100 yaşa qədər yaşamaq mümkündür - Qocalmağın qarşısını alan kəşf
Qərbi Avropada son 30 ilə yaxın müddətdə ölüm göstəriciləri təhlil edilib. Tədqiqat çərçivəsində 400 milyondan çox insanın məlumatı araşdırılıb. Nəticələr göstərib ki, insan orqanizmi daha uzun yaşamaq potensialına malikdir və hazırda aydın görünən bioloji limit yoxdur.
Lent.az xəbər verir ki, Şimali İtaliya, İsveçrə, İspaniyanın bəzi bölgələri və Paris ətrafında yaşayan əhali hər il daha uzun ömür göstəriciləri ilə seçilir. Bu isə göstərir ki, əlverişli sosial və tibbi şəraitdə insan orqanizmi yaş həddini daha rahat keçir.
Uzunömürlülük niyə coğrafiyadan asılıdır?
Avropada uzunömürlülük artıq iki fərqli istiqamətdə inkişaf edir. Bəzi bölgələrdə həyat müddəti artmaqda davam edir, digərlərində isə artım dayanıb və ya geriləyib.
Problemli ərazilər kimi Şərqi Almaniya, Belçikanın müəyyən hissələri və Böyük Britaniyanın bəzi bölgələri göstərilir. Bu yerlərdə orta ömür uzunluğu artım tempini demək olar ki, itirib.
Hansı amillər mane olur?
Alimlər əsas səbəb kimi 55-74 yaş arası, xüsusilə 65 yaş ətrafında olan insanlar arasında ölüm hallarının yüksəkliyini göstərirlər. Mütəxəssislərin fikrincə, bu yaş dövründə baş verən bir çox ölüm halları vaxtında tibbi nəzarət və daha yaxşı həyat şəraiti ilə qarşısı alına bilən hallardır.
Araşdırma müəllifləri vurğulayırlar ki, insanın daha uzun yaşaması üçün bioloji resurslar kifayət qədərdir. Lakin əlavə ömür illəri iqtisadi imkanlardan, səhiyyə sistemindən və sosial bərabərlikdən ciddi şəkildə asılıdır.
Bundan əlavə, biogerontologiya və epigenetika sahəsində aparılan yeni tədqiqatlar maraqlı nəticələr ortaya qoyub. Məlumata görə, ev heyvanı, xüsusilə it saxlayan qadınlarda bioloji yaşlanma prosesinin daha yavaş getdiyi müşahidə olunub. Epigenetik saatlar adlanan hüceyrə yaşını ölçən markerlərin təhlili göstərib ki, it sahiblərinin hüceyrə profili daha gənc olur.
Alimlər bu effekti fiziki aktivlik, psixoloji dəstək, stressin azalması və hormonal balansla əlaqələndirirlər.
