İranda etirazlar davam edir: minlərlə ölən, on minlərlə həbs olunan var
İranda son həftələrdə davam edən kütləvi etirazlar ölkədə ciddi siyasi və humanitar böhrana çevrilib.
BiG.AZ ABC News-a istinadən xəbər verir ki, yerli və beynəlxalq mənbələrin məlumatına görə, etirazlar zamanı ölənlərin sayı minlərlə ölçülür, on minlərlə insan isə həbs edilib.
Reuters agentliyinin məlumatına əsasən, İran rəsmilərindən biri etirazlar zamanı ən azı 5 min nəfərin öldüyünü təsdiqləyib. Ölənlər arasında təhlükəsizlik qüvvələrinin əməkdaşlarının da olduğu bildirilir. ABŞ-da yerləşən insan haqları təşkilatları isə ölənlərin sayının 4 minə yaxın olduğunu açıqlayıb. Müstəqil mənbələr real rəqəmin daha yüksək ola biləcəyini istisna etmirlər. İran İnternational telekanalı isə etirazlarda 36 mindən çox insanın öldürüldüyünü, 52 mindən çox insanın isə həbs edildiyini xəbər verir.
Etirazlar 2025-ci ilin dekabr ayının sonlarında ölkədə bahalaşma, işsizlik, milli valyutanın kəskin dəyər itirməsi və sosial narazılıq fonunda başlayıb. Qısa müddət ərzində aksiyalar iqtisadi tələblərdən çıxaraq siyasi dəyişiklik çağırışlarına çevrilib və ölkənin demək olar ki, bütün bölgələrinə yayılıb.
Hakimiyyət orqanları etirazları sərt şəkildə yatırmağa çalışır. Təhlükəsizlik qüvvələrinin aksiyalara qarşı güc tətbiq etdiyi, atəş açdığı və kütləvi həbslər apardığı bildirilir. İnsan haqları təşkilatlarının məlumatına görə, 24 mindən çox şəxs saxlanılıb, həbs olunanlar arasında qadınlar və azyaşlılar da var. Saxlanılan şəxslərə qarşı işgəncə və qeyri-insani rəftar iddiaları səsləndirilir.
Yanvar ayının əvvəlindən etibarən İran hakimiyyəti ölkə üzrə internetə ciddi məhdudiyyətlər tətbiq edib, bəzi bölgələrdə isə bağlantı tamamilə kəsilib. Bu addım hadisələrlə bağlı məlumatların yayılmasının qarşısını almaq cəhdi kimi qiymətləndirilir.
Beynəlxalq ictimaiyyət İranda baş verənlərə ciddi reaksiya verib. Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və bir sıra Qərb ölkələri etirazçılara qarşı zorakılığı pisləyərək Tehranı insan hüquqlarına hörmət etməyə çağırıb. BMT-nin İnsan Haqları üzrə Ali Komissarlığı vəziyyəti "son illərin ən ağır insan haqları böhranlarından biri" adlandırıb.
Ekspertlərin fikrincə, İranda etirazların yaxın vaxtlarda səngiyəcəyi ehtimalı azdır və mövcud vəziyyət ölkədə həm daxili sabitlik, həm də regional təhlükəsizlik baxımından ciddi risklər yaradır.
