Ürək stenti haqqında bilmədikləriniz- Həkimlə MÜSAHİBƏ

Ürək stenti haqqında bilmədikləriniz- Həkimlə MÜSAHİBƏÜrək stentləri ürəkdəki daralmış və ya tıxanmış arteriyaları müalicə etmək üçün istifadə edilən kiçik, metal boru və ya iskeletdir. Stentin mənfi təsirləri və ömürlük olub-olmaması pasientləri ən çox maraqlandıran məsələlərdəndir.

Mövzu ilə bağlı BiG.AZ invaziv kardioloq Aynur Məmmədovadan müsahibə alıb:

-Stent nədir və nə üçün taxılır?

-Stent ürək damarlarında stenoz və tıxanmaların müalicəsində istifadə edilən nazik boruvari tel hörgüdür. Angioqrafiyadan (koronar angioqrafiya) sonra həkiminiz stent yerləşdirməyi tövsiyə edə bilər. Bu tövsiyənin ən çox yayılmış səbəbi angioqrafiya nəticəsində ürək damarlarınızda stenoz və ya tıxanma aşkarlanmasıdır. Stent proseduru damarın açıq qalmasını təmin edir. Əksər hallarda angioqrafiyanın aparılmasının səbəbi fiziki aktivliklə vəya sakit vəziyyətdə xəstələrin sinə nahiyyəsində yandırıcı, göynədici xarakterli ağrılardan əziyyət çəkməsidir. Stenoz (damar daxili daralma) açıldıqda xəstənin şikayətləri də aradan qalxır. Sinə ağrısı uzun müddətdir mövcud ola bilər və ya anidən başlamış da ola bilər. Bəzi insanlarda stent planlı şəkildə, yəni təcili olmayan şəraitdə, bəzi insanlarda isə infarkt kimi təcili vəziyyətlərdə qoyulur.
İnfarkt, ürək damarlarının laxta ilə qəfil tıxanması ilə baş verir. Damar stent proseduru ilə dərhal açılmazsa, ürək toxumaları ölməyə başlayır və nəticədə qalıcı zədələnmələr baş verə bilir. Bu isə ürək çatışmazlığı ilə nəticələnir. Ürək çatışmazlığı təcili olmayan hallarda da baş verə bilər. Bu vəziyyətdə stent qoyulmasının əsas səbəbi xəstənin şikayətlərini və həyati təhlükəsini kimi aradan qaldırmaqdır.

-Stent əməliyyatının riskləri nələrdir?

-Hər bir müdaxilə proseduru kimi, stent əməliyyatının da riskləri vardır. Ciddi ağırlaşmalar hər 1000 nəfərdən 2-də baş verir. Risk insandan insana dəyişir. Məsələn, infarkt zamanı edilən təcili əməliyyatlar və ya başqa yanaşı bir ciddi xəstəliyi olan xəstələrə edilən əməliyyatlar ən təcrübəli həkimlər tərəfindən həyata keçirilsə belə, risklidir.

Stent prosedurunun mümkün fəsadlarına aşağıdakılar daxildir:

Ayaq və ya bilək arteriyasının zədələnməsi:
Giriş yeri olan ayaq (qasıq) və ya bilək arteriyasında ciddi qanaxma və ya tıxanma yarana bilər. Buna görə də nadir hallarda qanköçürmə və ya təcili damar cərrahiyyəsi tələb oluna bilər.

Ürək aritmiyaları:
Prosedur zamanı öz-özünə keçən qısa müddətli aritmiyalar tez-tez rast gəlinir, lakin heç bir əhəmiyyət kəsb etmir. Nadir hallarda şüuru pozan və dərman və ya elektroşok tələb edən təcili hallar baş verə bilər.

Böyrək çatışmazlığı:
Prosedur zamanı görüntü əldə etməyə imkan verən kontrast maddə adlanan boya hər 100 xəstədən 5-də böyrəkləri poza bilər. Öncədən böyrək problemi olanlarda risk daha yüksəkdir(Məsələn, xroniki böyrək çatışmazlığında daha yüksəkdir). Böyrəklərin funksiyasının azalması baş versə belə, adətən venadaxili maye ilə tamamilə bərpa olunur. Bəzən müvəqqəti dializ tələb oluna bilər. Daimi dializ ehtiyacı olduqca nadirdir.

