8 milyard işıq ili uzaqlıqdakı bir obyektdən lazer siqnalı tutuldu: Bu nə ola bilər?
Astronomlar kosmosda uzaq bir lazer siqnalı aşkar ediblər. Bu tapıntı qalaktikaların necə yarandığını və bir-biri ilə necə toqquşduğunu anlamağa kömək edə bilər.
Qaynarinfo "Focus"a istinadən xəbər verir ki, Cənubi Afrikada yerləşən Pretoriya Universitetinin beynəlxalq astronom qrupu MeerKAT radioteleskopundan istifadə edərək çox güclü mikrodalğa siqnalını qeydə alıb.
Siqnal təxminən səkkiz milyard işıq ili uzaqlıqdan gəlir. Tədqiqatçıların "arXiv" onlayn arxivində paylaşdıqları məlumatlara görə, bu siqnal indiyə qədər müşahidə olunan ən enerjili hadisələrdən biridir.
Tədqiqatçıların hesablamalarına görə, şüalanma HATLAS J142935.3-002836 adlı birləşən qalaktikalar sistemindən gəlir. Belə toqquşmalarda nəhəng qaz buludları sıxılır. Molekullar həyəcanlanır və güclənmiş mikrodalğalar şüalandırır. Mütəxəssislər ölçülən siqnalı hidroksil megamazer adlandırır - yəni radyo diapazonunda təbii bir lazer növü.
Siqnalın intensivliyi o qədər yüksəkdir ki, obyekt daha ekstremal "gigamazer" sinfinə də daxil ola bilər - adi mazerlərdən milyardlarla dəfə parlaq kosmik mazerlər. "Bu qalaktik sistem həqiqətən istisnadır", - deyə Pretoriya Universitetindən postdoktorant Tato Manamela bildirib, məlumat verir Phys.org.
Bu kəşf qravitasiya linzası sayəsində mümkün olub - bu, Albert Eynşteyn tərəfindən təsvir edilmiş bir hadisədir. Aralıq qalaktika öz qravitasiyası ilə məkan-zamanı əyir və beləliklə, uzaq sistemin şüalanan mikrodalğalarını fokuslayır. Bu sayədə Yer üzündəki radioteleskoplar siqnalı əhəmiyyətli dərəcədə gücləndirilmiş şəkildə qəbul edə biliblər.
Tədqiqatçılar ümid edirlər ki, gələcəkdə bu üsulla daha çox megamazer aşkar edəcəklər. Bu isə onlara qalaktikaların milyardlarla il ərzindəki inkişafını və toqquşmalarını daha dəqiq öyrənməyə imkan verəcək.
Qalaktikalar toqquşanda onların qazları qarışır və sıx buludlar əmələ gəlir, burada milyonlarla yeni ulduz doğulur. Eyni zamanda, onların görünüşü kəskin dəyişir: spiral qalaktikaların birləşməsindən, məsələn, dairəvi elliptik qalaktikalar yaranır.
