İnsan ruhu nə qədər ağırdır? Gözlənilməz CAVAB
Ötən əsrin əvvəllərində bəzi tədqiqatçılar ruhun mövcudluğunu onun fiziki parametrləri vasitəsilə elmi cəhətdən sübut etməyə cəhd ediblər.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, belə yanaşmanın ən məşhur nümunələrindən biri amerikalı həkim Dunkan Makduqallın apardığı eksperiment olub. O, belə bir fərziyyə irəli sürüb ki, əgər ruh bədənlə üzvi şəkildə bağlıdırsa və müəyyən bir məkan tuturursa, o zaman ən azı minimal çəkiyə malik olmalı və ölüm anında qravitasiya maddəsi kimi ölçülə bilməlidir.
Bu hipotezi yoxlamaq üçün Makduqall yüksək həssaslığa malik xüsusi tərəzilər hazırlayıb və üzərində son mərhələdə vərəm xəstəliyindən əziyyət çəkən pasiyentlərin yerləşdirildiyi çarpayı qurub. Xəstəliyin seçilməsi təsadüfi olmayıb: xəstələr son dərəcə zəif və hərəkətsiz olduqları üçün tərəzidə mexaniki titrəyişlərin qarşısı alınırdı.
1901-ci il aprelin 10-da ilk pasiyentin müşahidəsi zamanı Makduqall bədənin çəkisinin qəfil 0,75 unsiya, yəni təxminən 21,2 qram azalmasını qeydə alıb. Məhz bu nəticə sonradan "ruh 21 qram çəkir" mifinin yaranmasına səbəb olub və bu fikir kütləvi mədəniyyətdə, o cümlədən kino sahəsində geniş yayılıb.
Lakin həkimin 1907-ci ildə dərc olunmuş elmi məqaləsində nəticələr xeyli ziddiyyətli olub. İkinci pasiyentdə çəki itkisi yalnız nəfəs dayandıqdan 15 dəqiqə sonra müşahidə edilib, üçüncü pasiyentdə isə çəkinin iki mərhələli azalması qeydə alınıb.
Makduqallın işlərinin tənqidi təhlili ciddi metodoloji problemləri üzə çıxarıb. Altı pasiyent üzərində aparılan müşahidələrdən üçününün nəticələri avadanlıq nasazlığı və ya kənar müdaxilə səbəbindən etibarsız sayılıb. Bundan əlavə, həkim 15 it üzərində də oxşar testlər aparıb və onların ölüm anında çəki dəyişikliyi müşahidə etmədiyini bildirərək, kifayət qədər subyektiv şəkildə heyvanların ruhunun olmadığı qənaətinə gəlib.
Müasir dövrdə aparılan təkrar eksperimentlər, xüsusilə 2000-ci illərin əvvəllərində qoyunlar üzərində aparılan tədqiqatlar ölüm anında bədənin çəkisinin qısa müddətli artdığını, lakin bu göstəricinin saniyələr içində normaya qayıtdığını göstərib. Bu faktlar Makduqallın nəticələrini müasir biofizika baxımından daha da şübhəli edir.
Daha yeni elmi yanaşmalar ruh anlayışını qravitasiya maddəsi kimi deyil, informasiya və ya şüurun enerji forması kimi izah etməyə çalışır. Alimlər Albert Eynşteynin E = mc² düsturuna əsaslanaraq şüurun enerjisinin nəzəri olaraq kütləyə malik ola biləcəyini istisna etmirlər. Lakin bu cür enerjinin qeydə alınması üçün hazırda geniş istifadədə olmayan son dərəcə dəqiq elektromaqnit ölçü cihazları tələb olunur.
Hazırda elm ruhun mövcudluğunu birbaşa sübut edən faktlara malik deyil. Dukan Makduqallın eksperimentləri isə elmi həqiqətdən daha çox maraqlı tarixi anekdot kimi qiymətləndirilir.
