İrandan Türkiyə istiqamətində raket: Ankara İran səfirini XİN-ə çağırdı - POLİTOLOQDAN AÇIQLAMA

İrandan Türkiyə istiqamətində atılan ballistik raket regionda gərginliyi daha da artıran hadisələrdən biri kimi qiymətləndirilir. Türkiyə Müdafiə Nazirliyinin açıqlamasına görə, İran ərazisindən buraxılan raket İraq və Suriya hava məkanını keçərək Türkiyə istiqamətində hərəkət edib. Lakin raket NATO-nun bölgədə yerləşən hava hücumundan müdafiə sistemləri tərəfindən hədəfə çatmadan zərərsizləşdirilib və hadisə nəticəsində ölən və ya yaralanan olmayıb. Hadisə Yaxın Şərqdə davam edən hərbi gərginlik fonunda baş verib və regionda münaqişənin daha geniş coğrafiyaya yayılması ehtimalını gündəmə gətirib. Türkiyə tərəfi bu cür addımların təhlükəli eskalasiyaya səbəb ola biləcəyini bildirərək tərəfləri vəziyyəti daha da gərginləşdirəcək addımlardan çəkinməyə çağırıb.

Bu hadisə eyni zamanda NATO üzvü olan Türkiyənin birbaşa hədəfə alınması kimi qiymətləndirilərək beynəlxalq reaksiyalara da səbəb olub və regional təhlükəsizliklə bağlı yeni müzakirələr yaradıb. Hadisədən sonra diplomatik müstəvidə də addım atılıb. Türkiyədəki İran səfirliyinin nümayəndələri məsələ ilə bağlı izahat vermək üçün Türkiyənin Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb. Ankara hadisə ilə bağlı ciddi narahatlığını bildirərək bunun regionun təhlükəsizliyi baxımından qəbuledilməz olduğunu vurğulayıb.
Mövzu ilə bağlı politoloq Aytən Qurbanova BiG.AZ-a açıqlamasında bildirdi ki, Türkiyənin ilk gündən ortaya qoyduğu mövqe beynəlxalq hüquqa və ədalətə əsaslanır və İrana qarşı olan hücumların birbaşa olaraq beynəlxalq hüquq və ədalət anlayı ilə üst-üstə düşmədiyini aydın şəkildə ifadə etmişdir. Yəni istər cənab prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın çıxışlarında, istərsədə cənab Hakan Fidanın çıxışlarında biz bunu aydın şəkildə müşahidə edirik, həttda Hakan Fidanın son müsahibəsində ona ünvanlanan bir sualın növbəti hədəfin Türkiyə olması ilə bağlı, eyni zamanda proeseslərin gedişatının Türkiyəyə hansı istiqamətdə təsir etməsi ilə bağlı olduqda da aydın şəkildə ifadə etdiki olabiləcək bütün təhdidlərə qarşı Türkiyə hər zaman hazırlıqlıdır və özünü müdafiə etmək qabiliyyətinə sahibdir. Mən düşünmürəm ki, İran bu qədər məntiqsiz və qeyri-konstruktiv bir yanaşma ortaya qoyub strateji olaraq ən böyük səhvlərindən birini edib, Türkiyəni qarşısına alsın və Türkiyəyə qarşı hər hansısa bir formada hücum əməliyyatı həyata keçirsin. Onun sözlərinə görə, digər ərəb dövlətlərinə və orda yerləşən ABŞ-ın hərbi bazalarına olan hücum ola bilər ki, konkret olaraq ərəb dünyasının və İslam dünyasının İrana qarşı konkret rəftarını formalaşdırmış olsun, amma Türkiyəyə qarşı ola biləcək istənilən hücum birbaşa olaraq NATO dövlətlərinidə proseslərə cəlb edə bilər və bu heç bir halda İranın istəyəcəyi və ya arzulayacağı ssenarilərdən biri deyil deyə düşünürəm: "Çünki onsuzda ABŞ-ın mövqeyini müdafiə edən NATO qüvvələri yetəri qədər var və Amerika istədiyi halda bu birliyə nail ola bilər. Türkiyə hədəf olduğu halda proseslər tamamilə fərqli istiqamətdə cərəyan edəcək, bu sadəcə nüvə proqramı yada hər hansısa bir formada İran-ABŞ arasında gərginliyin təzahürü deyil, tamamilə əssasız olaraq Türkiyəyə qarşı ərazi hücumları və ya təhdidlərin formalaşdırılmasıdır ki, başda Türkiyə olmaqla, eyni zamanda digər dövlətlər yəni Türkiyənin strateji tərəfdaşlarıda olmaqla heç bir halda bunu sükutla qarşılamayacaqlar deyə düşünürəm.

Amma dünənki hadisənin təkrarlanacağını düşünmürəm. Bu İran üçün ciddi mesaj xarakteri daşıyan hadisələrdən biridir. Yəni Türkiyə nə BƏƏ, nədə Qətər, Səudiyyə Ərəbistanı və digər dövlətlərlə müqayisə oluna biləcək gücə və potensiala sahib dövlət deyil".

Müəllif: İlkin Məmmədkərimov

Telegramda izləyin