Yeni kəşf edilmiş səma cismi kosmik sirri aça bilər
Astronomlar kosmosda daha əvvəl məlum olmayan Cloud-9 adlı astronomik obyekt aşkar etmiş ola bilərlər.
Qaynarinfo CNN-ə istinadən xəbər verir ki, bu obyekt Kainatın ən böyük sirlərindən biri sayılan qaranlıq maddə haqqında yeni biliklər verə bilər.
Alimlər indiyədək qaranlıq maddəni birbaşa müşahidə etməyiblər. Kainatın strukturunu formalaşdıran bu sirli maddənin Ümumi maddənin təxminən 85 faizini təşkil etdiyi güman olunur və onu yalnız qravitasiya təsiri vasitəsilə aşkar etmək mümkündür.
"The Astrophysical Journal Letters" nəşrində dərc olunan yeni tədqiqata əsasən, Cloud-9 qaranlıq maddə buludu hesab olunur və Kainatın ilk dövrlərində qalaktikaların formalaşmasından qalan bir obyekt ola bilər.
"Hubbl" kosmik teleskopu vasitəsilə aparılan son müşahidələr Cloud-9-un ulduzlara malik olmadığını göstərib. Bu səbəbdən, adi qalaktikalardan fərqli olaraq, Cloud-9 qaranlıqdır. O, zəif cırtdan qalaktika və ya təxminən bir neçə milyard ulduzdan ibarət kiçik qalaktika ilə qarışdırıla bilər. Belə qalaktikalar yüz milyardlarla ulduzdan ibarət olan Süd Yolu ilə müqayisədə xeyli kiçikdir.
Tədqiqatçıların sözlərinə görə, Cloud-9 gələcəkdə qalaktikaya çevrilə bilər. Əgər obyekt kifayət qədər kütlə toplasa, buluddakı qaz dağılaraq fraqmentləşəcək və bu proses ulduzların yaranmasına səbəb olacaq. Nəticədə Cloud-9 gec çiçəklənən qalaktikaya çevrilə bilər.
"Bu bulud qaranlıq Kainata açılan pəncərədir. Teorik olaraq bilirik ki, Kainatdakı kütlənin böyük hissəsi qaranlıq maddədən ibarət olmalıdır, lakin bu maddə işıq yaymadığı üçün onu aşkar etmək çətindir. Cloud-9 bizə qaranlıq maddənin üstünlük təşkil etdiyi bir buludu müşahidə etmək üçün nadir imkan yaradır", deyə tədqiqatın həmmüəllifi, Baltimordakı Kosmik Teleskop Elmi İnstitutunun astronomu Endryu Foks bildirib.
Mövcud nəzəriyyələrdən birinə görə, qaranlıq maddə 13,8 milyard il əvvəl Kainatın yaranmasına səbəb olan Böyük Partlayış nəticəsində formalaşıb və heç vaxt ulduzların yaranması üçün kifayət qədər qaz toplamadığı kosmik buludlar yaradıb.
Cloud-9 ilk dəfə üç il əvvəl Çinin Quychjou əyalətində yerləşən beş yüz metrlik sferik radioteleskop - "FAST" vasitəsilə Messier 94 qalaktikasının yaxınlığında hidrogen qazının tədqiqi zamanı aşkarlanıb.
Obyekt bu adı ona görə alıb ki, Messier 94 spiral qalaktikasının ətrafında tapılan doqquzuncu qaz bulududur. Qazdakı cüzi deformasiyalar buludla qalaktika arasında mümkün qarşılıqlı təsirdən xəbər verir.
