ABŞ-İran Gərginliyi Fonunda Neft Bahalaşır: Azərbaycan üçün Maaş və Pensiya Artımı Gözlənilirmi? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA
ABŞ-İran gərginliyinin artması və mümkün hərbi toqquşma ehtimalları qlobal enerji bazarlarında ciddi dalğalanmalara səbəb olub. Xüsusilə Brent nefti qiymətlərinin 125 dollar həddini aşması neft ixrac edən ölkələr üçün gözlənilməz maliyyə üstünlüyü yaradıb. Bu artım fonunda Azərbaycan kimi enerji gəlirlərindən asılı iqtisadiyyatlar üçün dövlət büdcəsinə milyardlarla dollar əlavə vəsaitin daxil olması real görünür.
Belə bir şəraitdə əsas sual yaranır: artan neft gəlirləri sosial rifahın yüksəldilməsinə, xüsusilə maaş və pensiyaların artırılmasına yönəldilə bilərmi? Hökumətin fiskal siyasəti, büdcə xərclərinin prioritetləri və makroiqtisadi sabitliyin qorunması kimi amillər bu məsələdə həlledici rol oynayır. Mövcud iqtisadi imkanlar fonunda əhalinin gəlirlərinin artırılması nə dərəcədə realdır və bu addım uzunmüddətli perspektivdə hansı nəticələrə səbəb ola bilər?
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, belə bir vəziyyətdə neftin bahalaşması, xüsusilə Brent markalı neftin qiymətinin yüksək olması Azərbaycanın büdcə gəlirlərini həqiqətən artırır. Amma bu o demək deyil ki, həmin gəlir dərhal və tam şəkildə maaş və pensiyalara yönəldilir. Onun sözlərinə görə, Azərbaycanın büdcə sistemi neft gəlirlərinin böyük hissəsini Azərbaycan Dövlət Neft Fondu vasitəsilə idarə edir: "Bu fondun əsas məqsədi gəlirləri uzunmüddətli sabitlik üçün qorumaqdır. Ona görə də hökumət adətən əlavə gəlirləri tam xərcləmir, bir hissəsini ehtiyat kimi saxlayır.
Maaş və pensiyaların artırılması mümkündür, amma bu qərar təkcə neftin qısa müddətli bahalaşmasına görə verilmir. Hökumət inflyasiya, büdcə xərcləri, sosial öhdəliklər və gələcək riskləri də nəzərə alır. Əgər yüksək neft qiymətləri uzun müddət davam edərsə, bu zaman sosial ödənişlərin artırılması ehtimalı daha real olur.
Eyni zamanda nəzərə almaq lazımdır ki, neft gəlirlərinin sürətlə iqtisadiyyata daxil edilməsi inflyasiyanı artıra bilər. Bu isə maaş və pensiya artımının real təsirini azalda bilər. Ona görə hökumətlər adətən daha ehtiyatlı və mərhələli qərarlar verir.
Yəni qısa desək, neft bahalaşması maaş və pensiyaların artımı üçün imkan yaradır, amma bu artımın olub-olmaması və nə qədər olması birbaşa və dərhal deyil, daha çox uzunmüddətli iqtisadi siyasətdən asılıdır".
Müəllif: İlkin Məmmədkərimov
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 673 Tarix: 31 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşBakıda Ağ Amerika kəpənəyi yaşıllıqlara qənim kəsilib: Mübarizə necə aparılır?
