Fişinq və sosial mühəndislik: İnsanlar necə aldadılır?

Fişinq və sosial mühəndislik: İnsanlar necə aldadılır?"Onlayn oğurluq hallarının artmasının əsas səbəbi yalnız qanunvericilik və cərimələr deyil. Cərimələrin artırılması vacib olsa da, kiberdələduzluq çox vaxt texniki hücumdan yox, insan faktorundan qaynaqlanır - yəni sistemlər sındırılmır, insanlar aldadılır".

Bunu BiG.AZ-a açıqlamasında İKT üzrə mütəxəssis Elvin Həsənov bildirib.

O, qeyd edib ki, son illər rəqəmsal xidmətlərin və onlayn ödənişlərin sürətlə artması da bu halların çoxalmasına səbəb olub. İnsanlar mobil bank tətbiqlərindən, onlayn alış-veriş platformalarından və sosial şəbəkələrdən daha çox istifadə edir, bu isə dələduzlar üçün geniş hədəf auditoriyası yaradır:

"Dələduzlar fişinq mesajları, saxta kampaniyalar, investisiya vədləri və ya bank adı ilə göndərilən linklər vasitəsilə insanları məlumatlarını paylaşmağa sövq edir. Sosial mühəndislik adlanan üsullarla onlar texniki sistemləri sındırmaq əvəzinə insan psixologiyasından istifadə edir - məsələn, "Kartınız bloklanacaq", "Hesabınıza pul köçürülüb" və ya "Kampaniyada qalib oldunuz" kimi mesajlarla insanı tələsdirirlər.

Bəzi hallarda insanlar kart məlumatlarının həssas olduğunu tam başa düşmürlər. Kartın arxa tərəfindəki CVV kodu və telefona gələn SMS təsdiq kodu faktiki olaraq hesabın açarıdır və bu məlumatlar paylaşılanda dələduzlar üçün əməliyyat aparmaq çox asan olur.

Onlayn təhlükəsizliyin təmin edilməsi üçün ən vacib amil maarifləndirmədir. İnsanlar bilməlidir ki, bank əməkdaşları telefonla kart məlumatlarını və SMS kodunu istəməz. Şübhəli linklərə daxil olmamaq, tanımadığınız şəxslərlə maliyyə məlumatlarını paylaşmamaq və hər hansı mesaj aldıqda tələskən qərar verməmək əsas təhlükəsizlik qaydalarıdır".


BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər   Baxılıb: 683   Tarix: 13 mart 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

XƏBƏRDARLIQ! Güclü külək əsəcək - BU TARİXDƏ

Bakıda və Abşeron yarımadasında, eyni zamanda bəzi bölgələrdə avqustun 16-da güclü külək əsəcək. BİG.AZ xəbər verir ki, Milli Hidrometeorologiya Xidməti bununla bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq verib. Bildirilib ki, Bakıda və Abşeron yarımadasında sarı xəbərdarlığa uyğun olaraq şimal-qərb küləyi, Naxçıva

15.08.2026 212
.

Sərnişinlərin NƏZƏRİNƏ: Bakıda bəzi marşrutların dayanacaqları DƏYİŞDİRİLDİ

Bakıda 2, 10, 20 və 88A nömrəli marşrutların bəzi aralıq dayanacaq məntəqələrinin yeri dəyişdirilib. xəbər verir ki, bu barədə Azərbaycan Yerüstü Nəqliyyat Agentliyi (AYNA) məlumat yayıb. Dəyişiklik M1, M2 və M3 nömrəli ekspres marşrutların "28 May" Nəqliyyat Mübadilə Mərkəzində təhlükəsi

15.08.2026 135
.

Qeyri-sabit hava şəraiti BU TARİXƏDƏK DAVAM EDƏCƏK

Azərbaycanın rayonlarında müşahidə olunan qeyri-sabit hava şəraitinin avqustun 17-dək davam edəcəyi, fasilələrlə yağış yağacağı gözlənilir. BİG.AZ xəbər verir ki, bununla bağlı Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Bildirilib ki, ayrı-ayrı yerlərdə yağıntının leysan xarakterli intensiv olacağı

15.08.2026 201
.

İsveçrədə görünməmiş quraqlıq: Suyun istifadəsinə limitlər qoyuldu

İsveçrənin bir sıra kantonlarında kəskin istilər və quraqlıq səbəbindən suyun istifadəsinə məhdudiyyətlər tətbiq olunmağa başlanıb. xəbər verir ki, bu barədə "Blick" nəşri məlumat yayıb. Müxtəlif kantonlarda fərqli qadağalar qüvvəyə minib. Məsələn, Arqau bölgəsində qazonların sulanması, hovuzları

15.08.2026 148
.

"Reuters": İspaniya hökumətinə Seutaya kütləvi miqrant axını barədə xəbərdarlıq edilmişdi

İspaniya hökuməti Seutaya kütləvi miqrant axınından bir neçə həftə əvvəl dəniz yolu ilə gələnlərin sayının kəskin artmasının mümkünlüyü barədə xəbərdar edilsə də, lazımi tədbirlər görməyib. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Reuters" məlumat yayıb. Sərhəd xidmətinin əməkdaşları v

15.08.2026 151
.

Ağdaşda VAZ su kanalına düşdü

Ağdaşda yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. xəbər verir ki, hadisə Ağdaş-Qəbələ yolunun rayonun Dəhnəxəlil kəndindən keçən hissəsində qeydə alınıb. Belə ki, VAZ-2107 markalı avtomobilin sürücüsü idarəetməni itirib və nəticədə nəqliyyat vasitəsi su kanalına düşüb. Sürücü ətrafdakıların köməkliyi ilə xila

15.08.2026 147
.

Ötən gün vətəndaşlardan qanunsuz saxlanılan 7 silah götürülüb

Dünən vətəndaşlar tərəfindən qanunsuz saxlanılan bir avtomat silahı, altı tüfəng, iki patron darağı və 56 ədəd müxtəlif çaplı patron aşkar edilib. Bu barədə "Report"a Daxili İşlər Nazirliyindən (DİN) məlumat verilib. Qeyd edilib ki, qanunsuz saxlanılan odlu silah-sursatın aşkar olunaraq götürülməs

15.08.2026 122
.

Sentyabrda yay geri qayıdacaq? - Hava ilə bağlı AÇIQLAMA

"Havanın əvvəlki illərlə müqayisədə daha tez sərinləşməsi və payız əhval-ruhiyyəsinin hiss olunması bir çox insanda yay havasının yenidən qayıdıb-qayıtmayacağı ilə bağlı suallar doğurur. Meteoroloji qanunauyğunluqlara və uzunmüddətli iqlim proqnozlarına əsasən, sentyabr ayında havaların yenidə

00:24 104
.

Bu şəxslərin müavinəti LƏĞV EDİLƏCƏK

Valideynlərindən birinin məcburi köçkün statusuna malik olmaması səbəbindən bəzi şəxslərə vahid aylıq müavinətin təyin edilməməsi məsələsi ictimai müzakirələrə səbəb olub. Məsələ yalnız sosial ödənişin verilib-verilməməsi ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda ailə üzvlərinin statusunun sosial təminat hüquqların

00:26 104
.

TOP MP3