28 may-Respublika Günüdür
Bu gün Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasından 90 il ötür
Bu gün Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranmasından 90 il ötür. 1918-ci mayın 28-də Şərqdə ilk demokratik respublika-Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti yaranıb. Bu hakimiyyət 23 aylıq faliyyətdən sonra 1920-ci ilin aprelin 27-də 11-ci ordunun müdaxiləsi nəticəsində süqut edib və düz 71 il sonra Azərbaycan xalqı öz dövlət müstəqilliyini bərpa edib.
1918-ci ilin aprelin 25-də Şaumyan başda olmaqla xalq kosmisarları soveti yaradıldı. Cəmi bir aydan sonra artıq iki hakimiyyət var idi. Tiflisdə müstəqil Azərbaycan Cumhuriyyəti, Azərbaycanın özündə isə daşnak Şaumyanın başçılığı ilə Xalq Komissarları Soveti. 18 gün Tiflisdə fəaliyət göstərdikdən sonra Aərbaycanın Milli Şurası Gəncəyə köçdü. Beləliklə, Azərbaycanın bir qütbündə- Gəncədə Azərbaycan milli höküməti, Bakıda isə daşnak höküməti fəaliyyət göstərirdi. Şaumyan başa düşürdü ki, Gəncədə yerləşən milli hökümət xalqın dəstəyinə arxalana bilər. Bu səbəbdən mərkəzdən yeni hərbi qüvvə tələb olundu. Məqsəd Gəncə istiqamətinə yürüş edərək, milli höküməti elə beşiyindəcə boğmaq idi. Bu istəyi reallaşdırmaq üçün Gəncə istiqamətində hərəkət başlandı. Azərbaycan milli höküməti isə Nuru paşanın rəhbərlik etdiyi Türk Ordusuna arxalanaraq, Bakı istiqamətinə hərəkət etdi. 1918-ci il iyulun 27-də Göyçay ətrafındakı döyüşdə bolşeviklərin dəstəsi darmadağın edildi və şaumyan Xalq Komisarları Şurasının istefasını elan etdi. Amma əvəzində Bakıda milli hökümət yox, Kaspi diktaturası yaradıldı. Bu, ingilislərin artıq Bakıda faktiki hakimiyyətə gəlməsi idi.
Nuru paşanın hərbi qüvvəsinə arxalanan Azərbaycan höküməti 1918-ci il sentyabrın 15-də Bakıya daxil olur və Azərbaycan milli höküməti bütün Azərbaycanda siyasi hakimiyyəti ələ alır. 1918-ci ilin dekabrın 7-də Azərbaycan parlamentinə seçkilər keçirilir. Azərbaycan parlamentli respublika elan edilir. Milliyyətçilik, türkçülük, azərbaycançılıq, milli dövlətçilik, istiqlalçılıq, bərarbərlik, cümhuriyyətçilik kimi anılan müsavatçılıq ideologiyasının, Müsavat firqəsinin əsası qoyuldu. «İnsanlara hürriyyət , millətlərə istiqlal» şüarı Azərbaycanı qurtuluşa haraylayan çağırış oldu. Şərqdə ilk demokratik cümhuriyyət yarandı. Bu hakimiyyət 23-ay faliyyətdən sonra 1920-ci il aprelin 27-də 11-ci ordunun müdaxiləsi nəticəsində süqut etdi. Və düz 71 il. Azərbaycan xalqı 1991-ci ildə öz dövlət müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra xalq cümhuriyyətinin idealarını davam etdirərək, bu tarixi varislik üzərində yeni müstəqil Azərbaycan dövlətini yaratdı.
