Yeni kəşf edilmiş səma cismi kosmik sirri aça bilər
Astronomlar kosmosda daha əvvəl məlum olmayan Cloud-9 adlı astronomik obyekt aşkar etmiş ola bilərlər.
Qaynarinfo CNN-ə istinadən xəbər verir ki, bu obyekt Kainatın ən böyük sirlərindən biri sayılan qaranlıq maddə haqqında yeni biliklər verə bilər.
Alimlər indiyədək qaranlıq maddəni birbaşa müşahidə etməyiblər. Kainatın strukturunu formalaşdıran bu sirli maddənin Ümumi maddənin təxminən 85 faizini təşkil etdiyi güman olunur və onu yalnız qravitasiya təsiri vasitəsilə aşkar etmək mümkündür.
"The Astrophysical Journal Letters" nəşrində dərc olunan yeni tədqiqata əsasən, Cloud-9 qaranlıq maddə buludu hesab olunur və Kainatın ilk dövrlərində qalaktikaların formalaşmasından qalan bir obyekt ola bilər.
"Hubbl" kosmik teleskopu vasitəsilə aparılan son müşahidələr Cloud-9-un ulduzlara malik olmadığını göstərib. Bu səbəbdən, adi qalaktikalardan fərqli olaraq, Cloud-9 qaranlıqdır. O, zəif cırtdan qalaktika və ya təxminən bir neçə milyard ulduzdan ibarət kiçik qalaktika ilə qarışdırıla bilər. Belə qalaktikalar yüz milyardlarla ulduzdan ibarət olan Süd Yolu ilə müqayisədə xeyli kiçikdir.
Tədqiqatçıların sözlərinə görə, Cloud-9 gələcəkdə qalaktikaya çevrilə bilər. Əgər obyekt kifayət qədər kütlə toplasa, buluddakı qaz dağılaraq fraqmentləşəcək və bu proses ulduzların yaranmasına səbəb olacaq. Nəticədə Cloud-9 gec çiçəklənən qalaktikaya çevrilə bilər.
"Bu bulud qaranlıq Kainata açılan pəncərədir. Teorik olaraq bilirik ki, Kainatdakı kütlənin böyük hissəsi qaranlıq maddədən ibarət olmalıdır, lakin bu maddə işıq yaymadığı üçün onu aşkar etmək çətindir. Cloud-9 bizə qaranlıq maddənin üstünlük təşkil etdiyi bir buludu müşahidə etmək üçün nadir imkan yaradır", deyə tədqiqatın həmmüəllifi, Baltimordakı Kosmik Teleskop Elmi İnstitutunun astronomu Endryu Foks bildirib.
Mövcud nəzəriyyələrdən birinə görə, qaranlıq maddə 13,8 milyard il əvvəl Kainatın yaranmasına səbəb olan Böyük Partlayış nəticəsində formalaşıb və heç vaxt ulduzların yaranması üçün kifayət qədər qaz toplamadığı kosmik buludlar yaradıb.
Cloud-9 ilk dəfə üç il əvvəl Çinin Quychjou əyalətində yerləşən beş yüz metrlik sferik radioteleskop - "FAST" vasitəsilə Messier 94 qalaktikasının yaxınlığında hidrogen qazının tədqiqi zamanı aşkarlanıb.
Obyekt bu adı ona görə alıb ki, Messier 94 spiral qalaktikasının ətrafında tapılan doqquzuncu qaz bulududur. Qazdakı cüzi deformasiyalar buludla qalaktika arasında mümkün qarşılıqlı təsirdən xəbər verir.
Gələcək müşahidələr və Cloud-9-a bənzər digər obyektlərin aşkar edilməsi qaranlıq maddənin təbiətinin, qalaktikaların formalaşması və təkamülünün, eləcə də Kainatın ilkin dövrlərinin daha dərindən anlaşılmasına gətirib çıxara bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 846 Tarix: 12 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşXƏBƏRDARLIQ! Bu tarixlərdə hava KƏSKİN PİSLƏŞƏCƏK: Güclü külək, temperatur enəcək...
