3 milyard ildən qədim qayalarda həyat izləri tapıldı

3 milyard ildən qədim qayalarda həyat izləri tapıldıAlimlər 3,3 milyard ildən qədim qayalarda həyatın mövcudluğunu sübut edən kimyəvi dəlillər aşkarlayıblar ki, bu da Yer üzündə həyatın başlanğıc tarixini daha da qədim dövrə çəkir.

Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Interesting Engineering" yazıb.

Həmçinin yeni araşdırma oksigen yaradan fotosintezin başlanğıcını təxminən bir milyard il geriyə çəkən molekulyar dəlillər təqdim edib.

Qeyd olunur ki, ABŞ-dakı Karnegi Elm İnstitutunun rəhbərliyi ilə beynəlxalq komanda qabaqcıl kimyəvi analizi süni intellekt texnologiyası ilə birləşdirən yeni yanaşmadan istifadə edib.

Miçiqan Dövlət Universitetinin Yer və ətraf mühit elmləri kafedrasının dosenti Keti Maloni bildirib ki, qədim süxurlar Yer üzündə həyatın tarixini izah edən maraqlı sirrlərlə doludur, lakin həmişə bir neçə vacib "parça" çatmır. Onun sözlərinə görə, kimyəvi analizlə maşın öyrənməsinin birləşməsi indiyə qədər görünməyən qədim bioloji izlərin aşkarlanmasına imkan verib.

Nəşr vurğulayır ki, Yerin ən qədim süxurları ilkin həyat formaları barədə müəyyən ipucları verə bilər. Lakin bu süxurlarda orijinal molekulyar izlərin tapılması çox çətindir, çünki kövrək qalıqlar və biosiqnallar milyard illər ərzində geoloji proseslər nəticəsində əzilib, qızdırılıb və məhv edilib.

Eyni zamanda yeni araşdırma göstərir ki, orijinal biomolekullar yox olsa belə, onların fraqmentləri erkən biosfer haqqında diaqnostik məlumatı saxlamaya davam edə bilər.

"Interesting Engineering" yazır ki, tədqiqat qrupu süni intellekt sistemini maşın öyrənməsi vasitəsilə qədim orqanizmlərin buraxdığı zəif molekulyar "barmaq izlərini" tanımağa öyrədib. Alimlər 400-dən çox nümunəni – müasir bitkiləri, milyardillik fosilləri və meteoritləri – analiz ediblər.

Kimyəvi analiz sayəsində üzvi və qeyri-üzvi materiallar molekulyar fraqmentlərə ayrılıb və süni intellekt həyatın mövcudluğunu göstərən kimyəvi qanunauyğunluqları öyrənib. Modellər bioloji və qeyri-bioloji materialları 90 faizdən çox dəqiqliklə ayıra bilib.

Yeni üsul sayəsində alimlər 3,3 milyard ildən qədim qayalarda həyat izləri, həmçinin ən azı 2,5 milyard illik qayalarda oksigen istehsal edən fotosintezin əlamətlərini aşkarlayıblar.

Karnegi İnstitutunun baş elmi əməkdaşı və məqalənin həmmüəllifi doktor Robert Heyzen qeyd edib ki, qədim həyat yalnız fosillər deyil, kimyəvi "əks-sədalar" da buraxır və maşın öyrənməsi bu əks-sədaları ilk dəfə etibarlı şəkildə şərh etməyə imkan verir.

Tədqiqatçılar bildirirlər ki, süni intellektə əsaslanan kimyəvi analiz üsulu yalnız Yer üçün nəzərdə tutulmur.

Keti Maloninin sözlərinə görə, bu innovativ texnika qədim dövrlərin fosil yazılarını yeni şəkildə oxumağa imkan verir və digər planetlərdə həyat axtarışında da faydalı ola bilər.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 637   Tarix: 19 noyabr 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Böyük Britaniya Kiprə qırıcı təyyarələr yerləşdirdi: Səbəb İrandır

Böyük Britaniya İran ətrafındakı vəziyyət fonunda regional təhlükəsizliyi gücləndirmək məqsədilə Kiprdəki Akrotiri aviabazasına öz qırıcı təyyarələrini göndərib. -ın xəbərinə görə, bu barədə "The Times" qəzeti məlumat verib. Altı "F-35B" qırıcı təyyarəsi artıq İraq və Suriya üzərind

21:40 81
.