Gələcək müşahidələr və Cloud-9-a bənzər digər obyektlərin aşkar edilməsi qaranlıq maddənin təbiətinin, qalaktikaların formalaşması və təkamülünün, eləcə də Kainatın ilkin dövrlərinin daha dərindən anlaşılmasına gətirib çıxara bilər.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 804 Tarix: 12 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşBu şəxslər daha yüksək pensiya ALA BİLƏR - AÇIQLAMA
Azərbaycanda gələcək pensiyanın məbləği əsasən vətəndaşın əmək fəaliyyəti dövründə əldə etdiyi rəsmi gəlirlər, ödədiyi sosial sığorta haqları və formalaşdırdığı pensiya kapitalı ilə bağlıdır. Bu baxımdan uzun müddət rəsmi əmək fəaliyyəti göstərən və əməkhaqqısı yüksək olan şəxslərin gələcəkdə daha yüksə
00:23 125 Azərbaycan əhəng istehsalını avqustda 2 dəfə artırıb
Bu ilin yanvar-avqust aylarında Azərbaycanda 26,8 min ton əhəng istehsal edilib. "Report" Dövlət Statistika Komitəsinə istinadən xəbər verir ki, bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 79 % çoxdur. Təkcə avqustda isə ölkədə 4,8 min ton əhəng istehsal edilib. Bu, 1 il əvvələ nisbətən 2 dəf
19.09.2026 114 ABŞ Ukraynaya milyardlarla dollarlıq silah satacaq
Amerika Birləşmiş Ştatları Ukraynaya ümumi dəyəri 2.68 milyard dollar təşkil edən hava hücumundan müdafiə (HHM) vasitələrinin və hərbi sursatların mümkün satışına razılıq verib. xəbər verir ki, bu barədə ABŞ Dövlət Departamentinin rəsmi internet səhifəsində dərc olunan bəyanatda məlumat verilib. Sənədd
19.09.2026 123 Bu şəxslərə XOŞ XƏBƏR: Gediş haqqı daha az olacaq
Artıq tələbələr "Bakıkart" üzrə gediş haqqını "Tələbəplus" kartı ilə ödədikdə 10% bonus əldə edə biləcəklər. "Bakupost" xəbər verir ki, bu barədə Təhsilin İnkişafı Fondu məlumat yayıb. Bonus həm fiziki "Tələbəplus" kartı, həm də QR-ödənişləri zamanı keçərlidir
00:33 134 Pensiyalar və uşaqpulu ilə bağlı GÖZLƏNİLMƏZ PLAN - DETALLAR ÜZƏ ÇIXDI
İqtisadçı Natiq Cəfərlinin son təklifi diqqət çəkib. O, vətəndaşlar üçün beş maddəlik "rahatlıq planı" açıqlayıb. Buraya quru sərhədlərin açılması, uşaqpulu, bir çox dövlət-hökumət qurumlarının ləğvi, və ya səlahiyyətlərinin kəskin azaldılması, kiçik-orta sahibkarlara müəyyən güzəştlər, pensiyakapitalın
19.09.2026 150 TƏCİLİ: Metroda gedişhaqqı artırılır? - AÇIQLAMA
Son dövrlər ictimai nəqliyyatdan, o cümlədən Bakı metrosundan istifadə edən sərnişinlərin sayında müşahidə olunan dəyişikliklər metropolitenin maliyyələşdirilməsi məsələsini yenidən gündəmə gətirir. Metro kimi iri infrastruktur obyektlərinin saxlanılması, qatarların istismarı, texniki xidmət və yen
00:13 120 İrandan Fransaya sərt cavab: "Timsah göz yaşları tökməyin"
"Müstəqillik müharibəsi dövründə 1.5 milyon əlcəzairli Fransa tərəfindən qətlə yetirilib. Paris onların yalnız onda birindən azını rəsmən tanıyır və Fransa indiyədək öz müstəmləkə cinayətlərinə görə üzr istəməkdən boyun qaçırır", - deyə nazir qeyd edib. Əraqçı, həmçinin Barronu Minabdakı məktəb
19.09.2026 120 Oktyabrın 1-dən bahalaşır - 25 manatdan UCUZ OLMAYACAQ
Oktyabrın 1-dən Azərbaycanda qiyməti 18 manat və ya daha aşağı olan bütün sabit genişzolaqlı internet tarifləri vahid minimum həddə - 25 manata keçiriləcək. Dəyişiklik mobil rabitə və mobil internet paketlərinə şamil edilmir, yalnız fiber-optik və ADSL kimi sabit xətt xidmətlərini əhatə edir. Rəsmi iza
00:29 140 "Əsrin müqaviləsi"nin imzalanmasının 32-ci ildönümüdür
"Əsrin müqaviləsi"nin imzalanmasından 32 il ötür. xatırladır ki, sentyabrın 20-si Azərbaycanda Xəzərin milli sektorunda yerləşən "Azəri-Çıraq-Dərinsulu Günəşli" (AÇG) yataqlar blokunun işlənməsi üzrə Hasilatın Pay Bölgüsü Sazişinin ("Əsrin müqaviləsi") ildönümü və neft-qa
00:25 108