Allergiya:
Nadir hallarda kontrast maddə səbəbindən allergiya inkişaf edə bilər. Dəridə qaşınma səpgiləri ola bilər; Bu müvəqqəti bir vəziyyətdir. Çox nadir hallarda, allergik reaksiyalar nəfəs almağa mane olacaq qədər şiddətlidir. Bu cür təcili hallar üçün lazım olan bütün materiallar angioqrafiya otağında mövcuddur.

Ürək infarktı:
Xəstənin ürək damarları çox incə isə, kateter bu damarları zədələyə bilər. Bu, ürək damarlarının tıxanmasına səbəb ola bilər ki, bu da infarkta səbəb ola bilər. Bu vəziyyətdə damarı açmaq üçün dərhal stent qoymaq lazımdır. Çox nadir hallarda təcili ürək əməliyyatı (bypass) tələb oluna bilər.

Ürək damarının yırtılması:
Bu problemlər nadir hallarda inkişaf edir. Əksər hallarda problem prosedur zamanı təcili müdaxilələrlə həll edilir. Çox nadir hallarda təcili ürək əməliyyatı (bypass) tələb oluna bilər.

İnsult:
Nadir hallarda ürəyə çatmağımıza imkan verən damarların incə nahiyələrindən kateterin toxunuşu ilə qopan kiçik plaklar və ya laxtalar beyin damarlarına qaça bilir. Bu, müvəqqəti və ya daimi iflicə səbəb ola bilər.

-Stent ömürlükmü olur ya müəyyən vaxtdan sonra yeniləməyə ehtiyac olurmu?

-Stentlərin müəyyən bir ömrü yoxdur. Texniki cəhətdən uğurlu stent əməliyyatından sonra xəstələrin müntəzəm olaraq dərmanlarını qəbul etməsi, yüksək qan təzyiqi və diabet kimi risk faktorlarına nəzarət etməsi və sağlam həyat tərzini həyata keçirməyə başlaması (sigaret çəkməməsi, alkoqol qəbul etməməsi) baş verə biləcək fəsadların qarşısını alır. Bunlara riayət edən əksər xəstələrdə stentlər ömür boyu açıq qalır. Stentlərin birdən-birə laxtalarla tıxanması və infarkt keçirməsi hər 100 adamdan yalnız 1-də görülən bir vəziyyətdir. Bunun bir çox səbəbi olsa da, ən çox rast gəlinən səbəb xəstənin təyin olunan qan durulaşdırıcı, loru dildə stent qoruyucu dediyimiz dərmanlardan istifadə etməməsidir.

-Bu risklər pasienti narahat edirsə, nə etməlidirlər?
-Narahat olmaqda haqlı ola bilərlər, lakin bu ağırlaşmalar çox nadir hallarda inkişaf edir. Vacib olan stentin həqiqətən lazım olub olmamasıdır. Stent taxmaq qərarı son tibbi məlumatlara və qaydalara uyğun olaraq verilirsə, bu prosedurdan qaçmaq əslində özünüzü infarkt və ölüm kimi risklərə məruz qoya biləcəyiniz deməkdir. 

-Stentdaxili daralma necə müalicə olunur?
-Stentdaxili stenoz və ya obstruksiya üçün ilk həll yolu stentin içinə yenidən stent yerləşdirilməsi və ya dərmanlı balonunun köməyi ilə darlığı genişləndirməkdir. Bu müdaxilə ilə yenidən daralma ehtimalı xeyli azalır. Çox nadir hallarda təkrar stent içi stenoz problemi yaşayan xəstələr üçün bypass əməliyyatı tələb oluna bilər.


BiG.Az
Telegramda izləyin
Sağlamlıq   Baxılıb: 2344   Tarix: 09 oktyabr 2024  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş

Oxşar xəbərlər

.

Gecələr ayaqlarda qıcolmaların təhlükəli səbəbləri

Gecə yuxu zamanı ayaq əzələlərində qəfil və ağrılı qıcolmalar bir çox insanda müşahidə olunur. xəbər verir ki, bu hal bəzən sadə səbəblərlə bağlı olsa da, tez-tez təkrarlanması müəyyən sağlamlıq problemlərinin əlaməti ola bilər. Ayaq qıcolmalarına susuz qalmaq, gün ərzində həddindən artıq fiziki yüklənmə

25.10.2026 949
.