Ruhun mahiyyəti və onun fiziki xüsusiyyətləri məsələsi hələ də inanc və şəxsi dünyagörüşü çərçivəsində qalır, çünki mövcud elmi-texniki imkanlar maddi olmayanı ölçməyə yetərli deyil.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 695 Tarix: 22 dekabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşDəniz niyə hər il can alır? - "Qaydaları pozanlar cərimələnsin"
Qış fəslində dəm qazları can aldığı kimi yayda bu yeri çimərliklər tutur. Hər il onlarla insan dənizdə, göldə, çayda, arxda və kanallarda boğulur, dünyasını dəyişir. Bəs görəsən, bu faciələrin sayı niyə azalmır? Boğulmanın əsas səbəbləri nədir? Ümumiyyətlə, bu halların qarşısını almaq üçün hansı qabaqlayıc
02.07.2026 250 SEA BREEZE-də CASPIAN MOTOR SHOW keçirildi
Azərbaycan Avtomobil Dilerləri Assosiasiya təşkilatçılığı 26-28 iyun tatixlərində Sea Breeze Resortda "Caspian Motor Show 2026"ı avtomobil sərgisi keçirildi. Sərgidə 17 avtomobil markasını təmsil edən 50 dən çox müxtəlif modellər nümayiş olundu. Bununla yanaşı golf avtomobilləri, motosikl v
02.07.2026 297 Bu klinika təzminat ödəyəcək - Burun düzəldəndə gözü zədələyib
Sumqayıt şəhərində yerləşən "Liman Klinikası" qüsurlu əməliyyata görə pasiyentə təzminat ödəyəcək. "Qafqazinfo"nun əldə etdiyi məlumata görə, məhkəmə belə qərar qəbul edib. İş üzrə iddiaçı Nuridə Zülfüqarovadır. Zülfüqarova 2024-cü ildə "Liman Klinikası"nda cərrah Əfqa
02.07.2026 464 Rusiya neftindən tam imtina edirlər
Gürcüstanın Kulevi limanında yerləşən neft emalı zavodu 2026-cı ilin avqust-sentyabr aylarından etibarən Rusiya mənşəli xam neftin idxalından tam imtina edəcək. xəbər verir ki, bu barədə zavodun sahibi olan "Black Sea Petroleum" (BSP) şirkəti məlumat yayıb. Şirkətin açıqlamasında bildirili
02.07.2026 268 ABŞ-ın Müstəqillik Günü: 250 illik azadlıq ənənəsi - KÖŞƏ YAZISI
Sabah ABŞ-da Müstəqillik Günü qeyd olunacaq. 1776-cı il iyulun 4-də qəbul edilən Müstəqillik Bəyannaməsi ilə ölkə Böyük Britaniyadan ayrıldığını elan edib və müstəqil dövlət kimi tarixə qədəm qoyub. Bu il isə ABŞ tarixində xüsusi əhəmiyyət daşıyır, çünki ölkə müstəqilliyinin 250 illiyini qeyd edir. Laki
10:16 112 İsrail Hizbullah hədəflərinə hava zərbələri endirib
İsrail ordusu Livanın cənubunda Hizbullahın mövqelərinə hava zərbələri endirib. Məlumata görə, əməliyyat zamanı Hizbullaha məxsus olduğu bildirilən bir sıra hərbi obyektlər hədəfə alınıb. BİG.AZ ABC News-a istinadən xəbər verir ki, İsrail tərəfi zərbələrin təhlükəsizlik təhdidlərinin qarşısını alma
02.07.2026 232 Məhkəmə Arzumun hökmü ilə bağlı məlumat yaydı
Bir nəfərin ölümü, bir nəfərin isə ağır xəsarət alması ilə nəticələnən yol nəqliyyat hadisəsi törətməkdə ittiham olunan bloqer İlduzə Hacıyevanın (Arzum) cinayət işi üzrə qəbul edilmiş məhkəmə hökmü sosial şəbəkələrdə və müxtəlif media resurslarında geniş müzakirə olunur. Axşam.az xəbər verir ki, məsəl
10:25 124 Gələn il "Avroviziya"da ilk dəfə iştirak edəcəklər
Kanada 2027-ci ildə keçiriləcək "Avroviziya" mahnı müsabiqəsində ilk dəfə iştirak edəcək. xəbər verir ki, bu barədə "Avroviziya"nın rəsmi saytı məlumat yayıb. Bildirilib ki, Kanada 2015-ci ildə yarışmaya qoşulan Avstraliyadan sonra "Avroviziya"ya qatılan ilk debütant ölkədir
02.07.2026 298 Yevlaxda 2 İyul - Azərbaycan Polisi Günü münasibətilə tədbir keçirilib
Yevlax Şəhər İcra Hakimiyyətinin və Yevlax Rayon Polis Şöbəsinin birgə təşkilatçılığı ilə 2 İyul-Azərbaycan Polisi Günü münasibətilə təntənəli tədbir keçirilib. Əvvəlcə Azərbaycan xalqının Ümummilli Lideri Heydər Əliyevin və Vətənimizin ərazi bütövlüyü, suverenliyi uğrunda canlarından keçmiş şəhidləri
02.07.2026 240