Sonsuz yalan danışırlar: Xroniki yalançıların 11 vərdişi
Psixoloqlar xroniki yalançıların 11 əlamətini açıqlayıb və daim manipulyasiya edən insanı necə asan və tez tanımağın mümkün olduğunu izah ediblər.
Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Your Tango" yazıb.
Xroniki yalan - tək-tük uydurmalar və ya "zərərsiz" şişirtmələr deyil, həm insanın özünə, həm də ətrafındakılara zərər verə bilən davranış modelidir. Psixoloqlar qeyd edirlər ki, patologiyalı yalançılar qazanc əldə etmək üçün deyil, özləri haqqında uydurduqları obrazı qorumaq naminə yalan danışırlar.
Lisenziyalı psixoloq doktor Dru Kertis izah edir:
"Patoloji yalanın meyarı - həddindən artıq çox yalan danışan, bunun nəticəsində funksionallığı pozulan, stress yaşayan və özü və ya başqaları üçün risk yaradan insanlardır".
Mütəxəssislərin sözlərinə görə, xroniki yalançıdan şübhələnməyə imkan verən bir sıra xarakterik əlamətlər mövcuddur.
Patoloji yalanın ən çox rast gəlinən əlamətləri:
Ardıcıl olmayan hekayələr
Xroniki yalançılar nadir hallarda eyni hadisəni eyni cür danışırlar. Detallar dəyişir, ziddiyyətlər artır, çünki uydurma hekayələri yadda saxlamaq çətindir.
Həddindən artıq detallar və şişirtmələr
Lisenziyalı məsləhətçi Tamara Hill qeyd edir ki, patologiyalı yalançılar tez-tez "diqqəti əsas məqamdan yayındırmaq üçün hekayəni xırdalıqlarla yükləyirlər.
Suallara qarşı müdafiə reaksiyası
Dəqiqləşdirici suallara onlar aqressiv reaksiya verə və ya həmsöhbəti "etimadsızlıqda" və ya "sərhədləri pozmaqda" günahlandıra bilərlər.
Qeyri-müəyyən cavablar
Psixologiya üzrə müəllim Kendra Çerri yayınmağı və konkretliyin çatışmamasını yalanın əsas "qırmızı bayraqlarından" biri adlandırır.
Daimi "unutqanlıq"
"Frontiers in Psychology" jurnalında dərc olunan araşdırma göstərib ki, müntəzəm yalan danışmaq real yaddaş pozuntularına səbəb ola bilər.
Keçmişlə bağlı söhbətlərdən qaçmaq
Öz uydurmalarında dolaşmamaq üçün yalançılar köhnə hekayələrə qayıtmaq istəmirlər.
Ziddiyyətli və ya az inandırıcı narrativlər
Terapevt Kayl Zrençik belə insanların məşhurlarla dostluqdan tutmuş inanılmaz faciələrə qədər "fövqəladə hadisələr" uydurmağa meyilli olduqlarına diqqət çəkir.
Həddindən artıq xarizma
M. Skott Pekin "Yalançı insanlar" kitabında yazılır ki, patologiyalı yalançılar yaxşı olmaqdan çox, yaxşı görünməyə çalışır və qüsursuz obraz illüziyası yaradırlar.
Qurban rolunu oynamaq
Müəllif Adriyen Santos-Longerst bildirir ki, bu cür insanlar tez-tez özlərini qurban kimi təqdim edərək mərhəmət qazanmağa və məsuliyyətdən yayınmağa çalışırlar.
Manipulyasiya
Psixoterapevt Erin Leonard vurğulayır ki, yalançılar bəzən öz eqosunu qorumaq üçün reallığı şüursuz şəkildə təhrif edirlər.
Həddindən artıq dramatizasiya
Tibbi jurnalist Rozi Cons bu davranışı diqqət mərkəzində olma istəyi ilə əlaqələndirir və bunun bəzən psixoloji kökləri ola biləcəyini qeyd edir.
Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, xroniki yalançılarla ünsiyyətdə ən yaxşı strategiya onların narrativlərinə qoşulmamaq, emosional münaqişələrdən qaçmaq və yalanla "yarışmağa" çalışmamaqdır.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 696 Tarix: 15 dekabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşMəktəb Bufetlərində Zəhərlənmə Halları Narahatlıq Yaradır - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA
Son dövrlərdə məktəb bufetlərində baş verən qida zəhərlənməsi halları valideynləri və cəmiyyəti ciddi narahat etməyə başlayıb. Müxtəlif təhsil müəssisələrində şagirdlərin kütləvi şəkildə özlərini pis hiss etməsi, xəstəxanalara müraciətlərin artması məktəblərdə satılan qidaların keyfiyyəti və saxlanm
11:11 212 İsgəndəriyyədə nadir Roma villası və ictimai hamam aşkarlandı
Arxeoloqlar Misirin İsgəndəriyyə şəhərində nadir ictimai hamam və mozaika döşəməli Roma villasının qalıqlarını aşkar ediblər. Qaynarinfo-nun Arkeonews-a istinadən məlumatına görə, tapıntılar qədim şəhərin zamanla necə inkişaf etdiyini və məskunlaşmanı aydın şəkildə göstərir. Qalıqlar şəhərin cənub-şər
07.05.2026 307 Bu gün işdən 1 saat tez çıxacaqsınız
Bu gün Azərbaycanda qısa iş günüdür. Axşam.az xəbər verir ki, bu, Əmək Məcəlləsinin 108-ci maddəsində öz əksini tapıb. Belə ki, 9 May - Faşizm üzərində Qələbə Günüdür. Qanunvericiliyə görə, iş günü hesab edilməyən bayramqabağı günlərdə iş gününün müddəti həftəlik iş günlərinin sayından asılı olmayara
10:13 280 Evindən 16 min oğurlandı
Əməkdar artist Mətanət İsgəndərlinin bacısı Sədaqət İsgəndərlinin evi qarət olunub. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə Mətanət İsgəndərli "Xəzər TV"də qonaq olduğu verilişdə məlumat verib. O, müğənniliklə məşğul olan bacısının evindən 16 min manat pul oğurlandığını və məsələ il
10:52 240 İsrail ordusu Hizbullah terror təşkilatının şimalına raket zərbələri endirməyə hazırlaşır
İsrail Müdafiə Qüvvələri Hizbullahdan İsrailin şimalına raket atəşi ehtimalına hazırlaşır və cümə günü verdiyi açıqlamada ictimaiyyəti ayıq-sayıq olmağa çağırıb. BİG.AZ The Jerusalem Post-a istinadən xəbər verir ki, hərbçilər hazırda Daxili Cəbhə Komandanlığının təlimatlarında heç bir dəyişiklik olmadığın
15:08 149 Berlini ələ keçirən generalın evi yanıb oldu
Rusiyanın Moskva vilayətində Sovet İttifaqı Qəhrəmanının evi yanaraq kül olub. yerli mediaya istinadla bildirir ki, hadisə Sergiyev Posad şəhərində baş verib. Həmin ev general-polkovnik Dmitry Jerebinin gənclik illərində yaşadığı ev olub. Binanın üzərində xatirə lövhəsi varmış. Evin qorunub saxlanılmas
18:15 70 Minlərlə kilometrlik çayda niyə bir dənə də körpü yoxdur?
Dünyanın su həcminə görə ən böyük çayı olan Amazon müasir mühəndisliyin bütün imkanlarına baxmayaraq hələ də bir sahildən digərinə körpü ilə birləşdirilməyib. Bu vəziyyətin səbəbi texnologiya çatışmazlığından çox, mürəkkəb təbii və logistik amillərlə bağlıdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, təxminən 640
07.05.2026 362 İtkin düşmüşdü - Meyiti zirzəmidə tapıldı
Qaradağ rayonunda itkin düşmüş şəxsin meyiti tapılıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, mayın 7-si saat 10 radələrində 1977-ci il təvəllüdlü Lökbatan sakini Asəf Şirinovun meyiti yaşadığı evin zirzəmisində aşkarlanıb. Onun aprelin 27-dən itkin düşmüş şəxs kimi axtarıldığı bildirilib. İlkin baxı
12:20 244 Vahid forma uşaqlarda hansı psixoloji təsiri yaradır?
"Məktəbli forması mövzusu hər tədris ili başlayanda yenidən gündəmə gələn, həm pedaqoji, həm də sosioloji tərəfləri olan çoxşaxəli məsələlərdən biridir. Bəzi məktəblərdə formadan yayınma halları müşahidə olunsa da, bu geyimin əsas fəlsəfəsi sosial bərabərlik prinsipinə söykənir". Bunu BİG.AZ-
17:20 129