Alimlər insanların Ayı çirkləndirməyə başladığını aşkarlayıblar

Alimlər insanların Ayı çirkləndirməyə başladığını aşkarlayıblarAyın kosmik gəmilərindən çıxan metan qazının yarıdan çoxu təbii peykin Yer kürəsində həyatın mənşəyinə dair ipucları saxlaya biləcək bölgələrini çirkləndirə bilər.

BiG.AZ-ın "Report"a istinadən məlumatına görə, Avropa Kosmik Agentliyinin (ESA) alimlər qrupu bu nəticəyə "Journal of Geophysical Research: Planets" jurnalında dərc olunmuş araşdırmaya nəticələrinə əsasən gəliblər.

Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, Ayın qütblərində daimi kölgədə qalan bölgələrin çirklənməsi xüsusi təhlükə yaradır, çünki milyardlarla il əvvəl kometlər və asteroidlər tərəfindən çatdırılan üzvi molekullar buzda donmuş ola bilər. Bu "prebiotik üzvi molekullar" həyatın mümkün "tikinti blokları"dır və izləri Yer kürəsində çoxdan silinib.

Alimlər tərəfindən qarşıdan gələn ESA "Arqonavt" missiyasından nümunə olaraq aparılan simulyasiyalar göstərib ki, metan molekulları - qazın əsas üzvi birləşmələri - Cənub qütbündəki eniş yerindən Şimal qütbünə iki ay günündən az müddətdə çata bilər. Yeddi ay günü (təxminən yeddi Yer ayı) ərzində metan tullantılarının yarısından çoxu qütblərdə "soyuqda qalır": cənub qütbündə 42 % və şimal qütbündə 12 %.

"Biz elmi və kosmosa qoyulan investisiyalarımızı qorumağa çalışırıq", - Avropa Kosmik Agentliyinin planetlərin qorunması üzrə məsul şəxsi Silvio Sinibaldi bildirib. "Paradoksal olaraq, fəaliyyətlərimiz əslində elmi tədqiqatlara mane ola bilər", - o vurğulayıb.

Atmosferin demək olar ki, olmaması səbəbindən Aydakı molekullar ballistik trayektoriyaları izləyir, səthdə sıçrayır, soyuqda yavaşlayır və Günəş işığında sürətlənir. Bu o deməkdir ki, çirklənmədən etibarlı şəkildə qorunan eniş yerləri mövcud olmaya bilər. Tədqiqatın müəllifləri bu modelləri Aydakı real dünya ölçmələri ilə təsdiqləməyin və Ay mühitinin unikal elmi dəyərini qorumaq üçün planetlərin qorunması strategiyaları hazırlamağın vacibliyini vurğulayırlar.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 754   Tarix: 08 yanvar 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 4 illik proqnozları açıqlanıb

Gələn il Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 1 milyon 800 min tona çatacağı proqnozlaşdırılır. "Report" xəbər verir ki, bu, 2027-ci ilin dövlət büdcəsi zərfinin layihəsində öz əksini tapıb. Bildirilib ki, bu, 2026-cı il üçün müəyyənləşdirilmiş proqnozla müqayisədə 7,9 % azdır. 2028 ci ildə

14:30 0
.

Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Ehtiram Əliyev vəfat etdi

Azərbaycanın Milli Qəhrəmanı Ehtiram Əliyev uzunsürən xəstəlikdən sonra 54 yaşında vəfat edib. BİG.AZ Ölkə.az-a istinadən xəbər verir ki, Milli Qəhrəman noyabrın 15-də müalicə aldığı Milli Onkologiya Mərkəzində dünyasını dəyişib. Mərhum noyabrın 16-da İkinci Fəxri xiyabanda dəfn olunacaq. Qeyd edək ki

17:04 0
.

Məzun olmağa hazırlaşırdılar, arzuları yarımçıq qaldı: İki məktəblinin faciəli taleyi - Video

Füzuli rayonunda baş verən ağır yol-nəqliyyat hadisəsi iki məktəblinin və müəllimin həyatına son qoyub. xəbər verir ki, hadisə rayonun Böyük Bəhmənli kəndi ərazisində qeydə alınıb. Qəza nəticəsində müəllim Seymur İsmayılov, eləcə də onun şagirdləri Turan Əsgərov və Əhəd Heydərzadə həyatlarını itiriblər

10:35 199
.

Azərbaycanda bəzi dövlət müəssisələri ləğv oluna bilər

Dövlət büdcəsinin yükünün azaldılması və maliyyə intizamının gücləndirilməsi məqsədilə bəzi dövlət müəssisələrinin ləğvi və ya özəlləşdirilməsi məsələsinə baxılması təklif olunur. xəbər verir ki, sözügedən məsələ Hesablama Palatasının "Azərbaycan Respublikasının 2027-ci il dövlət büdcəsi haqqında"

12:00 139
.

2027-ci ildə pensiyaçılar üçün YENİ ARTIM - 640 manatla bağlı gözlənti

Azərbaycanda 2027-ci ildə əmək pensiyalarının artırılması gözlənilir. Gələn ilin dövlət büdcəsi və Dövlət Sosial Müdafiə Fondunun (DSMF) büdcə layihəsində pensiyaların təxminən 7,5 faiz indeksləşdirilməsi üçün 575,5 milyon manat vəsait nəzərdə tutulub. Eyni zamanda, gələn il orta aylıq əmək pensiyasını

00:11 306
.

Rusiya Odessaya hərbi yük daşıyan gəmini vurdu

Rusiya qoşunları Odessa vilayətindəki Çornomorsk limanına hərbi yüklər daşıyan gəmini vurub. -ın TASS-a istinadən xəbərinə görə, bu barədə Rusiya Müdafiə Nazirliyindən məlumat verilib. "Zərbə nəticəsində dəniz yolu ilə keçən limana hərbi yüklər çatdıran yük gəmisi vurulub", - deyə bildirili

14.11.2026 281
.

Cənubi Koreyanın XİN başçısı Çinin güclənməsindən narahat olmamağa çağırıb

Cənubi Koreya Çinin güclənməsindən əsassız şəkildə narahat olmamalı və ya onun imkanlarını kiçiltməməlidir. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" Cənubi Koreyanın xarici işlər naziri Ço Hyonun bəyanatına istinadən məlumat yayıb. "Çinə hazırkı səfərim zamanı bir daha əmi

11:15 125
.

İtaliya istifadəçilərin foto və videolarına razılıq olmadan girişə görə "Meta"nı 805 milyon avro cərimələyib

İtaliyanın Fərdi Məlumatların Mühafizəsi İdarəsi "Android" istifadəçilərinin foto və videolarına onların razılığı və xəbərdarlığı olmadan giriş əldə etdiyinə görə "Meta"nı 805 milyon avro ($887 mln) cərimələyib. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" tənzimləyicini

12:30 99
.

XƏBƏRDARLIQ! Bu tarixlərdə hava KƏSKİN PİSLƏŞƏCƏK: Güclü külək, temperatur enəcək...

Növbəti üç gün ərzində Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin kəskin dəyişəcəyi, güclü külək əsəcəyi və temperaturun aşağı enəcəyi gözlənilir. BİG.AZ xəbər verir ki, meteoroloji proqnozlara əsasən, bu gün - noyabrın 15-də paytaxtda gündüz 17-18 dərəcə isti müşahidə olunsa da, küləyin sürət

10:50 193
.