Üzü yumaq üçün ən yaxşı vaxt - Dermatoloqdan tövsiyə

Üz dərisinə qulluq zamanı yalnız istifadə olunan vasitələr deyil, onların tətbiq edildiyi vaxt da əhəmiyyət daşıyır. Dermatoloq Con Kibbi üzün yuyulması üçün səhər və axşam saatlarının əksər insanlar üçün uyğun olduğunu bildirib. Qaynarinfo xəbər verir ki, Kolorado Universitetinin Tibb Məktəbinin dermatologiy

27.10.2026 1054
.

Gündə cəmi 4 saat yuxu ilə necə yaşamaq olar?

Adətən, böyük əksəriyyət üçün gündə yeddi-doqquz saatlıq yuxu norma sayılsa da, bəzi insanlar cəmi dörd-beş saatlıq yuxu ilə kifayətlənərək özlərini tamamilə enerjili və sağlam hiss edirlər. Elm adamları bu nadir vəziyyətin arxasında duran genetik səbəbləri araşdırmağa davam edirlər. "Qafqazinfo"nu

03.11.2026 904
.

Kamran Musayev: Qafqazda ilk dəfə ürək transplantasiyasının Azərbaycanda həyata keçirilməsi tarixi uğurdur

Qafqazda ilk dəfə ürək transplantasiyasının Azərbaycanda həyata keçirilməsi tarixi uğurdur. "Report" xəbər verir ki, bunu Ürək və Damar Cərrahiyyəsi Cəmiyyətinin fəxri sədri Kamran Musayev Azərbaycanda və Cənubi Qafqazda ilk donor ürək transplantasiyasının həyata keçirilməsinin birinci ildönüm

31.10.2026 788
.

Hansı yaşda ət yemək ömrü uzadır? - Elmi araşdırma

Çəki çatışmazlığı olan yaşlı insanlarda ət istehlakı 100 yaşa qədər yaşamaq ehtimalını artıra bilər. Tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, bu yaş dövründə ətdən imtina etmək, xüsusilə qadınlar arasında daha qısa ömür sürməklə əlaqəli ola bilər. xəbər verir ki, çinli mütəxəssislərin apardığı araşdırmanı

18.10.2026 1023
.

COVID-dən sonra dadbilmənin niyə bərpa olunmadığı AÇIQLANDI

Bəzi insanlarda COVID-19 infeksiyasından bir ildən çox vaxt keçməsinə baxmayaraq, dadbilmə qabiliyyətinin niyə tam bərpa olunmadığına dair yeni məlumatlar əldə edilib. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, alimlər uzunmüddətli dadbilmə pozğunluğu yaşayan şəxslərin dad reseptorlarını araşdırıblar

24.10.2026 755
.

Günorta yuxusunun yaddaşa təsiri ilə bağlı maraqlı nəticə

Günorta saatlarında yatmağın yaddaşı gücləndirdiyi ilə bağlı geniş yayılmış fikirlər yeni elmi araşdırmada təsdiqini tapmayıb. Məlum olub ki, qısa müddətli yuxu yaddaşın möhkəmlənməsinə sakit istirahət və adi oyaqlıqdan daha çox kömək etmir. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu nəticəyə Cənubi Çin Pedaqoj

16.11.2026 383
.

Dərinizdə bu əlamətlər varsa, diqqətli olun

Havaların soyuması və rütubətin azalması dəridə quruluq, qabıqlanma və qaşınmaya səbəb ola bilər. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, dermatologiya üzrə mütəxəssis, professor Sevilay Oğuz Kılıç payızda dəri sağlamlığını qorumaq üçün tövsiyələrini bölüşüb. Mütəxəssis bildirib ki, dərinin gərginləşməsi

17.10.2026 913
.

Hicama haqqında nələri bilirik?

Son zamanlar çox eşitdiyimiz, "hicama", "hacamat" kimi tanınan küpə terapiya müalicə üsulu barədə nələri bilirik?. Apimed təbii üsullar mərkəzində yüksək ixtisaslı (Türkiyədə kurs keçmiş) xanım personal tərəfindən xanımlara və bəylərə Hicama (hacamat) proseduru tətbiq edilir. Prosedu

29.10.2026 3428
.