Pensiya kapitalı niyə övlada tam verilmir? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Vətəndaşların pensiya kapitalının gələcəkdə vərəsələrinə, o cümlədən övladlarına müəyyən hissəsinin verilməsi məsələsi yenidən diqqət mərkəzinə gəlib. İllərlə əmək fəaliyyəti göstərən və sosial sığorta haqqı ödəyən şəxslərin fərdi hesabında formalaşan pensiya kapitalının taleyi vətəndaşlar arasında da maraq doğurur.

Əsas sual isə budur: əgər vətəndaşın topladığı pensiya kapitalının bir hissəsinin övladına verilməsi mümkün olacaqsa, nə üçün həmin məbləğin tam şəkildə vərəsəyə çatdırılması nəzərdə tutulmur? Bu yanaşmanın iqtisadi və sosial əsasları nədən ibarətdir?
Mövzu ilə bağlı Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, pensiya kapitalının müəyyən hissəsinin vəfat etmiş şəxsin övladlarına verilməsi sosial ədalət baxımından müəyyən məntiqə malik yanaşmadır. Lakin bunun tam məbləğdə deyil, müəyyən faizlə nəzərdə tutulmasının əsas səbəbi pensiya sisteminin mahiyyəti ilə bağlıdır. Onun sözlərinə görə, pensiya kapitalı şəxsin bank hesabında saxlanılan adi pul vəsaiti deyil, gələcək pensiya ödənişlərinin hesablanması üçün formalaşan sosial sığorta göstəricisidir: "Bu vəsait həm də sığorta sisteminin ümumi maliyyə yükünün və digər öhdəliklərin təmin edilməsində nəzərə alınır. Ona görə də kapitalın tam şəkildə miras kimi verilməsi mövcud pensiya sisteminin maliyyə mexanizminə ciddi təsir göstərə bilər.

Müəyyən hissənin övladlara verilməsi isə həm vətəndaşın pensiya kapitalının ailəyə müəyyən formada ötürülməsini təmin edir, həm də dövlətin sosial sığorta sisteminin maliyyə dayanıqlığını qorumağa imkan yaradır. Burada əsas məsələ həmin faizin ədalətli müəyyənləşdirilməsi və vətəndaşların hüquqlarının mümkün qədər geniş qorunmasıdır".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin