Döymələr immunitetə və xərçəng riskinə təsir edə bilərmi?

Dəri altına tatu boyasının yeridilməsi orqanizm tərəfindən yad maddə kimi qəbul olunur və immun reaksiyanı işə salır. Bu gün tatu artıq yalnız müəyyən subkulturaların atributu deyil və kütləvi trendə çevrilib. Lakin onların populyarlığının artması ilə birlikdə bu sənətin insan sağlamlığı üçün təhlükəsizliyi məsələsi də daha çox müzakirə olunur. Alimlər boya piqmentinin orqanizmə daxil olduqdan sonra nə baş verdiyini aktiv şəkildə araşdırır və uzunmüddətli riskləri, o cümlədən xərçəng xəstəliklərinin yaranma ehtimalını qiymətləndirirlər.

Lent.az xəbər verir ki, boyalar dərinin altına düşən kimi orqanizm onları yad maddə kimi tanıyır. Bu isə dərhal müdafiə reaksiyasını işə salır: immun sistemi aktivləşir, hüceyrələr boya hissəciklərinə hücum edir və onları limfa sisteminə daşıyır. Allergiya və ya steril olmayan iynələrdən infeksiya keçməsi kimi qısa müddətli yan təsirlər çoxlarına məlum olsa da, uzunmüddətli nəticələr uzun illər sirr olaraq qalırdı. Son illərdə tədqiqatçıların diqqəti tatu ilə onkologiya arasında mümkün əlaqəyə yönəlib. Məsələn, 2024-cü ildə Lund Universitynin mütəxəssisləri təxminən 12 min insanın məlumatlarını analiz ediblər. Məlum olub ki, "limfoma" diaqnozu qoyulan xəstələrin hər beş nəfərindən biri tatuya sahib olub. Araşdırmanın rəhbəri Christel Nielsen bildirib ki, yaş və siqaret çəkmə vərdişi kimi faktorlar nəzərə alındıqdan sonra tatuu olan insanlarda bu xərçəng növünün yaranma riski 21 faiz daha yüksək olub. Bununla belə, limfoma nadir xəstəlikdir və nəticələr yalnız müəyyən qrupa aiddir. Bu statistikanın səbəbləri barədə danışan Nielsen qeyd edib ki, dəqiq cavablar hələ yoxdur. Onun sözlərinə görə:

"Biz hələ bunun niyə baş verdiyini bilmirik. Yalnız ehtimal etmək olar ki, tatu ölçüsündən asılı olmayaraq zəif iltihab yaradır və bu da öz növbəsində xərçəngə səbəb ola bilər. Deməli, vəziyyət düşündüyümüzdən daha mürəkkəbdir".

Maraqlıdır ki, bir il sonra eyni universitet tatu ilə dərinin yastıhüceyrəli xərçəngi arasındakı əlaqəni araşdırsa da, ciddi asılılıq aşkar edilməyib. Kristel Nielsen bildirib ki, alimlər immun sistemində müəyyən gizli proseslər müşahidə edirlər. Buna görə də komanda indi tatu ilə psoriaz və qalxanabənzər vəzi xəstəlikləri kimi autoimmun pozuntular arasındakı mümkün əlaqələri öyrənir. Bu mövzu üzərində digər nüfuzlu təşkilatlar da işləyir. World Health Organization məlumatına görə, International Agency for Research on Cancer ekspertləri maraqlı nəticəyə gəliblər: çoxsaylı tatuya sahib insanlarda dəri xərçəngi riski bəzən təmiz dərili insanlardan daha aşağı ola bilər.

Bununla belə, American Academy of Dermatology başqa səbəbə görə ehtiyatlı olmağa çağırır. Mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, sıx piqment qatı dəridəki təhlükəli dəyişiklikləri, məsələn böyüyən xalları gizlədə bilər və bu da xərçəngin erkən diaqnostikasını çətinləşdirir.

Telegramda izləyin