Yoxdan yaranan adalar: "Qumdan Çin Səddi" layihəsi nədir?
Xəritələrdə görünməyən nöqtələr bir-bir böyük quru sahələrinə çevrilir. Çin, Cənubi Çin dənizində milyonlarla ton qum və beton istifadə edərək okeanın ortasında sıfırdan adalar inşa edir. Bəs təbiətin milyonlarla il ərzində yaratdığı prosesi bir neçə ilə sığdıran bu layihənin əsas məqsədi nədir?
Sığ suların ortasında qeyri-adi inşaat
Qaynarinfo xəbər verir kiI, Cənubi Çin dənizinin sığ sularında son illərdə qeyri-adi tikinti işləri baş verib. Çin, strateji və siyasi mövqeyini gücləndirmək üçün açıq dənizin ortasında sıfırdan adalar yaradaraq sərhədlərini genişləndirir. Mineral ehtiyatları ilə zəngin Paracel və Spratly arxipelaq bölgəsində yüksələn bu infrastruktur həm müasir mühəndisliyin sərhədlərini sınayır, həm də ciddi müzakirələrə səbəb olur.
Qumdan qalə yox, nəhəng quru sahəsi
Çinin "Qumdan Çin Səddi" adlandırdığı layihə 2013-cü ildə başlayıb və yalnız üç il ərzində təxminən 3.200 dönümlük yeni quru sahəsi yaradılıb. Bu adalar dənizin dibində sadəcə yığılmış qum yığınlarından ibarət deyil. İnşaat prosesi, dəniz səviyyəsinin altında qalan uyğun bir mərcan resifi tapmaqla başlayır. Sonra, dəniz dibindən dev vakuumlarla çıxarılan milyonlarla ton qum və çınqıl bu resiflərin üzərinə tökülür. Çin təbiətin milyonlarla ildə yaratdığı geoloji formalaşmanı bir neçə ilə sığdıraraq, dənizin ortasında hətta təyyarə eniş-palyaqlamasını dəstəkləyəcək qədər möhkəm təməl yaradır.
Təbiətin tarazlığı və beton mübarizəsi
Qum və daşlardan ibarət təməl, adanın dalğalar tərəfindən sürüklənməməsi üçün beton və nəhəng qayalarla dəstəklənərək zirehli bir quruluşa çevrilir. Lakin bu süni quruluşların ağır bir qiyməti var. Dəniz dibindən material çıxarılması və resiflərin üzərinə qum tökülməsi bölgədəki həssas mərcan ekosistemini və balıq ehtiyatlarını geri dönməz şəkildə məhv edir. Təbii adalardan fərqli olaraq, bu süni adalar elementlərin aşındırıcı təsirinə qarşı davamlı mübarizə aparmalıdır. Duzlu suyun betonu aşındırma sürəti nəzərə alındığında, adaların ayaqda qalması üçün müntəzəm və maliyyətli baxım tələb olunur.
Strateji mühəndislik möcüzəsi
Bu gün həmin adalarda hərbi obyektlər, hökumət binaları və hətta kiçik yaşayış məntəqələri mövcuddur. Dənizdən torpaq əldə etmə texnikası dünyada yeni olmasa da, Çinin tətbiq etdiyi miqyas heyrət doğurur. Bu proses böyük büdcə, insan resursu və qabaqcıl texnologiya tələb edir və Çin dənizin ortasında yeni torpaqlar yaratmaqda lider mövqeyini təmin edir. Çin bu adaları qoruduqca, açıq dənizdəki bu "beton karakollar" bölgədəki tarazlıqları müəyyən edən əsas amillərdən biri olmağa davam edəcək.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 1080 Tarix: 22 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşSənədsiz evlərə qaz, su, işıq bu hallarda çəkilə bilər
Sənədsiz evlərə elektrik, qaz və su xətlərinin çəkilməsi bu mənzillərdə yaşayan sakinləri maraqlandıran əsas məsələlərdəndir. Daşınmaz əmlaka dair hüquqi sənədlərin olmaması kommunal xidmətlərə qoşulma ilə bağlı suallar yaradır. Bəs sənədsiz evlərə kommunal xətlər çəkilə bilərmi?. Mövzu ilə bağlı əmla