Növbəti üç gün ərzində Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin kəskin dəyişəcəyi, güclü külək əsəcəyi və temperaturun aşağı enəcəyi gözlənilir. BİG.AZ xəbər verir ki, meteoroloji proqnozlara əsasən, bu gün - noyabrın 15-də paytaxtda gündüz 17-18 dərəcə isti müşahidə olunsa da, küləyin sürət
10:50 193 Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 4 illik proqnozları açıqlanıb
Gələn il Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 1 milyon 800 min tona çatacağı proqnozlaşdırılır. "Report" xəbər verir ki, bu, 2027-ci ilin dövlət büdcəsi zərfinin layihəsində öz əksini tapıb. Bildirilib ki, bu, 2026-cı il üçün müəyyənləşdirilmiş proqnozla müqayisədə 7,9 % azdır. 2028 ci ildə
14:30 0 Azərbaycanda pambıq istehsalının 4 illik proqnozu açıqlanıb
Gələn il Azərbaycanda pambıq istehsalının 351,9 minə tona çatacağı proqnozlaşdırılır. "Report" xəbər verir ki, bu, 2027-ci ilin dövlət büdcəsi zərfinin layihəsində öz əksini tapıb. Məlumata görə, bu, 2026-cı il proqnozuna nisbətən 11,1 % çoxdur. 2028-ci ildə pambıq istehsalının 373,8 min to
13:20 27 Alen Simonyan vəzifəsini itirir?
Ermənistanın yeni konstitusiya layihəsinə əsasən, Təhlükəsizlik Şurasının katibi vəzifəsinin ləğvi planlaşdırılır. -ın xəbərinə görə, bu məlumatı ölkənin ədliyyə nazirinin mətbuat katibi Mariam Melkumyan "Joxovurd" nəşrinin sorğusuna cavabında təsdiqləyib. Beləliklə, yeni konstitusiya qəbu
12:10 107 Zelenskidən Meloniyə ironik cavab: "Axı bunu sən istəmirdin"
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Avropa İttifaqının (Aİ) Dublində keçirilən qeyri-rəsmi sammiti çərçivəsində görüşləri zamanı İtaliyanın Baş naziri Corcia Melonini açıq şəkildə tənqid edib. -ın xəbərinə görə, bu barədə İtaliyanın "Il Fatto Quotidiano" qəzeti məlumat verib. Nəşr Zelenskini
10:45 155 ABŞ Ukrayna hərbçilərinin hazırlığını artırıb
ABŞ 2026-cı ilin II rübündə Ukrayna Silahlı Qüvvələrinin (USQ) hazırlıq miqyasını 25%-dən çox genişləndirib. "Report" xəbər verir ki, bu məlumatlar Pentaqonun və ABŞ Dövlət Departamentinin baş müfəttişləri tərəfindən hazırlanmış yeni məruzədə yer alıb. ABŞ-nin qanunverici hakimiyyət qolunu
16:30 0 Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Ehtiram Əliyev vəfat etdi
Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Ehtiram Əliyev uzunsürən xəstəlikdən sonra 54 yaşında vəfat edib. BİG.AZ Ölkə.az-a istinadən xəbər verir ki, Milli Qəhrəman noyabrın 15-də müalicə aldığı Milli Onkologiya Mərkəzində dünyasını dəyişib. Mərhum noyabrın 16-da İkinci Fəxri xiyabanda dəfn olunacaq. Qeyd edək ki
17:04 0 Əhaliyə SON DƏQİQƏ XƏBƏRDARLIĞI: Bu tarixdə qar yağacaq
Milli Hidrometeorologiya Xidmətinin məlumatına əsasən, noyabrın 16-da Bakıda və Abşeron yarımadasında bəzi yerlərdə arabir yağış yağacağı gözlənilir. Xidmətdən BİG.AZ-a bildirilib ki, yarımadanın ayrı-ayrı yerlərində yağışın qısamüddətli intensivləşəcəyi ehtimalı var. Səhər yağış tədricən kəsiləcək
14:27 0 Qəbir ziyarətinə gedənlər qəzaya düşdülər: Xəsarət alanların adları məlum oldu - Video
Ordubad rayonunda sərnişin mikroavtobusunun aşması nəticəsində xəsarət alan 11 nəfərin kimliyi məlum olub. xəbər verir ki, hadisə zamanı 1966-cı il təvəllüdlü Səkinə Həsənova, 1962-ci il təvəllüdlü Səadət Bağırova, 1964-cü il təvəllüdlü Zəhra İmanova, 1962-ci il təvəllüdlü Kəmalə Həsənova, 1988-ci i
17:09 0