Bakıda iki körpə eyni vaxtda HƏYATINI İTİRDİ: Əkizlərin ölümündə müəmmalı "boya" detalı

Paytaxtın Xətai rayonu, Əhmədli ("kənd Əhmədli") qəsəbəsində bədbəxt hadisə baş verib. Belə ki, yerli KİV-də yayılan məlumata görə, sözügedən ünvandakı mənzillərdən birində yaşayan iki körpənin dəm qazından zəhərləndiyi bildirilir. Lakin onların yaxınları Baku TV-yə bu məlumatın həqiqətə uyğu

23:04 0
.

Fin körfəzi akvatoriyasında iki gəmi toqquşub

Fin körfəzi akvatoriyasında iki gəmi toqquşub. "Report" Rusiya KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Fövqəladə Hallar Nazirliyinin Leninqrad vilayəti üzrə Baş İdarəsinin mətbuat xidmətindən bildirilib. "Eyni istiqamətdə hərəkət zamanı "Qlifada" və "Aeolian Forçun"

17:20 165
.

Abbas Əraqçı İranın raket proqramı üzrə danışıqları istisna etdi

"İranın raket proqramı nə indi, nə də gələcəkdə müzakirə olunacaq, çünki bu, müdafiə məsələsidir". -ın xəbərinə görə, bunu İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçı Qətərin "Əl-Cəzirə" telekanalına müsahibəsində deyib. Xatırladaq ki, fevralın 6-da Omanın paytaxtı Maskat şəhərində İra

17:40 166
.

Bu qadağa QÜVVƏYƏ MİNDİ - 3 min manat cəriməsi var

Mədəni sərvətlərin qorunması üzrə tələblərin pozulmasına görə 30 min manatadək cərimə tətbiq ediləcək. xəbər verir ki, İnzibati Xətalar Məcəlləsində bununla bağlı dəyişikliklər fevralın 1-dən qüvvəyə minib. Belə ki, mədəni sərvətlərin mühafizə siyahısına daxil edilmiş milli mədəni irs obyektlerinin Azərbayca

20:50 147
.

Türkiyədə 15 kənd karantinə alındı

Türkiyədə heyvandarlıq sektoruna ciddi zərbə vuran dabaq xəstəliyinin yeni halları qeydə alınıb. xəbər verir ki, xəstəliyin yayılma riskinin artması səbəbindən Aydın vilayətinin Sultanhisar rayonu və ətraf ərazilərdə genişmiqyaslı karantin tədbirləri tətbiq olunub. Yerli qurumların məlumatına görə, Sultanhisa

22:40 0
.

Ufada ali məktəb yataqxanasında tələbələri və polisi yaralayan şəxs saxlanılıb

Ufada ali məktəblərdən birinin yataqxanasında dörd tələbəni və bir polisi bıçaqla yaralayan kişi saxlanılıb. "Report" Rusiya KİV-ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Rusiya DİN-in rəsmi nümayəndəsi İrina Volk sosial şəbəkədə məlumat verib. "Ufada ali məktəblərdən birinin yataqxanasınd

22:10 25
.

Bakıda bu tarixlərdə GÜCLÜ KÜLƏK ƏSƏCƏK - XƏBƏRDARLIQ

Fevral ayının 8-i və 9-u tarixlərində ölkənin bir sıra regionlarında proqnozlaşdırılan küləkli hava şəraiti ilə əlaqədar sarı xəbərdarlıq elan edilib. BİG.AZ-ın verdiyi məlumata görə, sözügedən xəbərdarlıq Milli Hidrometeorologiya Xidməti tərəfindən açıqlanıb. Qurumdan verilən məlumatda qeyd olunub ki

17:41 265
.

AAYDA-nin yeni sədri kollektivə təqdim edilib

Bu gün Prezident Administrasiyasının İqtisadi siyasət və sənaye məsələləri şöbəsinin müdiri Natiq Əmirov dövlət başçısının ötən gün Azərbaycan Avtomobil Yolları Dövlət Agentliyinin (AAYDA) İdarə Heyətinin sədri təyin etdiyi Vüsal Nəsirlini qurumun kollektivinə təqdim edib. "Report" bu barəd

15:11 177
.

TOP MP3