"Zamanında Ermənistandan deportasiya olunmuş 240 mindən yuxarı soydaşımız var" - Politoloq

Sabah Qərbi Azərbaycana qayıdışla əlaqədar ikinci beynəlxalq konqres keçiriləcək.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ-a danışan politoloq Elşən Manafov bildirib ki, Qarabağdan köç edən ermənilərlə Ermənistandan deportasiya olunmuş soydaşlarımız arasında say etibarı ilə fərq müqayisəyə gəlməz dərəcədədir. Buna görə də Qarabağa qaytarılmış bir erməniyə görə Ermənistana da bir azərbaycanlının qaytarılması barədə səsləndirilən fikirlər məqbul sayıla bilməz.Bu proses uzun zaman və vaxt tələb edəcək bir prosesdir və tərəflər arasında yalnız uzun muddətli və dayanıqlı sülh müqaviləsinin imzalanmasından sonra hüquqi baxımdan mümkündür:

Erməni tərəfi keçən il Azərbaycanın Dağlıq Qarabağda keçirdiyi antiterror əməliyyatlarından sonra buranın erməni icmasının Ermənistana köç etməsini guya ki,rəsmi Bakının onlara təzyiq etdiyi və etnik təmizləmə siyasəti ampluasında beynəlxalq birliyə təqdim etməyə çalışır,halbuki ermənilər könüllü şəkildə Qarabağı tərk etmək barədə qərar qəbul etmişdilər.Azərbaycan dövləti onların insan və vətəndaş hüquqlarının qorunmasına ən yüksək səviyyədə təminat versə də,erməni icması Ermənistana köçmək barədə qərarında israrlı oldu,halbuki Qarabağ ermənilərinin cəmiyyətimizə reinteqrasiyası ilə bağlı hökumət proqramı var idi və belə bir plan həm Ermənistan hökumətinə,həm də Avropanın insan haqlarl ilə bağlı institutlarının nəzərinə çatdırılmışdı.Bununla belə, istər Ermənistan,istərsə də Avropa Şurası ermənilərə münasibətdə zorakılıq və etnik təmizləmə siyasətinə yol verildiyini bəyan edir və Qarabağ ermənilərinin qayıdışı üçün Azərbaycandan təhlükəsizlik təminatlarının verilməsini tələb edirlər.
Ermənistana köçmüş ermənilərin 4 mindən yuxarı hissəsi artıq Ermənistan vətəndaşlığını qəbul ediblər və rəsmi Bakı təhlükəsizlik amillərindən çıxış edərək hazırda onlara Azərbaycan vətəndaşlığının verilməsini məqbul bilmir.Hərçənd rəsmi İrəvan bunu insan haqları ilə bağlı Avropa Mülki Konvensiyası ilə əlaqələndirib. Burada hüquqi presidentin olmadığını iddia edir,məqsəd isə bəllidir,Qarabağa qaytarılmış Ermənistan vətəndaşları rəsmi İrəvana vətəndaşlarının haqlarını qorumaq adı ilə Azərbaycanın daxili işlərinə mudaxilə etməyə hüquqi zəmin verəcək.
Zamanında Ermənistandan deportasiya olunmuş 240 mindən yuxarı soydaşımız var. Onların da Azərbaycan vətəndaşlığını qəbul etməsi bəllidir. Bundan çıxış edərək Ermənistan qanunvericiliyinin 2-li vətəndaşlığa yol verməməsini bəyan edərək onların Ermənistana qayıdışı üçün Azərbaycan vətəndaşlığından imtina etməsini tələb edə
bilər.Lakin,Ermənistandan qovulmuş soydaşlarımız məcburi köçkünlər deyil,qaçqınlardırlar və qaçqlnlar barədə məlum konvensiyalara əsasən, onların bütün hüquqları gözlənilməli və bərpa olunmalıdır.
Qarabağdan köç edən ermənilərlə Ermənistandan deportasiya olunmuş soydaşlarımız arasında say etibarı ilə fərq müqayisəyə gəlməz dərəcədədir. Buna görə də Qarabağa qaytarılmış bir erməniyə görə Ermənistana da bir azərbaycanlının qaytarılması barədə səsləndirilən fikirlər məqbul sayıla bilməz.Bu proses uzun zaman və vaxt tələb edəcək bir prosesdir və tərəflər arasında yalnız uzun muddətli və dayanıqlı sülh müqaviləsinin imzalanmasından sonra hüquqi baxımdan mümkündür. Bütövlükdə isə bu prosesə qarşılıqlı maraq olmalı,tərəflər bir -birilərinə münasibətdə uzun müddət aparılmış ideloji dözümsüzlük,etnik qarayaxma siyasətindən imtina etməli,təkcə dövlətlər deyil,xalqlar arasında münasibətlərdə qarşılıqlı inam və etibar bərqərar olmalıdır.

Telegramda izləyin