Trampın xüsusi elçisi İsraildə səfərdə - ABŞ və İran danışıqları İstanbulda - POLİTOLOQDAN AÇIQLAMA

ABŞ-ın xüsusi elçisi Vitkoff İsraildə səfərdədir və rəsmi görüşlər keçirir. Bu səfər fonunda ABŞ və İran tərəfi arasında 6 fevral tarixində İstanbulda görüş baş tutacaq. Görüşün əsas məqsədi regional gərginliyi azaltmaq və xüsusilə Yaxın Şərqdə diplomatik dialoqu gücləndirməkdir.
Mövzu ilə bağlı politoloq Asif Nərimanlı BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, Vitkoffun İsrailə səfərinə əslində İranla aparılan danışıqların tərkib hissəsi kimi baxa bilərik. Onun sözlərinə görə, çünkü Amerika ilə İran arasında əsas gündəm İran rejiminin təslim olması və müəyyən şərtlər varki, onları qəbul etməsidir: "Bu şərtlərində bir çoxu İsrailin gündəliyinə daxil olan məsələlərdir. Yəni birincisi nüvə proqramının ləğv edilməsidir. İkincisi ballistik raketlərdən imtina edilməsi məsələsidir. Ən önəmli məsələ İranın proksi qüvvələrindən imtina etməsidir. Yəni Yaxın Şərqdə bilirik ki, Hizbullah, Yəməndə Husilər və bu kimi qüvvələr varki İsrailində əvvəldən əsas tələbi İranın bu siyasətdən imtina etməsidir. İranla aparılan danışıqlarda Amerika və İsrail eyni cəbhədən çıxış edir.

Bu baxımdan hesab edirəm ki, Amerika tərəfi İranla aparılan danışıqlar fonunda həmdə İsrailin mövqeyini öryənmək, onların tələblərini çatdırmaq, o cümlədən bir növ İsrail ilə müəyyən bir danışıqlar apararaq razılaşmalar əldə etmək və gündəliyi o formada təqdim etmək və İranın qarşısına birlikdə razılaşdırılan tələbləri irəli sürmək məqsədi daşıyır. Təbiiki mövcud vəziyyətə baxdıqda bütün tərəflər, o cümlədən region ölkələri çalışır ki, Amerika ilə İran arasında olan danışıqlarda sülh əldə olunsun. Yəni müəyyən bir razılaşma əldə olunsun və müharibə başlamasın. Amma bunun nə qədər real olacağı ehtimalı hələdə zəifdir.

Çünki Amerika tərəfinin tələbləri İran rejimi üçün kifayət qədər ağırdır. Yəni rejimin bunu qəbul etməsi 1979-cu il inqilabından sonra qurulan dini ideologiya və strategiyalarından imtina etməsi deməkdir. Çünki daha öncə Tramp bildirmişdir ki, artıq İrana yeni lider lazımdır və bu o deməkdir ki, Amerika tərəfi həmdə İranda rejimin dəyişməsinin tərəfdarıdır. Danışıqlardan nəticə əldə edilməsi ehtimalı zəifdir. Böyük ehtimalla İrana zərbələr endiriləcək".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin