Fişinq və sosial mühəndislik: İnsanlar necə aldadılır?
"Onlayn oğurluq hallarının artmasının əsas səbəbi yalnız qanunvericilik və cərimələr deyil. Cərimələrin artırılması vacib olsa da, kiberdələduzluq çox vaxt texniki hücumdan yox, insan faktorundan qaynaqlanır - yəni sistemlər sındırılmır, insanlar aldadılır".
Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında İKT üzrə mütəxəssis Elvin Həsənov bildirib.
O, qeyd edib ki, son illər rəqəmsal xidmətlərin və onlayn ödənişlərin sürətlə artması da bu halların çoxalmasına səbəb olub. İnsanlar mobil bank tətbiqlərindən, onlayn alış-veriş platformalarından və sosial şəbəkələrdən daha çox istifadə edir, bu isə dələduzlar üçün geniş hədəf auditoriyası yaradır:
"Dələduzlar fişinq mesajları, saxta kampaniyalar, investisiya vədləri və ya bank adı ilə göndərilən linklər vasitəsilə insanları məlumatlarını paylaşmağa sövq edir. Sosial mühəndislik adlanan üsullarla onlar texniki sistemləri sındırmaq əvəzinə insan psixologiyasından istifadə edir - məsələn, "Kartınız bloklanacaq", "Hesabınıza pul köçürülüb" və ya "Kampaniyada qalib oldunuz" kimi mesajlarla insanı tələsdirirlər.
Bəzi hallarda insanlar kart məlumatlarının həssas olduğunu tam başa düşmürlər. Kartın arxa tərəfindəki CVV kodu və telefona gələn SMS təsdiq kodu faktiki olaraq hesabın açarıdır və bu məlumatlar paylaşılanda dələduzlar üçün əməliyyat aparmaq çox asan olur.
Onlayn təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün ən vacib amil maarifləndirmədir. İnsanlar bilməlidir ki, bank əməkdaşları telefonla kart məlumatlarını və SMS kodunu istəməz. Şübhəli linklərə daxil olmamaq, tanımadığınız şəxslərlə maliyyə məlumatlarını paylaşmamaq və hər hansı mesaj aldıqda tələskən qərar verməmək əsas təhlükəsizlik qaydalarıdır".
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 444 Tarix: 13 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşPelin Karahan boşandı
Türkiyəli aktrisa Pelin Karahan ilə həyat yoldaşı, iş adamı Bedri Güntay boşanıb. Axşam.az xəbər verir ki, 12 ildir ailəli olan cütlük bu gün rəsmi şəkildə nikahlarını sonlandırıb. Qeyd edək ki, Pelin və Bedri 2014-cü ildə ailə qurub. Cütlüyün 2 oğlu var
28.04.2026 201 Yağış yağacaq
Bakıda və Abşeron yarımadasında buludlu hava şəraiti üstünlük təşkil edəcək. Bu barədə -a Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən məlumat verilib. Bildirilib ki, səhər və axşam bəzi yerlərdə arabir yağış yağacağı gözlənilir. Yarımadanın bəzi yerlərində qısamüddətli intensivləşəcəyi ehtimalı var. Mülayi
28.04.2026 260 Arktikanın əbədi buzlaqlarında 158 karatdan böyük nadir almaz tapıldı
Kanada Arktikasının donmuş torpaqlarında 158,20 karat çəkisinə malik emal olunmamış sarı almaz aşkar edilib. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "DailyGalaxy" məlumat yayıb. Mütəxəssislərin bildirdiyinə görə, daş təxminən 2 milyard il əvvəl formalaşıb və Kanadada indiyədək tapılmış ən böyü
28.04.2026 140 Verilişi Zaur yox, xanəndə aparacaq
Xəbər verdiyimiz kimi, aparıcı Zaur Kamalın bir neçə gün əvvəl efirə qayıdacağı barədə məlumat yayılmış, daha sonra isə bunun yanlış olduğu açıqlanmışdı. Axşam.az-ın məlumatına görə, sözügedən proqram mayın 4-dən etibarən ARB TV-də yayımlanacaq. Verilişin aparıcısı muğam ifaçısı Gülzar Fərəcova olacaq
28.04.2026 422 Tayvan, Penhu adaları yaxınlığında iki Çin hərbi gəmisi gördükdən sonra həyəcan siqnalı verdi
Tayvan, Tayvan boğazındakı Penqhu adaları yaxınlığındakı sularda iki Çin hərbi gəmisinin fəaliyyət göstərdiyini aşkar edib və öz dəniz və hava qüvvələrini müşahidə etmək üçün göndərib. BİG.AZ Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, bu barədə Taybeydəki Müdafiə Nazirliyi məlumat verib. Demokratik şəkild
28.04.2026 187 AzMİU-da yanğın olub? - Universitetdən açıqlama - Yenilənib
Azərbaycan Memarlıq və İnşaat Universitetində yanğın baş verməsi ilə bağlı iddialar yayılıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə sosial şəbəkələrdə məlumatlar yayılıb. Qeyd olunub ki, yanğın universitetin əsas korpusunda olub. Hadisə ilə bağlı AzMİU-dan saytımıza bildirilib ki, yanğın universiteti
28.04.2026 247 48 il əvvəl tələbə qızı zorlayan indi həbs olundu
Böyük Britaniyada bir kişi 48 il əvvəl tələbə qıza qarşı törətdiyi zorakılıq cinayətinə görə altı il həbs cəzasına məhkum edilib. xarici KİV-ə istinadla bildirir ki, cinayətkar 1977-ci il oktyabrın 2-də, Lids Universitetinə təhsil almaq üçün gələn 18 yaşlı qıza cəmi bir neçə saat sonra hücum edib. O
28.04.2026 230 İran mümkün hədəflərin siyahısını açıqladı
İran dövlət televiziyası ABŞ və İsrail tərəfindən mümkün təkrar hücumlar halında hədəfə alına biləcək obyektlərin siyahısını yayımlayıb. xəbər verir ki, bu barədə "Geoenergetika INFO" Telegram kanalı məlumat verib. Bildirilib ki, Tehran münaqişənin yenidən alovlanacağı təqdirdə bir sıra stratej
28.04.2026 199 Aktrisa "Günəşli" inşaatın rəhbərindən şikayətçidir: 16 minlik dələduzluq…
Akademik Musiqili Teatrının aktrisası Gülçöhrə Abdullayevaya qarşı dələduzluq edilib. Aktrisa bildirib ki, "Günəşli" inşaatın rəhbəri Firutan Məmmədovun onun tikinti üçün verdiyi pulunu ələ keçirib. -a istinadən xəbər verir ki, G.Abdullayeva pulunu istədiyi zaman isə iş adamının onu təhqi
28.04.2026 145