Bizim Süd Yolu da Andromeda qalaktikası ilə toqquşma istiqamətində hərəkət edir, bu toqquşma təxminən beş milyard ildən sonra baş verəcək. Hətta ulduzlar və planet sistemləri əsasən toxunulmaz qalacaq, lakin Günəş həmin vaxta qədər qırmızı nəhəngə çevriləcək və Yer yaşamaq üçün əlverişsiz olacaq.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 841 Tarix: 11 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşMəktəblərdə dərslərin başlama vaxtı dəyişir? - "08:00-dan daha gec…"
Azərbaycanda məktəblərdə dərslərin başlama saatının 08:00-dan daha gec vaxta keçirilməsi məsələsi gündəmə gətirilib. Belə ki, bununla bağlı yazı dərc edərək, xüsusilə yeniyetmələrin yuxu rejimi, dərsə diqqəti və təhsil nəticələri baxımından dərslərin daha gec başlamasının mümkün üstünlüklərini müzakirəy
00:32 106 Bu günkü iməclikdə Bakının 556 küçəsi yuyuldu - FOTO
Bu gün paytaxtda keçirilən növbəti genişmiqyaslı daxili iməcilik zamanı Bakının 556 küçəsi yuyulub. BİG.AZ xəbər verir ki, bu barədə Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin (BŞİH) Mətbuat Xidməti məlumat yayıb. Məlumata görə, səhər saatlarından etibarən BŞİH-in kommunal təsərrüfat xidmətlərinin texnikası tərəfində
15.08.2026 155 Azərbaycan ABŞ-nin fiskal şəffaflıq tələblərinə cavab verir
Azərbaycan artıq ABŞ Dövlət Departamentinin fiskal şəffaflıq tələblərinə cavab verir. xəbər verir ki, bu barədə ABŞ-nin Azərbaycandakı səfirliyi məlumat yayıb. Bildirilib ki, bu, ABŞ Dövlət Departamentinin 2026-cı il Fiskal Şəffaflıq Hesabatında qeyd olunub: "Fiskal şəffaflıq etimadı artırır, hesabatlılığ
15.08.2026 144 Husilər Yəməndəki Moha limanına hücum edib, ən azı bir nəfər həlak olub
Husilər Qırmızı dəniz sahilində yerləşən və Yəmən hökumətinin nəzarətində olan Moha limanına hücum ediblər. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "The Times of Israel" qəzeti Yəmən Silahlı Qüvvələrinin bəyanatına istinadən məlumat yayıb. Hücum nəticəsində təhlükəsizlik xidmətinin ə
15.08.2026 139 Qeyri-sabit hava şəraiti BU TARİXƏDƏK DAVAM EDƏCƏK
Azərbaycanın rayonlarında müşahidə olunan qeyri-sabit hava şəraitinin avqustun 17-dək davam edəcəyi, fasilələrlə yağış yağacağı gözlənilir. BİG.AZ xəbər verir ki, bununla bağlı Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Bildirilib ki, ayrı-ayrı yerlərdə yağıntının leysan xarakterli intensiv olacağı
15.08.2026 201 Kartdan-karta ianə köçürmələri dayandırılır? - AÇIQLAMA
Avqustun 1-dən etibarən kartdan-karta köçürmələrə tətbiq olunan yeni məhdudiyyətlər şəxsi bank kartları vasitəsilə həyata keçirilən yardım kampaniyalarının gələcəyi ilə bağlı suallar yaradıb. Belə ki, indiyədək müalicə xərcləri, təhsil və digər sosial ehtiyacların qarşılanması üçün vətəndaşlar əsasə
00:07 94 Bu şəxslərin müavinəti LƏĞV EDİLƏCƏK
Valideynlərindən birinin məcburi köçkün statusuna malik olmaması səbəbindən bəzi şəxslərə vahid aylıq müavinətin təyin edilməməsi məsələsi ictimai müzakirələrə səbəb olub. Məsələ yalnız sosial ödənişin verilib-verilməməsi ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda ailə üzvlərinin statusunun sosial təminat hüquqların
00:26 104 Dəbdəbəli toylardan imtina edək!
Azərbaycanda toy mövsümünün ən çox müzakirə olunan məsələlərindən biri də şadlıq saraylarında boş yer tapmaqdır. Xüsusilə Bakıda bəzi restoranlarda uyğun tarix üçün aylar əvvəldən müraciət etmək lazım gəlir. Hətta toy etmək istəyənlərin məkanı 5-6 ay əvvəldən "bron" etməli olduğu bildirilir
00:15 107 Sosial müavinətlərlə bağlı MÜHÜM XƏBƏR
Bu ilin iyul ayında Azərbaycanda yaşa görə aylıq sosial müavinət alanların sayı 177,5 min nəfər olub. Bu barədə Ölkə.az-a Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi yanında Dövlət Sosial Müdafiə Fondundan (DSMF) bildirilib. Məlumata görə, onların 39,4 %-ni kişilər, 60,6 %-ni isə qadınlar təşkil edi
00:30 97