Paytaxtın bəzi ərazilərində, ağaclarda qurdların kütləvi şəkildə müşahidə olunması ilə bağlı mübarizə tədbirləri davam etdirilir. Bakı Şəhər Yaşıllaşdırma Təsərrüfatı Birliyindən (YTB) -a bildirilib ki, məsələ ilə əlaqədar mütəxəssislər qurdların müşahidə edildiyi ərazilərə baxış keçiriblər. Bildirili
14:15 195 İlham Əliyev Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubiley tədbirinin iştirakçılarına müraciət ünvanladı
Prezident İlham Əliyev Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinə həsr olunmuş "Türk Dünyası Həftəsi"nin iştirakçılarına müraciət ünvanlayıb. xəbər verir ki, müraciəti Prezident Administrasiyasının Humanitar siyasət, diaspor, multikulturalizm və dini məsələlər şöbəsinin müdiri Fərə
12:45 186 Yağıntılı hava ilə bağlı əhaliyə XƏBƏRDARLIQ
Azərbaycanın rayonlarında iyunun 30-u gündüzdən iyulun 1-i axşamadək bəzi yerlərdə arabir yağış yağacağı, şimşək çaxacağı gözlənilir. xəbər verir ki, bu barədə Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Ayrı-ayrı yerlərdə yağışın intensiv və güclü olacağı, dolu düşəcəyi ehtimalı var. Çaylarda sululuğu
16:59 125 Apellyasiya şikayətlərinin ödənişli olması təhsildə nəyi dəyişə bilər? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA
Dövlət İmtahan Mərkəzinin İdarə Heyətinin sədri Məleykə Abbaszadənin apellyasiya müraciətlərinin ödənişli olması ilə bağlı səsləndirdiyi təklif təhsil ictimaiyyətində geniş müzakirələrə səbəb olub. O bildirib ki, xüsusilə əsassız apellyasiya müraciətləri qurum üçün ciddi resurs itkisinə səbəb olur v
13:23 192 Nəriman Həsənzadənin SON DURUMU
Xəstəxanaya yerləşdirilən Xalq şairi Nəriman Həsənzadənin vəziyyəti açıqlanıb. Mərkəzi Klinikadan -a verilən məlumata görə, Xalq şairinin vəziyyəti ağır stabil olaraq qalır. Bildirilib ki, Nəriman Həsənzadənin kompleks müalicəsi davam edir. Qeyd edək ki, Xalq şairi Nəriman Həsənzadə xroniki orqan çatışmazlığ
13:45 230 Ərdoğan: "Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin Bakıda qeyd olunması təsadüfi deyil"
"1926-cı ildə baş tutan Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin Bakıda qeyd olunması təsadüfi deyil". "Report"a istinadən xəbər verir ki, bu, Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinə həsr olunmuş Türk Dünyası Həftəsini
14:30 171 Paltaryuyan maşında qalan yaş paltar nə vaxt təhlükəli olur?
Yuyulmuş paltarları paltaryuyan maşının barabanında unudub saxlamaq demək olar ki, hər kəsin başına gələn vəziyyətdir. Yemək hazırlayarkən, uşaqlarla məşğul olarkən və ya maraqlı film izləyərkən paltarları maşından çıxarmağı unutmaq mümkündür. -ın xarici mediaya istinadən xəbərinə görə, belə hallard
18:15 0 Macarıstanda anomal istilər: 90 illik temperatur rekordu yeniləndi
Macarıstanda 28 iyunda rekord temperatur qeydə alınıb. Bazar günü Budapeştdə termometrin civə sütunu 40 dərəcə Selsiyə yüksəlib. -ın məlumatına görə, bu barədə Macarıstanın "HungaroMet" Meteorologiya Xidməti açıqlama yayıb. Məlumatda bildirilir ki, ölkədə müntəzəm hava müşahidələri 1870-c
16:15 136 Prezident: "Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin keçirilməsinə dair irəli sürdüyüm təşəbbüsün reallaşması məmnunluq doğurur"
"Birinci Türkoloji Qurultayın 100 illik yubileyinin keçirilməsinə dair ötən ilin oktyabrında Qəbələdə Türk Dövlətləri Təşkilatının Dövlət Başçıları Şurasının 12-ci Zirvə Görüşü zamanı irəli sürdüyüm təşəbbüsün bu gün reallaşması məmnunluq doğurur". AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, bu barəd
13:00 183 
