib, belə ki, sahi
03.10.2026 150 