BiG.Az
Telegramda izləyin
Xəbərlər Baxılıb: 4002 Tarix: 28 may 2008
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşBakı-Tbilisi-Bakı qatar sərnişinlərinə ŞAD XƏBƏR: Bu xidmət pulsuz OLACAQ
Bakı-Tbilisi-Bakı qatarı ilə səyahət edəcək sərnişinlər üçün baqaj qaydaları açıqlanıb. xəbər verir ki, "Azərbaycan Dəmir Yolları"nın yaydığı məlumata əsasən, Komfort və Komfort+ siniflərində səfər edən sərnişinlər çəkisi 23 kiloqramdan çox olmayan 1 ədəd baqajı ödənişsiz daşıya bilərlər. Lük
11:00 207 Sakinlərin NƏZƏRİNƏ: Bəzi ərazilərdə qaz olmayacaq
Mayın 25-də İmişli və Saatlı rayonlarının, Sabirabad şəhərinin və rayonun bir sıra kəndlərinin qaz təminatında müvəqqəti fasilə yaranacaq. BİG.AZ xəbər verir ki, bu barədə "Azəriqaz" İstehsalat Birliyi məlumat yayıb. Qeyd olunub ki, fasilə saat 09:00-dan işlər yekunlaşanadək davam edəcək
18:06 250 İran ilə ABŞ arasında fikir ayrılıqları olan məsələlər açıqlanıb
İran ilə ABŞ arasında bəzi məsələlərdə irəliləyiş əldə olunsa da, Ağ Evin İslam Respublikasına aid aktivlərinin sərbəst buraxılması ilə bağlı öhdəliyi, Hörmüz boğazı məsələsi və s. mövzularda hələ də ciddi fikir ayrılıqları mövcuddur. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Tasnim" agentliy
17:10 138 Tramp oğlunun toyunda iştirak edə bilməyəcək
ABŞ Prezidenti Donald Tramp dövlət işləri səbəbindən böyük oğlu Donald Tramp-kiçiyin toyunda iştirak edə bilməyəcəyini açıqlayıb. "Report" xəbər verir ki, o, bu barədə "Truth Social" sosial şəbəkəsindəki hesabında yazıb. ABŞ lideri ailəsi ilə birlikdə olmaq istədiyini, lakin hökumə
13:00 163 Bərdədə baş verən avtomobil qəzasında bir nəfər ölüb
Bərdə rayonunda ölümlə nəticələnən ağır yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. "Report"un Qarabağ bürosu xəbər verir ki, hadisə rayonun Mehdixanlı kədi ərazisində baş verib. Belə ki, Həsənov Nadir Rəşid oğlunun sükanı arxasında olduğu "VAZ-2107" markalı minik avtomobili idarəetmədən çıxıb
20:10 34 KİV: ABŞ yaxın günlərdə İrana hücuma hazırlaşır
ABŞ Administrasiyası, xüsusən də Pentaqon və kəşfiyyat orqanlarının nümayəndələri qarşıdakı üç gün ərzində İrana qarşı hərbi əməliyyatların bərpa olunmasına hazırlıq görürlər. xəbər verir ki, bu barədə CBS telekanalı mənbələrinə istinadən məlumat yayıb. Məlumata görə, bəzi ABŞ hərbi və kəşfiyyat rəsmilər
10:00 157 Tramp: FES-in yeni rəhbəri tamamilə müstəqil olmalıdır
ABŞ Prezidenti Donald Tramp bildirib ki, Federal Ehtiyat Sisteminin (FES) yeni sədri Kevin Uorş dövlət başçısından da asılı olmayacaq dərəcədə tamamilə müstəqil olmalıdır. "Report"un məlumatına görə, o, bunu Ağ Evdə nizamlayıcının yeni rəhbərinin andiçmə mərasimində deyib. D.Trampın sözlərin
14:00 143 Mustafa Çiftçi: Təbii fəlakətlər nəticəsində Hatayda 4 nəfər həyatını itirib, 17 nəfər yaralanıb
Türkiyənin Hatay vilayətində baş verən sel, torpaq sürüşməsi və uçqunlar nəticəsində 4 nəfər həyatını itirib, 17 nəfər yaralanıb. "Report" "TRT Haber"ə istinadən xəbər verir ki, Samandağ rayonunda itkin düşdüyü ehtimal edilən bir nəfərin axtarış-xilasetmə işləri isə fasiləsiz dava
17:20 134 Eltilər arasında dava zamanı 6 yaşlı uşaq bıçaq xəsarəti aldı
Kürdəmirdə iki elti arasında düşən dava azyaşlının yaralanması ilə nəticələnib. Hadisə rayonun Mürtülü kəndində qeydə alınıb. Belə ki, kənd sakinləri olan eltilər arasında şəxsi münasibətlər zəminində mübahisə düşüb. Mübahisə zamanı qadınlardan biri bıçağa əl atıb. Bu vaxt bıçaq yaxınlıqda olan 2019-c
19:30 122