Müəllif: İlkin Məmmədkərimov
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 144 Tarix: 19 yanvar 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Reyddə sahibkara qarşı münasibət müzakirə yaratdı - Video
Sumqayıtın Məhəmməd Əsədov küçəsində qanunsuz ticarətə qarşı reyd zamanı çəkilən görüntülər müzakirələrə səbəb olub. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, sosial şəbəkələrdə görüntüləri paylaşan izləyicilər vəzifəli olduğu deyilən şəxsin sahibkara qarşı münasibətini kobudluq kimi qiymətləndirib, onu
11:22 317 "Atəşkəs Suriyada "dövlət içində dövlət" modelinə yol açır"-POLİTOLOQ
"Suriya hökumət qüvvələri ilə YPG/SDQ arasında atəşkəs razılaşması formal olaraq silahlı toqquşmaların dayandırılması və mülki əhalinin təhlükəsizliyinin təminatı baxımından müsbət addım kimi görünə bilər. Lakin razılaşmanın bəzi spesifik bəndləri Suriyanın dövlət suverenliyi üçün ciddi risklə
15:06 142 Tramp hərbi müdaxilədən çəkindi, İran daxili böhrana davam edir
"İranda son etiraz dalğasında ölənlərin sayı ilə bağlı məlumatlar hələ də dəqiq deyil və mənbələr arasında ciddi fərqlər mövcuddur. Müxalifət qrupları və xarici insan haqları təşkilatları 5 mindən çox, bəzən isə 10-20 min arası qurban olduğunu bildirir, lakin rəsmi Tehran bu rəqəmləri qəbul etmi
15:28 150 "Səhiyyə sistemində həm Səhiyyə Nazirliyi, həmdə TƏBİB-in olması doğru yanaşma deyil" - NATİQ CƏFƏRLİ
Son illərdə Azərbaycan səhiyyə sistemi bir sıra struktur dəyişikliklərdən keçsə də, vətəndaşların gündəlik həyatında yaranan problemlər hələ də həllini tapmayıb. Xüsusilə dövlət xəstəxanalarında TƏBİB-in tətbiqi ilə müayinələrin çeklə pulsuz olması bəzi vətəndaşlar üçün ümid yaratmış olsa da, praktik
12:13 222 Prezidentlə xanımı İsveçrədədir - Fotolar
Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Ümumdünya İqtisadi Forumunun illik toplantısında iştirak etmək üçün bu gün İsveçrə Konfederasiyasına səfər edib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, dövlət başçısını və birinci xanım Mehriban Əliyevanı Sürix şəhərinin beynəlxalq hava limanında rəsmi şəxslər qarşılayıbla
15:47 165 KİV: Almaniyalı hərbçilər Qrenlandiyanı təcili tərk etmək əmri alıblar
Qrenlandiyada olan Almaniya hərbçiləri yanvarın 18-də səhər saatlarında gözlənilmədən Berlindən adanı təcili tərk etmək əmri alıblar. bildirir ki, bu barədə "Bild" qəzeti öz mənbələrinə istinadən xəbər verir. Məlumata görə, admiral Ştefan Paulinin rəhbərlik etdiyi 15 əsgər və zabit artıq Nuu
18.01.2026 354 Aytəkin Cəfərovaya Qarabağda vəzifə verildi
Cəbrayıl, Qubadlı və Zəngilan rayonlarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətində kadr təyinatı olub. Ölkə.az-ın əldə etdiyi məlumata görə, Aytəkin Cəfərovaya qurumun Qubadlı rayonu üzrə ərazi şöbəsinin müdiri vəzifəsi verilib. Qeyd edək ki, bundan öncə o, Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində şöbə müdiri olub
10:44 286 Azərbaycanda nikah və boşanmaların sayı azalıb
Ötən il ərzində Ədliyyə Nazirliyinin rayon (şəhər) qeydiyyat şöbələri tərəfindən 44 min 996 nikah və 18 min 832 boşanma halları qeydə alınıb. Axşam.az xəbər verir ki, bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi məlumat yayıb. Bildirilib ki, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə əhalinin hər 1 00 nəfərinə nikahları
14:58 158 "Appro Hospital"da 1 saatda 5 ölüm halı… "Xəstəxana deyil, qəssabxanadır" - Şikayət
Sabunçu rayonu, Ramana qəsəbəsində yerləşən "Appro Hospital"da ürəyinə stend qoyulan xəstə dünyasını dəyişib. XALQ xəbər verir ki, bu barədə sosial şəbəkədə jurnalist, mərhumun qohumu Həbibə Abdulla yazıb. O bildirib ki, sözügedən klinikaya gedən xəstənin bu günə qədər heç bir problem olmayı
12:29 326