11:30 133 Rusiya Odessaya hərbi yük daşıyan gəmini vurdu
Rusiya qoşunları Odessa vilayətindəki Çornomorsk limanına hərbi yüklər daşıyan gəmini vurub. -ın TASS-a istinadən xəbərinə görə, bu barədə Rusiya Müdafiə Nazirliyindən məlumat verilib. "Zərbə nəticəsində dəniz yolu ilə keçən limana hərbi yüklər çatdıran yük gəmisi vurulub", - deyə bildirili
14.11.2026 281 Paşinyan: Ermənistan yaxın 20 ildə Aİ-nin üzvü ola bilər
Ermənistan yaxın 20 il ərzində Avropa İttifaqının (Aİ) üzvü ola bilər. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Ermənistan mediası ölkənin Baş naziri Nikol Paşinyanın Dublindəki Beynəlxalq və Avropa İşləri İnstitutunda (IIEA) müzakirələr zamanı verdiyi bəyanata istinadən məlumat yayıb. "Mə
15:20 0 Fulya Öztürk Leyla Əliyeva ilə videosunu onun sözlərinə bəstələnən mahnı ilə paylaşdı - Video
Türkiyəli jurnalist və aparıcı Fulya Öztürk Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti Leyla Əliyeva ilə çəkdirdiyi videonu sosial şəbəkə hesabında paylaşıb. xəbər verir ki, o, videonu Leyla Əliyevanın sözlərinə bəstələnən mahnının müşayiəti ilə izləyicilərinə təqdim edib:. Görüntüləri buradan izləyə bilərsini
00:44 272 Bu ərazilərdə SU OLMAYACAQ
Magistral su xəttində baş vermiş qəzanın aradan qaldırılması işləri ilə əlaqədar Səbail rayonunun bəzi ərazilərinin, Qaradağ rayonunun Lökbatan, Səngəçal, Ümüd, Sahil, Qızıldaş, Buta, Korgöz, Şanqar qəsəbələrinin, AZNS yaşayış massivinin içməli su təminatı 16 noyabr tarixində gün ərzində mərhələlərl
13:12 70 COP31-də Türk dünyası qadınlarının iqlim təşəbbüslərinə dair fikir mübadiləsi aparılıb - Foto
Heydər Əliyev Fondunun vitse-prezidenti, IDEA İctimai Birliyinin təsisçisi və rəhbəri Leyla Əliyeva Türkiyənin Antalya şəhərində davam edən COP31 çərçivəsində Azərbaycan pavilyonunda keçirilən "Qadınlar və iqlim investisiyaları: Türk dünyasında qadın liderlərin iqlim fəaliyyətinə töhfə vermək imkanlarını
00:40 263 Birdəfəlik sosial müavinətlər BU TARİXDƏ ÖDƏNİLƏCƏK
Noyabrın 16-da ölkə üzrə birdəfəlik sosial müavinətlərin ödənilməsi nəzərdə tutulub. Bu barədə "Unikal"a Dövlət Sosial Müdafiə Fondundan məlumat verilib. Bildirilib ki, Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyində Dövlət Sosial Müdafiə Fondu tərəfindən noyabrın 16-da respublik
00:07 336 Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 4 illik proqnozları açıqlanıb
Gələn il Azərbaycanda tərəvəz istehsalının 1 milyon 800 min tona çatacağı proqnozlaşdırılır. "Report" xəbər verir ki, bu, 2027-ci ilin dövlət büdcəsi zərfinin layihəsində öz əksini tapıb. Bildirilib ki, bu, 2026-cı il üçün müəyyənləşdirilmiş proqnozla müqayisədə 7,9 % azdır. 2028 ci ildə
14:30 0 Gələn il Azərbaycanda 950 min tona yaxın kartof istehsalı proqnozlaşdırılır
Gələn il Azərbaycanda kartof istehsalının 948 min ton olacağı nəzərdə tutulub. "Report" xəbər verir ki, bu, 2027-ci ilin dövlət büdcəsi zərfinin layihəsində öz əksini tapıb. Bildirilib ki, bu da 2026-cı ilin proqnozu ilə müqayisədə 17,8 % azdır. 2028-ci ildə isə kartof istehsalının 967 mi
13:30 0 
