100 yaşa qədər yaşamaq mümkündür - Qocalmağın qarşısını alan kəşf
Qərbi Avropada son 30 ilə yaxın müddətdə ölüm göstəriciləri təhlil edilib. Tədqiqat çərçivəsində 400 milyondan çox insanın məlumatı araşdırılıb. Nəticələr göstərib ki, insan orqanizmi daha uzun yaşamaq potensialına malikdir və hazırda aydın görünən bioloji limit yoxdur.
Lent.az xəbər verir ki, Şimali İtaliya, İsveçrə, İspaniyanın bəzi bölgələri və Paris ətrafında yaşayan əhali hər il daha uzun ömür göstəriciləri ilə seçilir. Bu isə göstərir ki, əlverişli sosial və tibbi şəraitdə insan orqanizmi yaş həddini daha rahat keçir.
Uzunömürlülük niyə coğrafiyadan asılıdır?
Avropada uzunömürlülük artıq iki fərqli istiqamətdə inkişaf edir. Bəzi bölgələrdə həyat müddəti artmaqda davam edir, digərlərində isə artım dayanıb və ya geriləyib.
Problemli ərazilər kimi Şərqi Almaniya, Belçikanın müəyyən hissələri və Böyük Britaniyanın bəzi bölgələri göstərilir. Bu yerlərdə orta ömür uzunluğu artım tempini demək olar ki, itirib.
Hansı amillər mane olur?
Alimlər əsas səbəb kimi 55-74 yaş arası, xüsusilə 65 yaş ətrafında olan insanlar arasında ölüm hallarının yüksəkliyini göstərirlər. Mütəxəssislərin fikrincə, bu yaş dövründə baş verən bir çox ölüm halları vaxtında tibbi nəzarət və daha yaxşı həyat şəraiti ilə qarşısı alına bilən hallardır.
Araşdırma müəllifləri vurğulayırlar ki, insanın daha uzun yaşaması üçün bioloji resurslar kifayət qədərdir. Lakin əlavə ömür illəri iqtisadi imkanlardan, səhiyyə sistemindən və sosial bərabərlikdən ciddi şəkildə asılıdır.
Bundan əlavə, biogerontologiya və epigenetika sahəsində aparılan yeni tədqiqatlar maraqlı nəticələr ortaya qoyub. Məlumata görə, ev heyvanı, xüsusilə it saxlayan qadınlarda bioloji yaşlanma prosesinin daha yavaş getdiyi müşahidə olunub. Epigenetik saatlar adlanan hüceyrə yaşını ölçən markerlərin təhlili göstərib ki, it sahiblərinin hüceyrə profili daha gənc olur.
Alimlər bu effekti fiziki aktivlik, psixoloji dəstək, stressin azalması və hormonal balansla əlaqələndirirlər.
Beləliklə, mütəxəssislər hesab edirlər ki, insan ömrünün potensialı artmaqda davam edir. Lakin bu imkandan yararlanmaq üçün sosial və iqtisadi bərabərsizlik problemlərinin həlli vacibdir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 128 Tarix: 27 fevral 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Nura ilə Roza barışdı
Müğənnilər Nura Suri ilə Roza Zərgərli illər sonra barışıb. Axşam.az xəbər verir ki, ifaçılar gözəllik salonunda bir araya gəliblər. Onların birlikdə videosunu stilist Fərid Bağırov yayımlayıb. Qeyd edək ki, ifaçılar arasında qalmaqala səbəb kitab yazmaq olub. Belə ki, Roza Zərgərli kitab çıxardıqda
14:28 222 Azərbaycanda bu məşhur müğənnilərə efir qadağası qoyuldu - SİYAHI
Azərbaycanda televiziya, efir məkanı mədəniyyət və incəsənət xadimləri tərəfindən ciddi tənqid edildikdən sonra bununla bağlı mühüm addımlar atılıb. Bir neçə şou verilişləri bağlanıb. Bununla yanaşı, Azərbaycanda bir sıra bayağı müğənnilərin efirə çıxışına da qadağa qoyulub. həmin müğənnilərin siyahısın
16:17 431 "Uniklinika"da nöqsanlar aşkarlanıb
Bir neçə gün əvvəl Bakı şəhərində fəaliyyət göstərən "Uniklinika" adlı özəl tibb müəssisəsinin külli miqdarda vergi borcu yarandığına dair məlumat yaymışdıq. Belə ki, vergi uçotuna "Unikal-A" MMC adı ilə alınan "Uniklinika"nın dövlətə 245 min 734 manat vergi borcu mövcuddur
17:07 144 Rayon torpaqlarında şoranlaşma: səbəblər və həll yolları
"Rayon ərazilərində torpaqların şoranlaşması əsasən qurunt sularının səviyyəsinin qalxması ilə bağlıdır. Bəzi ərazilərdə bu problemin kökləri hələ sovet dövrünə gedib çıxır - on illər ərzində düzgün suvarmanın aparılmaması torpaqlarda şoranlaşmaya səbəb olub". Bunu BİG.AZ-a açıqlamasında ekolo
15:27 159 Azərbaycana haker hücumu - Klassik ÜSUL
Elektron Təhlükəsizlik Xidməti (ETX) "Narketing163" adlı qruplaşmanın ölkəmizə qarşı həyata keçirdiyi kiberhücum cəhdlərini aşkarlayaraq qarşısını alıb. ETX-dən -a verilən xəbərə görə, Xidmətin apardığı texniki analiz və indikatorlar üzrə korrelyasiya təhlili nəticəsində qeyd olunan hücumları
18:15 89 Anasını təbrik etməyə gələn xalasını qarət etdi - Azərbaycanda ŞOK OĞURLUQ
Neftçalada gənc oğlan qohumunun evini qarət edib. xəbər verir ki, hadisə şəhər ərazisində qeydə alınıb. 21 yaşlı Əzim Mustafayev (ad və soyad şərtidir) xalasıgilin evinə girərək 1340 manat pul oğurlayıb. Nəticədə o saxlanılıb və barəsində cinayət işi başlanıb. Təqsirləndirilən şəxsin sözlərinə görə
19:15 1 Martda hava necə olacaq?
Mart qışla yaz arasında keçid dövrü olduğundan havalar digər aylara nisbətən bu ayda bir qədər dəyişkən keçir. İsti havalar üstünlük təşkil etsə də siklon və antisiklonların ardıcıl respublikamızın ərazisinə daxil olması bəzən temperaturların kəskin aşağı düşməsinə, güclü yağışların yağmasına səbəb olur
15:48 219 Rəqəmsal İnkişaf Şurası yaradıldı - Sədri Mehriban Əliyevadır
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev rəqəmsallaşma, elektron hökumət, süni intellekt və innovasiya sahələrində fəaliyyətin təkmilləşdirilməsi ilə bağlı bəzi tədbirlər haqqında Fərman imzalayıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Fərmana əsasən, Azərbaycanın Rəqəmsal İnkişaf Şurası (bundan sonra - Şura
14:07 184 Ofisiantların ölümü ilə bağlı hadisədə - Hökm oxundu
Binəqədidə 4 gəncin elektrik cərəyanı vurması nəticəsində ölməsi ilə bağlı həbs edilən "Lake Hotel"in icarədarı Ağasif Verdiyevin məhkəmə araşdırması başa çatıb. "Qafqazinfo"nun əldə etdiyi məlumata görə, Binəqədi Rayon Məhkəməsində keçirilən son iclasda hökm oxunub. Hökmə əsasə
14:41 289