Beləliklə, mütəxəssislər hesab edirlər ki, insan ömrünün potensialı artmaqda davam edir. Lakin bu imkandan yararlanmaq üçün sosial və iqtisadi bərabərsizlik problemlərinin həlli vacibdir.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 704 Tarix: 27 fevral 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAlim Qasımovla Üzeyir Mehdizadənin duetini lağa qoydular
Xəbər verdiyimiz kimi, Xalq artisti Alim Qasımov və müğənni Üzeyir Mehdizadənin dueti birmənalı qarşılanmayıb. Axşam.az-ın məlumatına görə, bir çoxları dueti tənqid ediblər. Sosial şəbəkədə xanəndə ilə ifaçının duetini müzakirə edənlərə şərh yazanlar arasında Xalq artisti Röya Ayxan və Əməkdar artis
21.09.2026 408 Pakistan Əfqanıstanda üç hədəfə endirilən hava hücumlarında 28 nəfərin öldüyünü bildirib
Pakistanın informasiya nazirliyi bazar ertəsi günü bildirib ki, Əfqanıstanda üç hədəfə endirilən hava zərbələri nəticəsində 28 "terrorçu" və intiharçı öldürülüb. BİG.AZ Reuters-ə istinadən xəbər verir ki, Pakistan Əfqanıstanda Əfqan taliblərinin mövqelərinə zərbələr endirib. Müəllif: İlki
21.09.2026 201 44 gün, bir Zəfər və dəyişən tarix: Vətən müharibəsindən 6 il ötür
"2020-ci il sentyabrın 27-də başlayan 44 günlük Vətən müharibəsindən 6 il ötür. Azərbaycan tarixinin ən mühüm hadisələrindən biri kimi yadda qalan bu müharibə noyabrın 10-da üçtərəfli bəyanatın imzalanması ilə başa çatdı. Həmin 44 gün ərzində Azərbaycan Ordusu bir sıra əraziləri və yaşayış məntəqələrin
21.09.2026 202 20 Sentyabr tarixə düşdü: Qarabağda suverenlik tam təmin edildi
2023-cü il sentyabrın 19-da Qarabağ iqtisadi rayonunda başlayan lokal xarakterli antiterror tədbirləri cəmi bir sutkaya yaxın davam etdi. Azərbaycan Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, əməliyyat sentyabrın 20-də saat 13:00-da dayandırıldı. Əməliyyatın dayandırılması ilə Ermənistan silahlı qüvvələrini
21.09.2026 214 "Yeni ulduz"un münsifləri və aparıcısı bəlli oldu
Xəbər verdiyimiz kimi, illər əvvəl yayımlanan səs-küylü "Yeni ulduz" layihəsi qayıdır. Bizim.Media "axşam.az"a istinadən xəbər verir ki, layihə "Regionun səsi" adı ilə ARB TV-də efirə gedəcək. Artıq yarışmanın seçimlərinə start verilib. Layihədə münsif kürsüsündə Əməkda
21.09.2026 316 Nəhənglər həqiqətən mövcud ola bilərdimi? - Qalileyin 400 illik izahı
Nəhənglər əsrlər boyu mif və əfsanələrin qəhrəmanları olublar. Lakin italiyalı fizik və astronom Qalileo Qaliley insan formasına malik, lakin nəhəng ölçülərdə olan canlıların fizika qanunlarına əsasən əslində heç vaxt yaşaya bilməyəcəyini düşünürdü. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Daily Galaxy"
21.09.2026 210 Suriyada güclü partlayışlar olub
Suriyada, Hələb əyalətinin cənubunda, Əl-Ays yaşayış məntəqəsi ərazisində Suriya ordusuna məxsus obyektlərdən birinin ərazisində yerləşən sursat anbarında silsiləvi partlayışlar baş verib. Bu barədə Suriya Ərəb Xəbər Agentliyi (SANA) məlumat yayıb. Obyektdə ilk güclü partlayışdan sonra yeni partlayışla
21.09.2026 188 AZƏR ALLAHVERƏNOV: "TDT 2009-cu ildə yaradılıb və biz 2029-cu ilə qədər çox ciddi hədəflərin müəyyən olunduğunu görürük"
Türk Dövlətləri Təşkilatı son illərdə siyasi, iqtisadi, nəqliyyat, enerji və digər sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsi istiqamətində mühüm addımlar atır. Təşkilatın qarşıdakı dövr üçün əsas hədəfləri arasında Türk dünyası dövlətləri arasında əlaqələrin daha da dərinləşdirilməsi və uzunmüddətli stratej
21.09.2026 331 Tanınmış aktyor da "Bəy Mamed"dən şikayətçidir: MTK sahibi nə cavab verdi? - Video
Səbail rayonunun Əhəd Yaqubov küçəsi, 17 ünvanında yerləşən "Ulubəy" MTK yaşayış kompleksinin sakinləri bir sıra problemlərlə bağlı narazılıqlarını bildiriblər. Baku TV-yə istinadən xəbər verir ki, sakinlər binada su təminatı ilə bağlı ciddi problem yaşandığını deyiblər. Onlar bildiriblər ki
21.09.2026 336